Προσφώνηση στη Συνεδρίαση της Ιεραρχίας της Ορθοδόξου Εκκλησίας της Ρωσίας

Εορτασμοί της εκατονταετηρίδος  από της ενάρξεως της Κληρικολαϊκής Τοπικής Συνόδου της Ορθοδόξου Εκκλησίας της Ρωσίας και της Ανασυστάσεως του Πατριαρχικού θεσμού εν τη Ορθοδόξω Εκκλησία της Ρωσίας

+Αναστάσιος

Αρχιεπίσκοπος Tιράνων, Δυρραχίου και πάσης Αλβανίας

Προσφώνηση στη Συνεδρίαση
της Ιεραρχίας της Ορθοδόξου Εκκλησίας της Ρωσίας

Μόσχα 2 Δεκεμβρίου 2017

(Προσφωνήσεις)

Με ιδιαίτερη χαρά μετέχουμε στους εορτασμούς για τα εκατό χρόνια από την έναρξη της Κληρικολαϊκής Τοπικής Συνόδου της Ορθοδόξου Εκκλησίας της Ρωσίας και της ανασυστάσεως του Πατριαρχικού Θεσμού. Τον προηγούμενο αιώνα και η Εκκλησίας της Αλβανίας, από το 1944 έως το 1967, καταπιέστηκε από τον κομμουνιστικό διωγμό. Κατά την περίοδο όμως από το 1967 έως το 1991 σταυρώθηκε και ετάφη από το αθεϊστικό Σύνταγμα της χώρας. Τελικά  το 1992 αναστήθηκε και τα τελευταία 25 χρόνια ζει και ανθίζει μέσα στο φως της Αναστάσεως.

Προσωπικά, συγκίνηση, δοξολογία και ελπίδα γεμίζουν την καρδιά μου, καθώς απευθύνομαι στη σεβάσμια Ιεραρχία της Ορθοδόξου Εκκλησίας της Ρωσίας. Έφηβος ακόμα, με θαυμασμό παρακολουθούσα τον ηρωισμό των Ορθοδόξων κληρικών και λαϊκών κατά τη διάρκεια του αδυσώπητου αθεϊστικού διωγμού στην Σοβιετική Ένωση. Αργότερα, ως λαϊκός Θεολόγος, όταν άρχισα να συνειδητοποιώ το χρέος και της δικής μας γενιάς να υπακούσουμε στην τελευταία εντολή του Χριστού «Πορευθέντες μαθητεύσατε πάντα τὰ ἔθνη» (Ματθ. 28:19), με συγκίνηση μελετούσα τη ζωή και το έργο Αγίων Ρώσων Ιεραποστόλων, όπως του Ιννοκεντίου Βενιαμίνωφ, του Νικολάι Καζάτκιν, του Πατριάρχου Τύχωνος.

Δοξολογούμε τον Θεό, διότι ανέδειξε στην Ορθόδοξη Εκκλησία τέτοιες φωτεινές ηγετικές μορφές καθώς και τις πολλές μυριάδες των κληρικών και των λαϊκών, οι οποίοι στη «μακρά νύχτα του διωγμού», όπως είχε προβλέψει ο Πατριάρχης Τύχων, στάθηκαν αμετακίνητοι στην πίστη, «ἐν θλίψει πολλῇ μετὰ χαρᾶς Πνεύματος ῾Αγίου» (A’ Θεσ. 1:6).Ακόμη μια φορά επαληθεύθηκε η διαπίστωση του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου: «Τοσοῦτον ἔχει μέγεθος ἡ Ἐκκλησία, πολεμουμένη νικᾶ, ἐπιβουλευομένη περιγίγνεται, ὑβριζομένη λαμπροτέρα καθίσταται, δέχεται τραύματα καί οὐ καταπίπτει ἐκ τῶν ἑλκῶν, κλυδωνίζεται ἀλλ’ οὐ καταποντίζεται… οὐδέποτε γηρᾶ ἀεί ἀκμάζει». (MignePG 52 402).

Για να συνεχίσει η Ορθόδοξος Εκκλησία να ακμάζει και κατά τον 21ο αιώνα είναι ανάγκη: α) Να διατηρήσει τον μυστηριακό και σωτηριολογικό χαρακτήρα της, την αυτοσυνειδησία της ότι είναι «σώμα Χριστού», «τὸ πλήρωμα τοῦ τὰ πάντα ἐν πᾶσι πληρουμένου.» (Εφεσ. 1:23). β)Να ενισχύει την πίστη των μελών της με βάση την Αγία Γραφή και την πατερική παράδοση, καλλιεργώντας το σταυροαναστάσιμο φρόνημα της Ορθοδόξου πνευματικότητος. γ) Να ενδυναμώνει την ενότητά της, σε τοπικό και παγκόσμιο επίπεδο. δ) Να ανταποκρίνεται στο χρέος της Ορθοδόξου μαρτυρίας ανά την υφήλιο. Επιβάλλεται  να είναι ευαίσθητη στον πόνο, στις αγωνίες και στην κραυγή για δικαιοσύνη και ειρήνη στον σύγχρονο κόσμο. Όσο και αν οι θόρυβοι της τεχνολογικής επαναστάσεως και οι προσωπικές μας αδυναμίες καθιστούν ισχνή τη φωνή μας, η προτροπή του ψαλμωδού παραμένει επίκαιρη: «Εὐαγγελίζεσθε ἡμέραν ἐξ ἡμέρας τὸ σωτήριον αὐτοῦ· ἀναγγείλατε ἐν τοῖς ἔθνεσι τὴν δόξαν αὐτοῦ, ἐν πᾶσι τοῖς λαοῖς τὰ θαυμάσια αὐτοῦ» (Ψαλμ. 95: 3). Επανευαγγελισμός στις εκκοσμικευμένες Ορθόδοξες κοινότητες και Ιεραποστολή «ἕως ἐσχάτου τῆς γῆς» παραμένουν το χρέος μας και στον 21ο αιώνα. Οι περισσότερες Ορθόδοξες Ακολουθίες τελειώνουν με τον στίχο «Ὁ Θεὸς οἰκτειρήσαι ἡμᾶς καὶ εὐλογήσαι ἡμᾶς˙ ἐπιφάναι τὸ πρόσωπον αὑτοῦ ἐφ᾿ ἡμᾶς καὶ ἐλεήσαι ἡμᾶς». Αλλ’ η ικεσία του ψαλμωδού δεν καταλήγει στο  «ἡμᾶς». Συνεχίζει: «τοῦ γνῶναι ἐν τῇ γῇ τὴν ὁδόν σου, ἐν πᾶσιν ἔθνεσι τὸ σωτήριόν σου. Ἐξομολογησάσθωσάν σοι λαοί, ὁ Θεός, ἐξομολογησάσθωσάν σοι λαοὶ πάντες». (Ψαλμ. 66:2-4 ).

  

Στιςλοιμώδεις νόσους της διαφθοράς, της πλεονεξίας και αδικίας που μαστίζουν τις εκκοσμικευμένες καπιταλιστικές κοινωνίες, όπως και στο αμόκ της βίας και του μίσους, που στον 21ο αιώνα εκρήγνυται με συνθήματα θρησκευτικά, η αντίδραση της Ορθοδόξου Χριστιανοσύνης είναι: Βίωση της αγάπης -με ταπεινοφροσύνη και θυσιαστική διάθεση- όπως την αποκάλυψε ο Χριστός και την έζησαν εκατομμύρια Αγίων σε όλες τις εποχές. Κανείς άλλος κοινωνικός θεσμός δεν μπορεί να αντικαταστήσει σ’ αυτόν τον τομέα την Εκκλησία˙ αυτή έχει κεφαλή της τον Χριστό, ο Οποίος είναι η Σαρκωμένη Αγάπη του Θεού. Την Εκκλησία, η οποία δεν παύει να διακηρύσσει ότι «Ο Θεὸς ἀγάπη ἐστί, καὶ ὁ μένων ἐν τῇ ἀγάπῃ ἐν τῷ Θεῷ μένει καὶ ὁ Θεὸς ἐν αὐτῷ». (Α’ Ιω. 4:16).

Η μορφή του Πατριάρχου Μόσχας Αγίου Τύχωνος, που ιδιαίτερα αναλογιζόμαστε αυτές τις ημέρες, υπενθυμίζει το διαρκές χρέος των Ορθοδόξων. Σε μία πρώτη φάση της ζωής του εργάσθηκε ιεραποστολικά για την ανάπτυξη της Ορθοδοξίας στην Αλάσκα. Αργότερα, σε επισκοπές της ρωσικής γης˙ και τελικά, ως Προκαθήμενος της Εκκλησίας της Ρωσίας, αγωνίσθηκε για την ενότητα, την αντιμετώπιση των ποικίλων διχαστικών τάσεων, επισφραγίζοντας την αγάπη του για τον Χριστό με το μαρτύριο. Έτσι έζησε με αυθεντικό τρόπο το αποστολικό και ποιμαντικό χρέος, όπως καθορίστηκε από τον ίδιο τον Ιησού Χριστό πριν από την Ανάληψή Του: «Λήψεσθε δύναμιν ἐπελθόντος τοῦ ῾Αγίου Πνεύματος ἐφ᾿ ὑμᾶς, καὶ ἔσεσθέ μοι μάρτυρες ἔν τε ῾Ιερουσαλὴμ καὶ ἐν πάσῃ τῇ ᾿Ιουδαίᾳ καὶ Σαμαρείᾳ καὶ ἕως ἐσχάτου τῆς γῆς.»(Πραξ. 1:8). Κατέθεσε τη μαρτυρία του και εντός και εκτός της χώρας του με λόγο, έργο και αίμα.

Θα τελειώσω με μια συμβολική εικόνα. Οι ευαγγελικές περικοπές, που διαβάζουμε καθημερινά, μεταφέρουν τη σκέψη μας στην Παλαιστίνη. Εκεί υπάρχουν δύο μεγάλες λίμνες, που έχουν κάτι κοινό αλλά και μια βασική διαφορά. Η πρώτη, η Γεννησαρέτ, δέχεται τα νερά του ποταμού Ιορδάνη και στη συνέχεια τα αφήνει να κυλούν προς το νότο προσφέροντας ευφορία στη γύρω περιοχή. Η ίδια είναι γεμάτη ζωή. Η δεύτερη, η Νεκρά Θάλασσα, δέχεται επίσης τα νερά του Ιορδάνη, αλλά τα κρατάει για τον εαυτό της. Το νερό εκεί γίνεται πικρό και δεν υπάρχει ίχνος ζωής. Όλοι μας, (άνθρωποι, οικογένειες, χριστιανικές κοινότητες, λαοί κ.τλ) λίγο - πολύ δεχόμαστε τις δωρεές του Θεού. Άλλοι γενναιόδωρα τις προσφέρουν με ευγνωμοσύνη στους συνανθρώπους τους, γονιμοποιώντας  πνευματικά το περιβάλλον τους. Άλλοι τις κρατούν αποκλειστικά για τον εαυτό τους, μοιάζοντας με τη Νεκρά Θάλασσα. Όπως είναι γνωστό ο Ιησούς Χριστός, ο Κύριός μας κήρυξε το Ευαγγέλιο της Βασιλείας του Θεού και έκανε πλήθος θαυμάτων στην περιοχή της Γεννησαρέτ. Αυτή συμβολίζει τον ρόλο της Ορθοδοξίας.

Με την ευκαιρία των σημερινών εορτασμών, ταπεινά ευχόμαστε και δεόμεθα: όπως η Αγιωτάτη Εκκλησία της Ρωσίας, εμπνεόμενη σταθερά από τις μυριάδες των Μαρτύρων και των Αγίων, που άρδευσαν την ιστορία της κατά τη 2η χιλιετία, να συνεχίσει να αναδεικνύει, και κατά τον 21ο αιώνα, ανθρώπους, οι οποίοι βιώνοντας έντονα το μυστήριο της Σωτηρίας, του Σταυρού και της Αναστάσεως, θα ακτινοβολούν στον σύγχρονο κόσμο το ζωογόνο φως του Τριαδικού Θεού, την αλήθεια, την αγάπη και το κάλλος της Ορθοδοξίας.

Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος: Ο καθένας μας να κάνει αντίσταση ποιότητας

"

Ο καθένας μας να κάνει αντίσταση ποιότητας", είναι το μήνυμα που έστειλε ο αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος, κατά τη συνάντηση που είχε με Έλληνες δημοσιογράφους στην αλβανική πρωτεύουσα, με αφορμή τη συναυλία της λαϊκής ορχήστρας του Μίκη Θεοδωράκη.

Η συζήτηση με τον Μακαριότατο περιστράφηκε στη δύσκολη πορεία της Ορθοδόξου Εκκλησίας στην Αλβανία, μετά το άνοιγμα των συνόρων πριν από 26 χρόνια, στη συνάντηση του με τον Μίκη Θεοδωράκη, αλλά και γενικότερα στην κατάσταση στα Βαλκάνια και την Ευρώπη γενικότερα.

Ο, κατά κόσμον, Αναστάσιος Γιαννουλάτος έφτασε στην Αλβανία για πρώτη φορά το 1991, στα 62 του χρόνια, ως απεσταλμένος του Οικουμενικού Πατριαρχείου, γνωρίζοντας πως μετά το καθεστώς αθεΐας που είχε επιβάλει και συνταγματικά ο Εμβέρ Χότζα, είχε κατεδαφίσει την δυνατότητα της πίστης των ανθρώπων. Ωστόσο, τόνισε πως πάντα υπάρχει η ελπίδα και θέλησε με μία συμβολική κίνηση τότε, να την μεταλαμπαδεύσει και στον πονεμένο κόσμο της Αλβανίας.

Την πρώτη ημέρα, όπως ανέφερε, απαντώντας σε ερώτηση του Αθηναϊκού - Μακεδονικού Πρακτορείου, όταν πήγε στα απομεινάρια του ορθόδοξου καθεδρικού ναού του Ευαγγελισμού στα Τίρανα, ζήτησε από έναν ηλικιωμένο, που μιλούσε και ελληνικά, να μάθει πως λέγεται στην αλβανική γλώσσα, το Χριστός Ανέστη και είπε σε όλους να ανάψουν ένα κερί. Τότε, όσοι βρέθηκαν εκεί του απάντησαν Αληθώς Ανέστη. Αυτή ήταν η πρώτη συγκλονιστική αποτύπωση για τον Αρχιεπίσκοπο στην Αλβανία, που σήμερα έχει ένα ποσοστό περίπου 22% Ορθοδόξων. Ο κ. Αναστάσιος αναφέρει πως η Ορθόδοξη Εκκλησία στην Αλβανία ακτινοβολεί την αγάπη, καλλιεργεί άριστες σχέσεις με ανθρώπους και ηγέτες άλλων εκκλησιών στην χώρα. Μάλιστα τόνισε, ότι είναι κριτήριο ελευθερίας, να δίνεις την αγάπη, χωρίς να περιμένεις ανταπόδοση.

Σήμερα, η Ορθόδοξη Εκκλησία της Αλβανίας ανασυγκροτήθηκε είναι ζωντανή, έχει δημιουργήσει το Πανεπιστήμιο ΛΟΓΟΣ, ενώ έχει σπουδαία κοινωνική προσφορά και έργο.

Κληθείς να σχολιάσει το ρόλο του Ισλάμ σήμερα, τόνισε ότι δεν είναι μια εύκολη υπόθεση και πρόσθεσε πως δεν αντιμετωπίζεται με τανκς και πυραύλους. Οι επαναστατημένες κοινωνίες, συνέχισε, δεν αντιμετωπίζονται με ευχές και γενικότητες, ενώ παρέθεσε το ερώτημα, ποιοι συντηρούν σήμερα τον πόλεμο, ποιοι ετοιμάζουν τα όπλα, ποιοι μετακινούν πληθυσμούς. Ο Προκαθήμενος της Ορθοδόξου Εκκλησίας στην Αλβανία σημείωσε ότι το κενό, που δημιούργησε ο συστηματικός πόλεμος εναντίον του Χριστιανισμού στην Ευρώπη ήρθε να το καλύψει το Ισλάμ, γιατί όλοι εκείνοι που ήρθαν με τον πόνο της προσφυγιάς ήταν κάποτε θύματα αποικιοκρατίας, βρέθηκαν σε μεγάλες πόλεις και ποτέ δεν αφομοιώθηκαν.

Ο Μίκης Θεοδωράκης, είναι μια προσωπικότητα, που τιμά την Ελλάδα, επισημαίνει ο Αρχιεπίσκοπος και αναφέρει πως η συνάντηση τους πριν λίγους μήνες ήταν εγκάρδια, είχαν μια πολύ ουσιαστική επικοινωνία και ο μουσικοσυνθέτης έδειξε μεγάλο ενδιαφέρον για την πορεία στην Αλβανία, στην οποία είχε πραγματοποιήσει μουσική εκδήλωση, το 1988.

Για τη συναυλία που θα πραγματοποιηθεί απόψε, βρίσκεται στα Τίρανα η κόρη του Μαργαρίτα. Στην επιστολή που απέστειλε στις 23 Οκτωβρίου ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος στον Μίκη Θεοδωράκη, μεταξύ άλλων αναφέρει:

"Προσφιλέστατε κύριε Θεοδωράκη, Με συγκίνηση αναλογίζομαι πάντοτε την συνάντησή μας το παρελθόντα Ιούνιο στην φιλόξενη κατοικίας και Σας ευχαριστώ θερμά για την ευγενική απόφασή Σας," η ορχήστρα Μίκης Θεοδωράκης να δώσει στα Τίρανα μία συναυλία στις 18 Νοεμβρίου".

Από την πλευρά του, ο μεγάλος μουσικοσυνθέτης απάντησε στον Αρχιεπίσκοπο Αναστάσιο:

"Σας ευχαριστώ θερμότατα, γιατί χάρη σε Σας, το έργο μου και η Ορχήστρα που φέρει το όνομα μου, εμφανίζονται μπροστά στους Έλληνες που ζουν στα Τίρανα, αλλά και στο αλβανικό κοινό, για το οποίο έχω πάντα φιλικά αισθήματα. Άλλωστε δεν ξεχάσω ποτέ, την χαρά και την συγκίνηση που ένιωσα όταν μου δόθηκε κάποτε η ευκαιρία να επισκεφτώ την Αλβανία και να παρουσιάσω ο ίδιος τα έργα μου στο κοινό αυτό. Με βαθειά εκτίμηση και αγάπη Μίκης Θεοδωράκης".

Ο μουσικοσυνθέτης, ο οποίος ήταν υποψήφιος για το Νόμπελ Ειρήνης όπως και ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος, υπογράφει την πρώτη σελίδα του προγράμματος της συναυλίας, με την αφιέρωση, "Στον Αναστάσιο της καρδιάς μας".-

Φωτο: ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΙΓΝΑΤΙΑΔΗΣ

http://www.romfea.gr/

Παρουσίαση βιβλίου του Αρχιεπισκόπου Αλβανίας κ. Αναστασίου "ΕΓΡΗΓΟΡΣΗ - ΧΡΕΟΣ ΟΡΘΟΔΟΞΩΝ"

Για να δείτε την παρουσίαση πατήστε εδώ

Ο διανοούμενος ιεράρχης

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΑΘΗΝΑΚΗΣ

«Εχει διάλεξη του Αγίου Αλβανίας, να πάμε οπωσδήποτε», με είχε προτρέψει πρωτοετής συνάδελφος της Θεολογικής Σχολής Αθηνών γύρω στις αρχές του 2001. Για όσους έχουμε περάσει από τα αμφιθέατρα και τις αίθουσες της σχολής, τα βιβλία θρησκειολογίας του Αρχιεπισκόπου Τιράνων, Δυρραχίου και πάσης Αλβανίας κ.κ. Αναστασίου, αλλά και η διανοούμενη μορφή του ιεράρχη ήταν κάτι σαν... ευαγγέλιο («συνέπεια» της θεολογίας, εξάλλου). Με λόγο απλό και μετρημένο, με τη φωνή που κινείται μεταξύ δημόσιας διάλεξης και προσωπικής κουβέντας, ο Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας είναι ένα από τα φωτεινότερα και πιο σεβάσμια πρόσωπα της απανταχού Ορθόδοξης Εκκλησίας.

Την ερχόμενη Παρασκευή 3 Νοεμβρίου, στο ξενοδοχείο Divani Caravel, στις 19.00, ο κ.κ. Αναστάσιος θα βρίσκεται στην Αθήνα, προσκεκλημένος των εκδόσεων Εν Πλω, με αφορμή την κυκλοφορία του νέου του βιβλίου από τον εν λόγω οίκο με τίτλο «Εγρήγορση», το οποίο και θα παρουσιάσουν οι Ιωάννης Παλαιοκρασσάς, Γεώργιος Παπαγεωργίου, Θανάσης Παπαθανασίου και Γεώργιος Φίλιας. Ταυτόχρονα, θα παρουσιαστεί ένα ακόμη βιβλίο του Αρχιεπισκόπου Αναστασίου με τίτλο «Η Ανασύσταση της Ορθοδόξου Αυτοκεφάλου Εκκλησίας της Αλβανίας (1991-2016)», ενώ θα προβληθεί και μικρό ντοκιμαντέρ με στιγμές από την ιεραποστολική πορεία του ιεράρχη.

Σκέπτομαι, με αυτή την αφορμή, τους ορθόδοξους ιερωμένους που έχουν κάνει άνοιγμα στις σύγχρονες απαιτήσεις του ποιμνίου τους before it was cool. Η πρώτη περίπτωση που μου έρχεται στον νου, μετά βεβαίως τον Αρχιεπίσκοπο Αναστάσιο, είναι εκείνη του πατρός Φιλόθεου Φάρου. Τα βιβλία του, μέσα στην απλότητα της γλώσσας και τη σαφήνεια των ανθρωπιστικών επιστημών που έχει σπουδάσει, ακουμπούν επί τον τύπον των ήλων, δίχως «κοκκινίσματα» και από άμβωνος τιμωρητικές ομιλίες και καταδίκες όσων δεν ακολουθούν την «ορθόδοξη ηθική», η πηγή της οποίας ασφαλώς αποδίδεται στον λόγο του Θεού. Ενδεικτικά, αν θέλει κανείς να μάθει τη σκέψη του π. Φιλόθεου Φάρου, μπορεί να ανατρέξει στα «Πένθος» και «Ερωτος φύσις».

Ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος, ο πολυσχιδής ιεράρχης με την ανακουφιστική φωνή, θα δώσει άλλη μία ομιλία. Ως απόφοιτος Θεολογίας, τον μνημονεύω συχνά. Και ως αναγνώστης επίσης.

Kathimerini.gr

Εκδόθηκε στην ιταλική γλώσσα το βιβλίο του Αρχιεπισκόπου Αναστασίου «Συνύπαρξη» - Botohet në italisht libri i Kryepiskopit Anastas “Të jetojmë së bashku”

Ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος είναι γνωστός συγγραφέας και τα βιβλία και οι μελέτες Του έχουν εκδοθεί σε πολλές γλώσσες ανά της υφηλίου. Η τελευταία έκδοση ανήκει στο Μοναστήρι της Βοζείας στην Ιταλία, κέντρο διαθρησκευτικών συμποσίων, όπου κεντρική θέση κατέχει ο διάλογος γύρω από τα θέματα της Ορθοδοξίας.

Ο τίτλος του βιβλίου που κατέχει σημαντικό χώρο στη διαδικτυακή σελίδα του Μοναστηρίου, είναι «Συνύπαρξη» («Να συμβιώσουμε» - η συνεισφορά των θρησκειών και η ηθική της συνυπάρξεως).

Ποια είναι η συνεισφορά των θρησκειών αναφορικά με τον ανθρωπισμό; Ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος παραθέτει ορισμένους στοχασμούς πάνω σ’ αυτό το θέμα, το οποίο, σε σύμπνοια με την παράδοση της Εκκλησίας, επιχειρεί να επισημάνει τις απόκρυφες πράξεις του Χριστού και του Αγίου Πνεύματος πάνω στα θετικά στοιχεία όλων των ανθρώπινων αναζητήσεων. Το βιβλίο «προσφέρει εργαλεία για τον κοινό εναρμονισμό του διαλόγου και της μαρτυρίας και μας υπενθυμίζει ότι καλούμαστε στο προσεχτικό άκουσμα των βημάτων του Θεού..., ώστε να θεωρήσουμε χαρά κι επίτευξη την αδερφική αντιμετώπιση και τελικά, όλη αυτή τη διαδικασία να την διεκπεραιώνουμε όλοι μας με τον τρόπο που την έκανε ο φτωχός και γεμάτος συμπόνοια Ιησούς Χριστός» (Από τον Πρόλογο του Αθανασίου Ν. Παπαθανασίου).

Στο βιβλίο τονίζεται με έμφαση η ανάγκη του ανθρώπου για να επικοινωνήσει, η ζωτική ανάγκη του να έχει επαφές με τους υπόλοιπους ανθρώπους. Όμως οι ανθρώπινες υπάρξεις θα πρέπει να είναι εις αναζήτηση αρμονικής συμβίωσης, η οποία δεν εξαλείφει την πολιτιστική ιδιομορφία των λαών, ισοπεδώνοντας κάθε διάκριση μεταξύ τους, αλλά που γνωρίζει να αποκαλύπτει με δημιουργικό τρόπο τις πιο θετικές πτυχές των ατόμων και των λαών. Οι αδικίες, η διαφθορά και η φτώχεια δεν έπαψαν ποτέ να καταστρέφουν την ανθρώπινη συμβίωση και πάνω σ’ αυτό το πρόβλημα οι μεγάλες θρησκείες, που έχουν επηρεάσει τους πολιτισμούς των λαών, έχουν τη δική τους συνεισφορά ως προς τη μετάδοση των αρχών και την υπόδειξη των οδών που θα πρέπει να ακολουθήσουν.

......................................................

Kryepiskopi Anastas dallohet për studimet dhe librat e shumtë të botuar në mjaft gjuhë të botës. Më i fundit, është një botim i Manastirit të Bozesë në Itali, qendër takimesh ndërfetare, ku dialogu me orthodhoksinë zë vend qendror.

Titulli i librit, që zë një vend të konsiderueshëm në faqen e internetit të Manastirit, është “Vivere insieme” (“Të jetojmë së bashku” - Kontributi i religjioneve dhe një etikë e bashkëjetesës).

Cili është kontributi i religjioneve në drejtim të humanizmit? Kryepiskopi Anastas ofron disa reflektime mbi këtë temë e cila, në koherencë me traditën e Kishës, kërkon të nxjerrë në pah veprimet e fshehta të Krishtit dhe të Shpirtit të Shenjtë në elementet pozitive të gjitha kërkimeve njerëzore. Libri “jep instrumente për të akorduar së bashku dialogun dhe dëshminë dhe na kujton se jemi të thirrur në ushtrimin e dëgjimit të kujdesshëm të hapave të Perëndisë..., që të quajmë gëzim dhe arritje përballjen vëllazërore dhe së fundi, ta bëjmë të gjithë këtë sipas mënyrës së Krishtit të varfër dhe plot mëshirë” (Nga parathënia e Athanasios N. Papathanasiu).

Në libër theksohet nevoja e njeriut për të komunikuar, nevoja e tij jetësore për të pasur kontakte me të tjerët. Por ama qeniet njerëzore duhet të kërkojnë një bashkëjetesë harmonike, e cila nuk zhduk veçantinë kulturore të popujve, duke sheshuar çdo dallim mes tyre, por që di si t’i japë vlerë në mënyrë krijuese anëve më të mira të individëve e popujve. Padrejtësitë, korrupsioni dhe varfëria nuk kanë reshtur së shkatërruari bashkëjetesën njerëzore dhe mbi këto problem besimet e mëdha fetare, që kanë ndikuar kulturat e popujve, kanë kontribuuar për t’u dhëne parimet dhe sugjeruar rrugët që duhet të ndjekin.

Ο ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΓΙΑΝΝΟΥΛΑΤΟΣ, ΜΙΑ ΑΠΟ ΤΙΣ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΕΣ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΕΠΟΧΗΣ ΜΑΣ, ΣΤΗΝ ΠΡΕΒΕΖΑ

Ο ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΓΙΑΝΝΟΥΛΑΤΟΣ, ΜΙΑ ΑΠΟ ΤΙΣ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΕΣ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΕΠΟΧΗΣ ΜΑΣ, ΣΤΗΝ ΠΡΕΒΕΖΑ

(Μετά από πρόταση, προ ημερησίας διατάξεως, στο Δημοτικό Συμβούλιο τον Μάρτιο του 2017, του επί κεφαλής της μείζονος αντιπολιτεύσεως του Δημοτικού Συμβουλίου κ. Δημ. Παππά). 

 Η πόλη μας έχει την μεγάλη τιμή και χαρά να υποδεχθεί μια ξεχωριστή πνευματική προσωπικότητα με παγκόσμια ακτινοβολία και ταυτόχρονα να πλημυρίσει από υπερηφάνεια, γιατί ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος είναι κατά το ήμισυ Πρεβεζάνος. Ως γνωστόν, ο Μακαριώτατος γεννήθηκε στον Πειραιά το 1929. Ο πατέρας του, Γεράσιμος Γιαννουλάτος, γεννήθηκε στην Λευκάδα, όπου είχε πάει ο παππούς του (από τον πατέρα του) Στέλιος Γιαννουλάτος από την Άσσο Κεφαλλονιάς. Η μητέρα του Ρωξάνη το γένος Μαλτέζου ήταν Πρεβεζάνα. Για την μητέρα του ο Μακαριώτατος, σε συνέντευξή του στις 3/1/13, είπε: «Όταν επρόκειτο να έρθω στον κόσμο, η μητέρα μου δεν έπαυε να είναι σε προσευχή και σε ελπίδα, γιατί κινδύνευε πάρα πολύ από την εγκυμοσύνη. Μάλιστα της είχαν πει ότι δεν θα μπορέσει να θηλάσει το μωρό κι όπως μου έλεγε αργότερα, με θήλαζε για πολύ καιρό, γιατί ήμασταν και φτωχοί τότε, αλλά πολύ αγαπημένοι ως οικογένεια. Η μητέρα μου ήταν το πιο σημαντικό πρόσωπο στην ζωή μου. Συνήθως ο πατέρας έλειπε καιρό από το σπίτι. Έζησε πάρα πολύ, ως τα 90 της και ήταν πάντα κοντά μου. Δεν μπόρεσα να την ευχαριστήσω όσο θα ήθελα». Αποφοίτησε από το Β' Γυμνάσιο Αρρένων Αθηνών το 1947 με βαθμό 19 και 9/11. Αριστεύει και πρωτεύει στις εισαγωγικές εξετάσεις της Θεολογικής Σχολής του Παν/μίου Αθηνών και λαμβάνει το πτυχίο του το 1952 με βαθμό Άριστα (9,53). Υπηρετεί την στρατιωτική του θητεία και αναδεικνύεται αρχηγός των Σχολών Εφέδρων Αξιωματικών Ειδικοτήτων Σύρου και Διαβιβάσεων Χαϊδαρίου. Μετά την απόλυσή του παρακολουθεί μαθήματα Ομιλητικής και Δημοσιογραφίας. Έξι χρόνια μετά την ορκωμοσία του ως Θεολόγος, αφιερώνεται στο ιδανικό της αναζωπυρώσεως της Ορθοδόξου Eξωτερικής Ιεραποστολής, δηλαδή στο άνοιγμα των οριζόντων της Ορθοδόξου Εκκλησίας προς την οικουμένη. Το 1965 με υποτροφία του Παγκοσμίου Συμβουλίου Εκκλησιών (Π.Σ.Ε.) έγινε δεκτός από την Φιλοσοφική Σχολή του Παν/μίου του Αμβούργου και ταυτόχρονα από την Missionsakademie για μεταπτυχιακές σπουδές. Το μεταπτυχιακό του έργο αφορά στην μελέτη του αφρικανικού συμβολισμού σε συσχετισμό με την ορθόδοξη συμβολική παράδοση. Η υψηλή ποιότητα του έργου του είχε ως αποτέλεσμα να προσκληθεί από το κατ' εξοχήν κέντρο παρακολουθεί μαθήματα στην Θεολογική και Φιλοσοφική Σχολή. Με ένθερμες συστάσεις των καθηγητών του και του καθηγητή E.W. Gensichen, του Παν/μίου της Χαιδελβέργης, λαμβάνει την διακεκριμένη υποτροφία ερευνών του Ιδρύματος Alexander von Humboldt. Παράλληλα με την Θρησκειολογία, σπουδάζει Αφρικανολογία και Εθνολογία. Το 1967 διενεργεί θρησκειολογική έρευνα στην Ουγκάντα με χρηματοδότηση του Ιδρύματος Alexander von Humboldt. Μελετά το φαινόμενο της αφρικανικής πνευματοληψίας και ταυτόχρονα προσκαλείται από την Εκκλησία της Ελλάδος να αναλάβει μητροπολιτική έδρα, αλλά προτιμά να ολοκληρώσει την έρευνά του στην Γερμανία. Η έρευνα για την διδακτορική του διατριβή ολοκληρώθηκε στην Γερμανία και στην Ανατολική Αφρική και εν συνεχεία η διατριβή του υποβλήθηκε στην Θεολογική Σχολή του Παν/μίου Αθηνών (επειδή το διδακτορικό δίπλωμα ετεροδόξων Θεολογικών Σχολών δεν αναγνωρίζεται από τις Ελληνικές Ορθόδοξες Σχολές), όπου έγινε ομόφωνα δεκτή με βαθμό Άριστα. Το θέμα της διατριβής του ήταν: «Τα πνεύματα μ’ μπάν’ ντονα και τα πλαίσια της λατρείας των – Θρησκειολογική διερεύνηση πλευρών της αφρικανικής θρησκείας». Η διατριβή αυτή έτυχε πολλών επαινετικών σχολίων. Ο καθηγητής της Ιστορίας των Θρησκευμάτων Λ. Φιλιππίδης έκρινε ότι «χωρίς αμφιβολία αντιπροσωπεύει μια μοναδική στο είδος της συμβολή στην Θρησκειολογία», ενώ ο καθηγητής Αθ. Χαστούπης, αναλύοντας την διατριβή, καταλήγει : «Το γενικό συμπέρασμα όπερ αφ’ εαυτού συνάγεται εκ της προσεκτικής μελέτης της υπό κρίσιν διατριβής είναι ότι αυτή αποτελεί άρτιον και εξόχως επιμελημένον έργον, διακρινόμενον από πρωτοτυπία, μεθοδικότητα, συστηματικότητα και χρηστότητα των πηγών. Ο υποψήφιος έλαβεν ως θέμα δυσεξιχνίαστον και εκ πρώτης όψεως άχαριν πλευράν της αφρικανικής θρησκευτικότητας και παρουσίασε τα μάλιστα διαυγή και ελκυστικήν πραγματείαν, αποδεικνύων ούτω τον ικανόν θρησκειολογικόν καταρτισμόν του και την ευχρηστίαν των πνευματικών του εφοδίων». Το 1975 ο ακαδημαϊκός – καθηγητής Κ. Μπόνης σε βιβλιοκρισία, που δημοσίευσε στο περιοδικό «Θεολογία», σημειώνει: «Ως γνωστόν, ο Θεοφιλέστατος είναι εν Ελλάδι ο σκαπανεύς της μελέτης των αφρικανικών θρησκειών, εγκαινιάσας την υψηλής ποιότητος προσφοράν του δια της υποβληθείσης εις την Θεολογικήν Σχολήν του Παν/μίου Αθηνών αρίστης, κατά κοινήν ομολογίαν, θρησκειολογικής διατριβής του». Μελετά το έργο των διαφόρων ετεροδόξων ιεραποστολών, ταξιδεύοντας διαρκώς. Με αφετηρία την Ευρώπη, εξορμά στις πηγές πληροφόρησης της Αμερικής και Αφρικής. Πηγαίνει στην ζούγκλα του νοτίου Μεξικού και εκεί, κοντά σε αμερικανούς γλωσσολόγους αφιερωμένους στην μετάφραση της Καινής Διαθήκης σε γλώσσες των Ινδιάνων της Κεντρικής Αμερικής, μελετά τις φυλές αυτές. Στην Ουγκάντα μελετά την παραδοσιακή λατρεία των φυλών μπαντού. Αργότερα, ανάλογες μελέτες κάνει στην Κένυα, στην Νιγηρία (1973), στο Καμερούν (1977), στην Γκάνα (1983), στην Ουγκάντα και Τανζανία (1981-1990). Επιθυμεί να εγγίζει την γνώση όχι από τα βιβλία, αλλά εκεί όπου παράγεται. Όπως λέει, «η σπουδή ενός ζωντανού και συνεχώς εξελισσόμενου φαινομένου, όπως η Θρησκεία, πρέπει να συνδυάζεται με την παρακολούθηση της εξελισσόμενης πραγματικότητας». Στρέφεται, λοιπόν, στην πηγή των μεγάλων θρησκειών, την Ασία, επισκεπτόμενος την Ινδία, όπου μελετά τον Βουδισμό. Εν συνεχεία, γνωρίζει από κοντά τον Μαχαγιάνα Βουδισμό στην Κορέα, Ιαπωνία και Κίνα και τον Χιναγιάνα Βουδισμό στην Ταϋλάνδη και στην Κεϋλάνη. Είναι ο πρώτος Ευρωπαίος ιερωμένος που επισκέφθηκε την Κίνα, μετά την επικράτηση του Μαοϊσμού. Ακούραστος ερευνητής προχωρεί στην μελέτη του Ταοϊσμού και του Κομφουκιανισμού στην Σιγκαπούρη, Ταϊπέι και Χονγκ Κονγκ. Το Ισλάμ είναι ένα διαφορετικό πεδίο έρευνάς του. Επανειλημμένα ταξίδια στον Λίβανο, την Συρία , την Ιορδανία, την Αίγυπτο, την Τουρκία, το Πακιστάν, την Περσία και την Δυτική Αφρική του δίνουν την ευκαιρία να έλθει σε άμεση επαφή με το σιιτικό Ισλάμ. Οι θρησκειολογικές μελέτες και οι πλούσιες θρησκευτικές εμπειρίες τού Μακαριωτάτου τού επέτρεψαν να κινηθεί ως θρησκειολόγος στην θεώρηση και αντιμετώπιση μεγάλων προβλημάτων, όχι με απλές ιστορικές περιγραφές και αναλύσεις, αλλά με έναν βαθύτερο προσωπικό στοχασμό. Ταυτόχρονα, η έρευνά του στα κέντρα λατρείας, σε συνδυασμό με την παρακολούθηση των λατρευτικών σκηνών, την ηχογράφηση της θρησκευτικής μουσικής και την μελέτη των θρησκευτικών αντικειμένων και άλλων πηγών πληροφόρησης, απέδωσε πλούσιους καρπούς με την σύνθεση ενός ογκώδους συγγραφικού έργου. Το έργο αυτό αποτελείται από μερικές εκατοντάδες συγγραμμάτων, πραγματειών και μελετημάτων ποιμαντικών κειμένων και θεολογικών σχολίων σε ένα πλήθος διεθνών, εγκύρων επιστημονικών περιοδικών και εκδόσεων. Πιο συγκεκριμένα, το συγγραφικό του έργο περιλαμβάνει πρωτότυπες μονογραφίες σχετικές με την αφρικανική θρησκευτικότητα, συνθετικά έργα για κεντρικά θέματα της Ιστορίας των Θρησκευμάτων, συνοπτικά θρησκειολογικά κείμενα για διευκόλυνση του μελλοντικού έργου των φοιτητών του στα Λύκεια, πραγματείες, μελετήματα και άρθρα για την ανάπτυξη και έρευνα της Θεολογίας και Πράξεις της Ορθοδόξου Εξωτερικής Ιεραποστολής. Στο συγγραφικό του έργο συγκαταλέγονται εκδοτικές πρωτοβουλίες με τις οποίες εγκαινιάζει νέους τύπους θεολογικών και θρησκευτικών εκδόσεων. Συνεργάζεται ως σύμβουλος, μέλος ή editor με συντακτικές επιτροπές εκδόσεως επιστημονικών αγγλική, γαλλική, γερμανική, ρουμανική, ολλανδική και σουηδική γλώσσα, ενώ ειδικές λειτουργικές εκδόσεις δημοσιεύονται, για τις ανάγκες των ορθοδόξων ιεραποστολικών πυρήνων της Αφρικής, σε τρείς αφρικανικές γλώσσες (σουαχίλι, κικούγιου και νουγκάντα).Το πλούσιο και εξαιρετικής ποιότητας συγγραφικό του έργο προκαλεί διεθνές ενδιαφέρον και αποσπά ευμενέστατα σχόλια διαπρεπών επιστημόνων και εκκλησιαστικών προσωπικοτήτων, όπως και δεκάδων επιστημονικών περιοδικών. Ως συγγραφεύς ενός πλουσιοτάτου έργου, ο Μακαριώτατος χαρακτηρίζεται από ευχέρεια στην ανάλυση και σύνθεση θεμάτων ευρείας προβληματικής, βασιζόμενος σε μια σύγχρονη κριτική και επιστημονική αντίληψη που επιδιώκει όχι μόνο να πληροφορήσει αντικειμενικά αλλά και να μορφώσει. Κατορθώνει να συνδυάσει την διεισδυτικότητα και το κριτικό πνεύμα του μεθοδικού ερευνητή με την αίσθηση της ευθύνης τού Ορθοδόξου Θεολόγου έναντι των θρησκευτικών αναζητήσεων της ανθρωπότητας. Απελευθερώνοντας μεγάλο μέρος του συγγραφικού του έργου από τα δεσμά της ακαδημαϊκής εξειδίκευσης, περνά σε ευρύτερους χώρους, καθιστώντας τον αναγνώστη κοινωνό και ακόλουθο της πορείας της Εκκλησίας στην μετάδοση και προσφορά στον κόσμο του Θείου Μηνύματος. Τα πονήματά του κοσμούνται από ενδελεχή διαπραγμάτευση, εύστοχο διατύπωση, αυστηρά δομή της σκέψεως, κριτική οξυδέρκεια, ιστορική αίσθηση, εξονυχιστική αξιολόγηση και ανάκριση των πηγών, μεθοδικότητα και απουσία σκοτεινών και ακαταλήπτων διατυπώσεων, αυστηρά πειθάρχηση του πλούσιου υλικού και τέλος από επιστημονική ευαισθησία και ωριμότητα. Ας σημειωθεί ότι ο Μακαριώτατος, για αμεσότερη επαφή με τις πηγές πληροφόρησης της έρευνάς του, έχει μελετήσει και αξιοποιήσει εκτός της αρχαίας ελληνικής, λατινικής και εβραϊκής γλώσσας και την γαλλική, γερμανική, αγγλική, ιταλική, ισπανική, ρωσική, αλβανική και δύο αφρικανικές γλώσσες την γκάλλα και σουαχίλι. Από το 1959 ο Μακαριώτατος μετέχει ενεργά σε πολυάριθμα διεθνή συνέδρια, διορθόδοξες, διαχριστιανικές και διαθρησκειακές συσκέψεις, εκπροσωπώντας την Εκκλησία ή την Επιστήμη σε διάφορους διεθνείς οργανισμούς. Έχει δώσει διαλέξεις σε διάφορα πανεπιστημιακά κέντρα του εξωτερικού, σχετικά με την σύγχρονη χριστιανική σκέψη, τον διαθρησκειακό διάλογο, την παγκόσμια αλληλεγγύη και ειρήνη. Υπήρξε μέλος του World Economic Forum (Davos, 2003), Αντιπρόεδρος της Conference of European Churches (2003-2009) και Επίτιμος Πρόεδρος της «Παγκόσμιας Διασκέψεως των Θρησκειών για την Ειρήνη» (2006). Το 1976 εκλέγεται παμψηφεί καθηγητής της Ιστορίας των Θρησκευμάτων της Θεολογικής Σχολής του Παν/μίου Αθηνών, ενώ την περίοδο 1983-1986 χρημάτισε Κοσμήτωρ της ίδιας Σχολής. Τις περιόδους 1978-79 και 1983-86 ήταν Αντιπρόεδρος Εφορείας Παν/κής Λέσχης, την περίοδο 1986-90 ήταν μέλος της Επιτροπής Ερευνών και την περίοδο 1983-86 ήταν Διευθυντής του Τομέα Θρησκειολογίας-Κοινωνιολογίας του Τμήματος Ποιμαντικής της Θεολογικής Σχολής του Παν/μίου Αθηνών. Στην εισηγητική τους έκθεση, για την εκλογή του στην καθηγητική βαθμίδα, οι καθηγητές Σάβ. Αγουρίδης, Νικ. Νησιώτης και Νικ. Μπρατσιώτης αναφερόμενοι στο έργο του υποψηφίου «Προς παγκόσμιον κοινότητα», έγραψαν μεταξύ άλλων: «Το πρόβλημα της δημιουργίας μιας παγκοσμίου κοινότητας απασχολεί σήμερον εγκοσμίους οργανισμούς, τας θρησκείας και την Χριστιανικήν Εκκλησίαν. Ο υποψήφιος δεν περιορίζεται εις στείραν κριτικήν των προτεινομένων λύσεων, αλλά αναλύει από χριστιανικής και δη ορθοδόξου σκοπιάς την τριαδολογικήν, ανθρωπολογικήν και εσχατολογικήν αφετηρίαν της αναζητήσεως μιας τοιαύτης ενότητος. Ορθώς παρατηρείται ότι εν τη συνεργασία μετά των άλλων θρησκειών, προς πραγματοποίησιν του ιδανικού της παγκοσμίου κοινότητας, η διάκρισις μεταξύ θρησκευτικών συστημάτων και ανηκόντων εις αυτά ανθρώπων είναι αναγκαία». Παράλληλα με την λαμπρή πανεπιστημιακή του σταδιοδρομία, ο Μακαριώτατος διακονεί την Εκκλησία με τον δικό του συγκλονιστικό τρόπο. Ιεροκήρυκας με μεγάλη προσφορά πνευματικής εργασίας στους νέους και αρχηγός φοιτητικών κατασκηνώσεων και ιεραποστολικών προσπαθειών σε ακριτικές περιοχές (1954 -60). Με εντολή της Εκκλησίας της Ελλάδος συνέγραψε τα βοηθήματα για τους διδάσκοντες στα Μέσα Κατηχητικά Σχολεία της Εκκλησίας της Ελλάδος (1960-62). Το 1960 χειροτονείται Διάκονος και το 1961 ιδρύει το Διορθόδοξο Ιεραποστολικό Κέντρο «Πορευθέντες». Το 1964 χειροτονείται Πρεσβύτερος και συγχρόνως λαμβάνει το οφφίκιο του Αρχιμανδρίτου. Την περίοδο 1971-75 ανέλαβε την οργάνωση και διεύθυνση του «Διορθοδόξου Κέντρου Αθηνών της Εκκλησίας της Ελλάδος». Το 1972 εκλέγεται παμψηφεί, υπό της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, Τιτουλάριος Επίσκοπος Ανδρούσης και την περίοδο 1977-85 υπήρξε μέλος του Ανωτάτου Υπηρεσιακού Συμβουλίου της Εκκλησίας της Ελλάδος. Την δεκαετία 1981-1991, ως Τοποτηρητής της Ιεράς Μητροπόλεως Ειρηνουπόλεως – Ανατολικής Αφρικής (Κένυα, Ουγκάντα, Τανζανία), με την οικονομική βοήθεια της Εκκλησίας της Κύπρου, ίδρυσε και οργάνωσε την Ορθόδοξη Πατριαρχική Σχολή «Αρχιεπίσκοπος Κύπρου Μακάριος Γ′», για την εκπαίδευση αφρικανών κληρικών, την οποία διηύθυνε επί δεκαετία. Την περίοδο αυτή χειροτόνησε 62 αφρικανούς κληρικούς και χειροθέτησε 42 αναγνώστες- κατηχητές προερχόμενοι από 8 αφρικανικές φυλές. Συγχρόνως, προώθησε μεταφράσεις της Θείας Λειτουργίας σε 4 αφρικανικές γλώσσες. Το έργο του είναι τεράστιο και καλύπτει οργανωτικές προσπάθειες ιδρύσεως ιεραποστολικών μητροπόλεων σε τροπικές, υγρές, αφρικανικές χώρες περί τον Ο Μακαριώτατος με το έργο και την δραστηριότητά του προβάλλει την σθεναρή θεολογική άποψη ότι η Ιεραποστολή αποτελεί στις διάφορες μορφές της ενιαία «μαρτυρία» της «Μίας Αγίας Καθολικής και Αποστολικής Εκκλησίας». Υποστηρίζει ότι στην εποχή μας επιβάλλεται η ανάπτυξη διορθοδόξου δράσεως. Κάνει πράξη το πιστεύω του, επιδιώκοντας καθημερινά την αρμονική συνεργασία ορθοδόξων διαφόρου καταγωγής, εθνικότητας, φύλου και ηλικίας. Μαζί του συνεργάζονται επιστήμονες, κληρικοί, θεολόγοι και στελέχη απ’ όλον τον κόσμο. Η παγκοσμιότητα του έργου του προβάλλει ανάγλυφα και από την διεθνή διεκκλησιαστική του δραστηριότητα. Υπήρξε μέλος της «Διεθνούς Επιτροπής για Ιεραποστολικές Μελέτες» του Π.Σ.Ε. (1963-69), Αντιπρόεδρος του Διεθνούς Οργανισμού Νεολαίας «Σύνδεσμος» (1964-77), Γραμματεύς για την «Ιεραποστολική έρευνα και τις σχέσεις με τις Ορθόδοξες Εκκλησίες» στην Γενική Γραμματεία του Π.Σ.Ε. (Γενεύη 1969- 71), μέλος της «Διαχριστιανικής Επιτροπής» του Π.Σ.Ε. για τον διάλογο με άλλες Θρησκείες και Ιδεολογίες (1975-83), Πρόεδρος της «Επιτροπής για την Παγκόσμιο Ιεραποστολή και τον Ευαγγελισμό» από το 1984 (μετά την ΣΤ′ Γεν. Συνέλευση του Π.Σ.Ε. στο Βανκούβερ του Καναδά, 1983), μέλος της Κεντρικής Επιτροπής του Π.Σ.Ε. (1998-06) και της Επιτροπής «Πίστις και Τάξις» (2000-06), μέλος του European Council of Religious Leaders / Religions for Peace (2001) και Council of 100, ενώ έλαβε μέρος στις συνελεύσεις Παγκοσμίου Ιεραποστολής και Ευαγγελισμού (Μεξικό 1963, Μπανγκόκ 1973, Μελβούρνη 1980, Σαν Αντόνιο 1989) και στις συνελεύσεις του Π.Σ.Ε. [(Ουψάλα 1968, Ναϊρόμπι 1975, Βανκούβερ 1983, Καμπέρα 1991, Χαράρε 1998 (Ζιμπάμπουε), Πόρτο Αλέγκρε 2006 (Βραζιλία)]. Στις 16/12/1985 ο Πρόεδρος του Τμήματος Ποιμαντικής της Θεολογικής Σχολής του Παν/ μίου Αθηνών Νικ. Νησιώτης, αναφερόμενος στον Αναστάσιο Γιαννουλάτο, είπε: «Πρόκειται για μια εξέχουσα ελληνική παρουσία και μαρτυρία διεθνώς, που τιμά την πατρίδα μας και την Θεολογική Σχολή. Ο Αναστάσιος Γιαννουλάτος αποτελεί τίτλο τιμής για την Ελληνική Ορθοδοξία και το Παν/μιο Αθηνών». Απονέμοντας στον Αναστάσιο Γιαννουλάτο το αργυρούν μετάλλιον της Ακαδημίας Αθηνών (1987), ο Γεν. Γραμματεύς της Μεν. Παλλάντιος, ανέφερε: «Υπήρξε εμπνευστής και πρωτοπόρος της χριστιανικής ιεραποστολικής θεολογίας και δράσεως στην Αφρική. Αποτελεί την ψυχήν της ιεραποστολικής κινήσεως… αφύπνισε το ιεραποστολικό ενδιαφέρον στον ελλαδικό χώρο… Είναι αδύνατον μέσα σε λίγες γραμμές να περιγραφεί η δραστηριότητα τού Επισκόπου Ανδρούσης, χωρίς αυτό να είναι αναγκαίο, όταν η φήμη τού οραματιστού αυτού έχει τόσο εξαπλωθεί σε ολόκληρο τον ορθόδοξο χριστιανικό χώρο». Και ενώ όλα αυτά τα υπέροχα και υπερβατικά χαρακτηρίζουν το επιστημονικό και ιεραποστολικό έργο του Μακαριωτάτου, ταυτόχρονα εξελίσσεται και πολυσχιδής κοινωνική δράση. Έτσι, διετέλεσε: ─ Πρόεδρος της «Επιτροπής Συμπαραστάσεως του Κυπριακού Αγώνος» του Παν/μίου Αθηνών (1975-84) . . ─ Εντεταλμένος Σύμβουλος του Δ.Σ. της Ανωτέρας Σχολής Κοινωνικής Εργασίας- Διακονισσών (1977-84). ─ Μέλος του Υπηρεσιακού Συμβουλίου Εκκλησιαστικής Εκπαιδεύσεως του ΥΠΕΠΘ (1977-82). ─ Μέλος του Δ.Σ. του Κέντρου Μεσογειακών και Αραβικών Σπουδών (1978- 82). ─ Μέλος της Επιτροπής Υποτροφιών Ιδρύματος «Αλέξανδρος Ωνάσης» (1978- 94). ─ Μέλος του Δ.Σ. της «Επιτροπής για την προστασία της Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Κύπρου (1985-91). ─ Μέλος του Δ.Σ. του Ιδρύματος «Αλέξανδρος Ωνάσης» (1994 εξ). ─ Εταίρος της « εν Αθήναις Φιλεκπαιδευτικής Εταιρείας» (1994). Είπε, μεταξύ άλλων, σε ομιλία του ο Μακαριώτατος: «Στις αρχές του 1991, η Ι.Σ. του Οικουμενικού Πατριαρχείου έλαβε την πρωτοβουλία να μου αναθέσει να έρθω στην Αλβανία ως Πατριαρχικός Έξαρχος για να διερευνήσω τι έχει απομείνει από την αθεϊστική λαίλαπα. Ήταν Ιούλιος του 1991, όταν φθάσαμε με δύο συνοδούς στο αεροδρόμιο των Τιράνων. Μας υποδέχθηκε μια μικρή ομάδα ηλικιωμένων ανθρώπων, ταλαιπωρημένων από τον αδυσώπητο διωγμό. Από εκεί κατευθυνθήκαμε προς τον ερειπωμένο Ναό του Ευαγγελισμού. Από την πρώτη στιγμή θέλησα να προσδιορίσω το συστατικό μήνυμα της αποστολής μου. Ζήτησα να πάρουν όλοι από ένα κερί και ρώτησα πώς λένε στα αλβανικά το «Χριστός Ανέστη». Άναψα ένα κερί αναβοώντας στα αλβανικά Χριστός Ανέστη. Το ένα μετά το άλλο άναψαν τα κεριά των λίγων πιστών που αποκρίθηκαν με δάκρυα στα μάτια «Αληθώς Ανέστη». Έκτοτε το Χριστός Ανέστη έγινε το σύνθημα με το οποίο πορευθήκαμε μέχρι σήμερα. Χάρισε φως στο μελαγχολικό φθινόπωρο και την παγερή βαρυχειμωνιά που ακολούθησαν. Και κυριαρχεί στην πνευματική άνοιξη που τελικά μας χάρισε ο Θεός. Η Ανάσταση του Χριστού έγινε το εκφραστικότερο σύμβολο της Εκκλησίας μας». Τον Ιούνιο του 1992, το Οικουμενικό Πατριαρχείο Κων/πόλεως του ανέθεσε την πολύ δύσκολη αποστολή της αναστηλώσεως εκ των ερειπίων τής Ορθοδόξου Αυτοκεφάλου Εκκλησίας της Αλβανίας, η οποία είχε πλήρως καταρρεύσει έπειτα από 46 έτη διωγμών από το μοναδικό αθεϊστικό κράτος της υφηλίου. Η ανάδειξή του σε Αρχιεπίσκοπο Τιράνων και πάσης Αλβανίας αποτελεί την κορύφωση του εκκλησιαστικού του έργου, Σε διάστημα ολίγων ετών ανασυστάθηκε η βασική οργανωτική δομή της Εκκλησίας της Αλβανίας, συγκροτώντας περισσότερες από 460 ορθόδοξες ενορίες. Για την εκκλησιαστική εκπαίδευση Ίδρυσε την Ανώτερη Θεολογική-Ιερατική Σχολή «Ανάστασις» στο Δυρράχιο (1992), το Εκκλησιαστικό Λύκειο «Τίμιος Σταυρός» στο Αργυρόκαστρο (1998) και στο Σούκθ-Δυρράχιο (2007) και την Σχολή Βυζαντινής Μουσικής στα Τίρανα (2012), τα οποία λειτουργούν με οικοτροφεία σε ιδιόκτητα συγκροτήματα. Ίδρυσε 50 κέντρα νεολαίας σε διάφορες πόλεις. Μόρφωσε και χειροτόνησε 168 νέους κληρικούς. Φρόντισε για την έκδοση λειτουργικών και άλλων θρησκευτικών βιβλίων. Συνέστησε Τεχνική Υπηρεσία της Εκκλησίας και μερίμνησε για την ανέγερση εκ θεμελίων 150 νέων ναών, την αναστήλωση 60 ναών και μοναστηριών και την επισκευή περισσότερων από 160 πολιτιστικών κέντρων και ναών. Έχουν οικοδομηθεί, αγοραστεί και ανακαινισθεί περισσότερα από 70 κτήρια που στεγάζουν νηπιαγωγεία, σχολεία, κέντρα νεότητας, κέντρα υγείας, μητροπολιτικές έδρες, ξενώνες, συσσίτια για τους φτωχούς κ.ά. Συνολικά, η Ορθόδοξη Εκκλησία προσέθεσε στο δυναμικό της περίπου 450 κτήρια. Θεμελίωσε το πρώτο γυναικείο Μοναστήρι (Σκήτη των Αγίων Μυροφόρων). Ανέπτυξε φιλανθρωπική δράση με διανομή εκατοντάδων τόνων τροφίμων, ιματισμού και φαρμάκων. Ίδρυσε την πρώτη ορθόδοξη αλβανική εφημερίδα Ngjallia (Ανάστασις), το παιδικό περιοδικό Gezoho (Χαίρε), το νεανικό περιοδικό Kambanat (Καμπάνες), την επιστημονική επιθεώρηση Kërkim (Αναζήτηση), το δελτίο «News from Orthodox in Albania» και ραδιοφωνικό σταθμό. Μερίμνησε για την δημιουργία εργαστηρίων της Εκκλησίας (τυπογραφείο, ξυλουργείο, αγιογραφίας και αποκατάστασης εικόνων) και αγωνίστηκε και εξακολουθεί να αγωνίζεται διεκδικώντας την εκκλησιαστική περιουσία. Το 1994 ίδρυσε στα Τίρανα την πρώτη κλινική «Άγιος Λουκάς» και από το 1999 το Διαγνωστικό Κέντρο «Ευαγγελισμός», με 6 ορόφους, υπερσύγχρονο εξοπλισμό, που παρέχει ιατρικές υπηρεσίες σε 24 ειδικότητες και 3 πολυϊατρεία σε άλλες πόλεις. Το 2011 άρχισε να λειτουργεί σε ιδιόκτητο κτήριο , το Οφθαλμολογικό και Ωτορινολαρυγγολογικό Κέντρο με τον πλέον σύγχρονο ιατρικό εξοπλισμό, ενώ κινητή οδοντιατρική μονάδα προσφέρει υπηρεσίες (κυρίως σε παιδιά) σε πόλεις και χωριά. Το 1998 συγκροτήθηκε η Ιερά Σύνοδος της Ορθοδόξου Αυτοκεφάλου Εκκλησίας της Αλβανίας με 8 Μητροπόλεις. Ίδρυσε το πρώτο στην Αλβανία Ινστιτούτο Επαγγελματικής Κατάρτισης με 6 ειδικότητες στα Τίρανα και 4 στο Αργυρόκαστρο, Επαγγελματικό Λύκειο στον Μεσοπόταμο, 3 Δημοτικά Σχολεία – δίγλωσσα στα Τίρανα, Δυρράχιο και Αργυρόκαστρο, Οικοτροφείο μαθητριών Λυκείου στο Βουλιαράτι, 17 Νηπιαγωγεία σε διάφορες πόλεις και το ιδιωτικό Πανεπιστήμιο «Λόγος» στα Τίρανα, που λειτουργεί με ιατρικές επιστήμες και επεκτείνεται σε ανθρωπιστικές. Σύμφωνα με τον Μακαριώτατο «αυτό θέλει προσπάθεια για να είμαστε σε standards που αντέχουν στον διεθνή έλεγχο». Με πρωτοβουλία του Μακαριωτάτου δημιουργήθηκε ένα οργανωμένο στρατιωτικό νεκροταφείο δίπλα στον Ναό της Αναστάσεως στην Κλεισούρα, προκειμένου να ενταφιαστούν τα οστά 280 στρατιωτών μας που στοιβάζονται σε οστεοθήκες στον γυναικωνίτη του ναού, χωρίς όμως μέχρι τώρα η αλβανική κυβέρνηση να έχει δώσει άδεια για τον ενταφιασμό των οστών. Στις 1/6/14 εγκαινιάσθηκε με λαμπρότητα και κατάνυξη ο μεγαλοπρεπής Καθεδρικός Ναός της Αναστάσεως στα Τίρανα (αληθινό εκκλησιαστικό κόσμημα της πόλεως), χοροστατούντος του Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου. Στις 2/8/16 ο Μακαριώτατος εγκαινίασε το μεγάλο υδροηλεκτρικό έργο της Εκκλησίας της Αλβανίας και στις 7/8/16 έγιναν τα εγκαίνια του Καθεδρικού Ναού της Αναστάσεως του Κυρίου στο Αργυρόκαστρο. Δεκάδες οι τιμητικές διακρίσεις και τα παράσημα που απονεμήθηκαν στον Μακαριώτατο από ελληνικούς και διεθνείς φορείς. Θα αναφέρω ότι το 1989 το ρωμαιοκαθολικό Ίδρυμα Pro Oriente τον ανακήρυξε επίτιμο μέλος του Kuratorium, όπως και η Θεολογική Ακαδημία Μόσχας, ενώ το Πανεπιστήμιο του Βουκουρεστίου του απένειμε το Δίπλωμα π. Δημητρίου Στανιλοάε ( η ανώτερη θεολογική διάκριση). Το 1993 η Ακαδημία Αθηνών τον εξέλεξε αντεπιστέλλον μέλος της (από το 2005 είναι επίτιμο μέλος). Έχει αναγορευθεί Επίτιμος Διδάκτωρ: του Γ.Π.Α. (1996), του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Παν/μίου Ιωαννίνων (1996), του Τμήματος Νομικών, Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών του Κ.Π.Α. (1998), του Τμήματος Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών του Παν/μίου Πειραιώς (2001), του Τμήματος Φιλολογίας του Παν/μίου Κρήτης (2002), των Τμημάτων Φυσικής, Ιατρικής, Δημοτικής Εκπαιδεύσεως και Πολιτικών Μηχανικών του Παν/μίου Πατρών (2004), Doctor of Humane Letters του Boston University (2004), του Τμήματος Ιατρικής και Γεωπονίας του Παν/μίου Θεσσαλίας και το Χρυσούν Μετάλλιον ( η ανωτάτη διάκρισις του εν λόγω Παν/ μίου, 2005), του Τμήματος Ιστορίας του Ιονίου Παν/μίου (2007), του Παν/μίου Κορυτσάς (2008), των Τμημάτων Ιστορίας και Εθνολογίας / Γλώσσας, Φιλολογίας και Πολιτισμού των Παρευξείνιων Λαών του Δ.Π.Θ. (2009) και του Παν/μίου Κύπρου. Επίσης, έχει αναγορευθεί Διδάκτωρ Θεολογίας: της Θεολογικής Σχολής Του Τιμίου Σταυρού, Brookline, Ma. Η.Π.Α. (1989), του Τμήματος Θεολογίας της Θεολογικής Σχολής του Νοτίου Ιταλίας (2009). Έχει προταθεί από την Ακαδημία Αθηνών και από πολλές διεθνείς προσωπικότητες για το βραβείο Νόμπελ Ειρήνης. Στις 22/12/15, το Π.Σ.Ε. δημοσίευσε μακροσκελές ΑΦΙΕΡΩΜΑ στο πολύπλευρο έργο του Μακαριωτάτου. Το κείμενο, που φέρει την υπογραφή της υπεύθυνης επικοινωνίας του Π.Σ.Ε., έχει τον τίτλο «Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος, ο Εραστής της Επιστήμης που έγινε Απόστολος της Ειρήνης». Το κείμενο αυτό αρχίζει με τα λόγια: «Φημισμένος για την φιλική, ειρηνική του στάση και τις εμπνευσμένες του ομιλίες, τίποτε δεν φαίνεται να είναι αδύνατο γι’ αυτόν τον άνθρωπο». Στην σύντομη αυτή αναφορά μου στο τεράστιο έργο του Μακαριωτάτου, θα ήταν παράλειψή μου να μην συμπεριλάβω σύντομα αποσπάσματα από μερικές ομιλίες και συνεντεύξεις του, που καταδεικνύουν άλλες πτυχές της προσωπικότητάς του. Ο λόγος του ανθρώπινος, γλυκύτατος, πλημυρισμένος από σοφία, πολλές φορές χωρίς να προσεγγίζει τα κοινωνικά θέματα μόνο υπό το πρίσμα του Λόγου του Θεού και χωρίς να διστάζει να καυτηριάσει τα κακώς κείμενα. «Πού είναι η ελευθερία που την χάσαμε στον φιλελευθερισμό; Πού είναι ο γνήσιος φιλελευθερισμός που τον χάσαμε στην ιδιοτέλεια; Πού είναι η αγάπη που την έχουμε χάσει στον ερωτισμό; Και πού είναι ο γνήσιος έρωτας που τον έχουμε χάσει στο sex; Και για να μιλήσω και για μας τους θρησκευόμενους. Πού είναι η πίστη που την έχουμε χάσει σε μια τυπική θρησκευτικότητα; Και πού είναι η γνήσια θρησκευτικότητα που την έχουμε χάσει σε μια τυπολατρεία;», μας λέει. Αναφερόμενος στα πολλά προβλήματα υγείας που αντιμετώπισε και αντιμετωπίζει, είπε: «Εγώ δεν κληρονόμησα, δεν παρέλαβα έναν θρόνο, αλλά έναν σταυρό. Ήμουν σε μια χαράδρα και κατόπιν ο Θεός έδειχνε ένα μονοπάτι και ανεβαίναμε πάλι σε ένα ξέφωτο. Και δοξάζω τον Θεό γι’ αυτό. Αυτό που με στήριζε είναι η αίσθηση ότι δεν έκανα κάτι για τον εαυτόν μου αλλά είχα μια αποστολή. Στην ζωή την ανθρώπινη δεν πηγαίνουν όλα ομαλά. Η πορεία μας είναι σαν τα δικά μας τα βουνά, τον Παρνασσό, που έχουν χαράδρες, κορυφές, ξέφωτα. Αυτή είναι η ζωή μας και αυτή είναι η ομορφιά. Να ξέρει κανείς ότι κάθε μέρα αντιμετωπίζεις το τέλος και να λες ‘Θεέ μου στα χέρια Σου είμαι’ και να συνεχίζεις. Έτσι καταλαβαίνεις και τους άλλους. Αλίμονο στους ανθρώπους που δεν έχουν πονέσει, δεν έχουν περάσει δυσκολίες. Είναι σκληροί, γιατί μόνο ο πόνος μάς κάνει να καταλαβαίνουμε τους άλλους και να είμαστε πιο ώριμοι. Αλλά οι αρρώστιες δεν είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα. Είναι άλλες δυσκολίες που έρχονται από το στενό περιβάλλον, που μπορεί να σε οδηγήσουν σε κάμψη και απογοήτευση. Από εκεί που περιμένεις μια βοήθεια δεν έρχεται, έρχεται το αντίθετο ή από εκεί που έχεις βοηθήσει τόσο πολύ έρχεται η αγνωμοσύνη. Όλα αυτά κουράζουν, αλλά πιστεύω ότι και ωριμάζουν τους ανθρώπους. Μας δείχνουν ότι πρέπει να είμαστε ελεύθεροι από την απαίτηση ευγνωμοσύνης απέναντι στον άλλον. Να προσφέρουμε την ευχαριστία μας αλλά να μην έχουμε την απαίτηση να μας δίνουν ευγνωμοσύνη. Η ελευθερία από την πικρία, από την αγανάκτηση, από το παράπονο είναι πολύ ουσιαστικές μορφές ελευθερίας». Η ομιλία του Μακαριωτάτου στο Γ.Π.Α. στις 25/1/96, κατά την τελετή αναγόρευσής του σε Επίτιμο Διδάκτορα, με θέμα «Άνθρωπος και Φύση στις Μεγάλες Θρησκείες», ήταν πραγματικά συγκλονιστική. Την επομένη πολλοί φοιτητές ζήτησαν αντίγραφο της ομιλίας, με αποτέλεσμα να διανεμηθεί σε όλο το προσωπικό και στους περίπου 2.000 φοιτητές του Ιδρύματος. Στην ομιλία του ο Μακαριώτατος, είπε μεταξύ άλλων: «Στο ‘κατ’ εικόνα’ Θεού που προσδιορίζει τον άνθρωπο περιλαμβάνεται το λογικό, το αυτεξούσιο, το ηγεμονικό. Η έννοια του ‘κατ’ εικόνα’ εκφράζει την στατική άποψη, ενώ η έννοια του ‘καθ’ ομοίωσιν’ την δυναμική και εμπεριέχει ένα γίγνεσθαι. Το ‘καθ’ ομοίωσιν’ είναι το ‘κατ’ εικόνα’ στην διαδικασία της πραγματώσεως. Ως ‘κατ’ εικόνα’ Θεού ο άνθρωπος έχει το εξαιρετικό προνόμιο να γίνεται συνδημιουργός. Όχι, βέβαια, ότι δημιουργεί εκ του μηδενός, αλλά επεμβαίνοντας στην τρεπτότητα του περιβάλλοντος, αξιοποιώντας τους νόμους και τα μυστικά της φύσεως που ανακαλύπτει…Ο σύγχρονος άνθρωπος, χάνοντας κάθε αίσθηση ιερότητας έφθασε να βλέπει την φύση με βέβηλα μάτια, χωρίς σεβασμό, συχνά με επιθετικό κυνισμό, χωρίς αγάπη. Αντίθετα, η ορθόδοξη παράδοση επιμένει ότι και η φύση αγιάζεται, ότι βρίσκεται και αυτή μέσα στην δράση και ακτινοβολία του Αγίου Πνεύματος… Σε μια εποχή που ο πλανήτης μας απειλείται από φοβερή καταστροφή, οφείλουμε να συνειδητοποιήσουμε κυρίως όσοι στις αλαζονικές ανεπτυγμένες κοινωνίες, ότι η φύση είναι ιερή και μόνο ο σεβασμός και οι αρμονικές σχέσεις μαζί της μπορούν να εξασφαλίσουν το αύριο». Στις 2/8/16, εγκαινιάζοντας το μεγάλο υδροηλεκτρικό έργο της Εκκλησίας, είπε: «Σαν σήμερα 2/8/92 ανέλαβα την αποστολή του Προκαθημένου της Ορθοδόξου Αυτοκεφάλου Εκκλησίας της Αλβανίας με μοναδικό σκοπό την ανασύσταση και την πλήρη ανασυγκρότησή της. Σε εκείνη την περίοδο της αβεβαιότητας, της αγωνίας και της φτώχειας, το βασικό μήνυμά μου ήταν ‘τολμάτε να ελπίζουμε’, γιατί ‘Ο Θεός αγάπη εστί και ο μένων εν τη αγάπη εν τω Θεώ μένει και ο Θεός εν αυτώ’. Νομίζω διατύπωση για το τι είναι ο Θεός και η πιο επαναστατική αδιάκοπη διατύπωση για το τι πρέπει να είναι οι άνθρωποι που λένε ότι είναι κοντά του… Το έργο που εγκαινιάζουμε σήμερα είναι έργο ελπίδας και αγάπης. Γεννήθηκε από το όραμα να εξασφαλίσουμε σταθερούς εγχώριους πόρους για να διατηρήσουμε τα κοινωφελή έργα που μέχρι τώρα πραγματοποιήθηκαν. Αυτά έγιναν με την συμβολή και τις δωρεές φίλων μας από το εξωτερικό». Σε μια συζήτηση στην Κεντρική Επιτροπή του Π.Σ.Ε.. έδειξε πώς οι ορθόδοξοι αντιλαμβάνονται τι σημαίνει σεβασμός για τον αντίπαλο και τον εχθρό. «Μια ηλικιωμένη στην Κρήτη πηγαίνει στο γερμανικό νεκροταφείο και ανάβει τα καντήλια για τους Γερμανούς που έπεσαν εκεί. Όταν ρωτήθηκε, γιατί το κάνει αυτό, είπε: ‘Παιδάκι μου αυτοί δεν έχουν την μαννούλα τους να έρθει να τους ανάψει ένα κερί’. Αυτή η υπέροχη απάντηση συνοψίζει το τι είναι Ορθοδοξία για μας. Μια ευαισθησία, ένα μεγαλείο ψυχής». Σε άλλη συνέντευξή του είπε: «Η αγάπη, για την οποία μιλάει η Εκκλησία, δεν είναι κάτι το αόριστο. Εκφράζεται. Θα εκφρασθεί στον προσωπικό τομέα, θα εκφρασθεί στο σύνολο, προς όλους. Είναι χαρακτηριστικός ο τρόπος με τον οποίο κτίσαμε τον καινούριο Καθεδρικό Ναό στα Τίρανα. Επάνω ο Ναός και κάτω ένα πολιτιστικό κέντρο, τονίζοντας ότι αυτή η Εκκλησία δεν είναι μια κλειστή λέσχη των σεσωσμένων, αλλά μια ανοιχτή κοινότητα των ανθρώπων οι οποίοι προσφέρονται και ένας ανοιχτός πολιτισμός». Τέλος, σε συνέντευξή του στις 2/10/16 αναφέρθηκε και στα προβλήματα που αντιμετωπίζουν σήμερα οι Έλληνες: «Να τολμήσουμε να ελπίζουμε, να αγωνιστούμε και να συμβάλλουμε ώστε να έρθουν καλύτερες ημέρες. Αυτή την δύσκολη περίοδο που ζούμε, να μην συμφιλιωθούμε με την παρακμή». Μελετώντας το έργο του Αρχιεπισκόπου Αναστασίου, αισθάνθηκα δέος, γιατί πρώτη φορά, στα 43 χρόνια πορείας μου ως πανεπιστημιακός δάσκαλος και ερευνητής, συνάντησα έργο τέτοιας ποιότητας και εκτάσεως. Είχα πει τότε στο Γ.Π.Α. προσφωνώντας τον Μακαριώτατο: «Στο πρόσωπό σας τιμούμε τον Ακαδημαϊκό Δάσκαλο, τον διαπρεπή επιστήμονα, τον ακούραστο ερευνητή και σκαπανέα της θρησκειολογικής ερεύνης, τον επιφανή Θεολόγο, την αυταπάρνηση του ιεραποστόλου και το ιεραποστολικό σας έργο, τον Αρχιεπίσκοπο, τον υπέρμαχο της αφυπνίσεως της πανορθοδόξου συνειδήσεως, τον στοχαστή με τις έντονες πνευματικές αναζητήσεις για μια παγκόσμια κοινότητα με αυξανόμενη αλληλεγγύη και κατανόηση. Θα προσέθετα ότι ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος είναι ένας πραγματικός φάρος για όσους αναζητούν ανθρώπους που συνδυάζουν την υψηλή πνευματικότητα με την απλότητα, το πάθος για διαρκή κοινωνική προσφορά με την ταπεινότητα, την βαθιά και στερεή πίστη με την έλλειψη δογματισμού, αλλά και για όσους αντιμετωπίζουν τις προκλήσεις και τα προβλήματα με στωικότητα. Δεν είναι, λοιπόν, τυχαίο ότι οι αναφορές στην προσωπικότητα τού Μακαριωτάτου διανθίζονται σχεδόν πάντοτε από χαρακτηρισμούς, όπως «ευρυμαθέστατος», «ανήσυχο και ευρύ πνεύμα», «ανοιχτό μυαλό στα μηνύματα της εποχής», «φωτισμένος επίσκοπος», «σύγχρονος διαφωτιστής», «συναρπαστικός αφηγητής», «έξοχος ομιλητής», «ήρεμος, γλυκύτατος και μελίρρυτος συνομιλητής». Είναι αδύνατον μέσα στα στενά πλαίσια ενός Αφιερώματος να χωρέσει το ογκώδες και πολυσχιδές έργο του Μακαριωτάτου, όπως είναι αδύνατον να εκφράσεις με λίγα λόγια την ενεργό συμμετοχή του στην διαμόρφωση της σύγχρονης θεολογικής ορθοδόξου σκέψεως, την σημασία του τεράστιου ιεραποστολικού του έργου στα πλαίσια της οικουμενικής κινήσεως και την σημαντική συμβολή της θρησκειολογικής του έρευνας στον χώρο της Ιστορίας των θρησκευμάτων. Ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος δεν έχει ανάγκη προβολής ούτε ιδιαιτέρων συστάσεων. Μιλούν άλλοι γι’ αυτόν σε παγκόσμιο επίπεδο και προπάντων το έργο του. Η φήμη του έχει απλωθεί πολύ πέραν του Ορθοδόξου Χριστιανικού Κόσμου, ώστε δικαίως να συγκαταλέγεται στις δέκα πιο ισχυρές πνευματικές προσωπικότητες της εποχής μας. Όταν τον συνάντησα για πρώτη φορά με εξέπληξε η κρυστάλλινη διαύγεια των απόψεών του, ο βαθύς και σοφός θρησκευτικός του λόγος, αλλά και ο ήπιος και ήρεμος τόνος και η γλυκύτατη χροιά της φωνής του που σε αφοπλίζουν και σε υποτάσσουν. Μελετώντας το έργο του και ακούγοντας τα λόγια των συνεντεύξεων και ομιλιών του αισθάνθηκα να με πλημυρίζει αισιοδοξία για το μέλλον της Επιστήμης, της Ορθοδόξου Εκκλησίας, της Φυλής μας αλλά και της Ανθρωπότητας. Τέτοιοι άνθρωποι, έστω και μετρημένοι στα δάκτυλα, μπορούν να αλλάξουν τον κόσμο. Η Πρέβεζα, λοιπόν, υποδέχεται έναν ξεχωριστό άνθρωπο, έναν θρησκευτικό ηγέτη παγκοσμίου ακτινοβολίας και αναγνώρισης και ταυτόχρονα έναν ταπεινό κήρυκα της Χριστιανοσύνης. Αναμφισβήτητα είναι η μεγαλύτερη προσωπικότητα που θα τιμήσει ποτέ με την παρουσία της την πόλη μας.

΄Μιχάλης Γ Λουκάς

Ομ. Καθηγητής Γ.Π.Α. πρώην Πρύτανις

Ένα ακόμη δώρο του Αρχιεπισκόπου Αναστασίου: Γενικό Λύκειο «Πνοή Αγάπης» στο Αργυρόκαστρο

Παρουσία του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Τιράνων, Δυρραχίου και πάσης Αλβανίας κ. κ. Αναστάσιου έγιναν σήμερα τα εγκαίνια έναρξης του νέου Γενικού Λυκείου «Πνοή Αγάπης», στο Αργυρόκαστρο. Πρόκειται στην ουσία για τη συνέχεια του ομώνυμου 9 – χρόνου Ελληνο – Αλβανικού Σχολείου που ξεκίνησε προ δεκαετίας στο Αργυρόκαστρο και ολοκληρώνοντας το Γυμνάσιο οι μαθητές του έχουν πλέον αυτή την ευλογημένη δυνατότητα συνέχειας.

Από το καλοκαίρι το Υπουργείο Παιδείας είχε εγκρίνει τη σχετική άδεια και ήδη οι πρώτοι μαθητές του έχουν ξεκινήσει τα μαθήματα.

Το Λύκειο «Πνοή Αγάπης» έχει εγκατασταθεί και λειτουργεί σε ένα σύγχρονο και προηγμένων προδιαγραφών εκπαιδευτικό συγκρότημα, το «Εμμαούς», όπως από χρόνια του είχε ονοματίσει ο Αρχιεπίσκοπος σε προνομιακή τοποθεσία λίγο έξω απ’ το Αργυρόκαστρο.

Στη σπουδαία αυτή μέρα για την παιδεία των νέων του Αργυροκάστρου και ειδικά για τους εκπαιδευτικούς και μαθητές του νέου Λυκείου μετείχαν επίσης ο Μητροπολίτης Αργυροκάστρου κ. Δημήτριος, ο Μητροπολίτης Αμαντίας κ. Ναθαναήλ, η Περιφερειακός Διευθυντής Παιδείας κ. Λιντίτα Ρόβα, ο Γενικός Πρόξενος της Ελλάδας στο Αργυρόκαστρο κ. Βασίλης Τόλιος, συνεργάτες και στελέχη του Ιδρύματος «Πνοή Αγάπης», ιερείς, γονείς κ.α.

Στο Παρεκκλήσι του Συγκροτήματος (αφιερωμένο στους Αγίους Τρεις Ιεράρχες) τελέστηκε ο Αγιασμός των Εγκαινίων ενώ ακολούθησε σε ιδιαίτερα χαρμόσυνη και οικογενειακή ατμόσφαιρα εκδήλωση στην Αίθουσα πολλαπλών χρήσεων του Σχολείου. Ο Διευθυντής του Λυκείου κ. Θ. Κέσκος προσφώνησε το Μακαριώτατο εκφράζοντας τη βαθιά ευγνωμοσύνη και αφιερώνοντας το Σχολείο αυτό στη συμπλήρωση 25 ετών απ’ την Ενθρόνιση του Αρχιεπισκόπου Αναστασίου. Ευγνωμοσύνη, μαρτυρία και ελπίδα τα βασικά χαρακτηριστικά των στόχων του νέου εκπαιδευτηρίου. Σκοπός του να καταρτίσει προσωπικότητες που θα ακτινοβολήσουν στην κοινωνία και θα συμβάλουν στην ανάπλαση της. Οι συνθήκες που με τόσους κόπους και θυσίες δημιουργεί ο Μακαριώτατος Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος (Πρόεδρος του Ιδρύματος «Πνοή Αγάπης» είναι ουσιαστικός συντελεστής που μαζί με τη θέληση του εκπαιδευτικού προσωπικού καθιστούν εφικτό ώστε το Λύκειο να είναι στην πρωτοπορία κατάρτισης και πνευματικής ανάπλασης των νέων της περιοχής.

Ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος στο χαιρετισμό του εξέφρασε τα συγχαρητήρια για τα όσα έχουν γίνει στη σωστή κατεύθυνση απ’ την ίδρυση κιόλας του Σχολείου. Με λόγο θερμό έδωσε τις δικές του πατρικές συμβουλές και τις παροτρύνσεις ενός έμπειρου δασκάλου και παιδαγωγού όπως εκείνος ούτως ώστε το Σχολείο να καταφέρει και να πετύχει τους στόχους για τους οποίους δημιουργήθηκε. Όπως όλη μας η Εκκλησία ευχήθηκε να είναι παράθυρο ανοικτό που θα ακτινοβολεί σε όλη την περιοχή και όλη την τοπική κοινωνία. Επεσήμανε ότι όπως η Ορθοδοξία είναι συνυφασμένη και έκφραση τριών βασικών χαρακτηριστικών: της αγάπης, της αλήθειας και του κάλους έτσι και μαθητές και εκπαιδευτικοί και αυτού του Λυκείου να είναι διαρκώς εμπνεόμενοι την πηγή και αρχηγό της πίστεως μας, τον Ιησού Χριστό : την αγάπη διότι Εκείνος είναι η Ενσαρκωμένη Αγάπη, την αλήθεια διότι είναι η Απόλυτη Αλήθεια και το κάλος διότι είναι το Άπειρο Κάλος. Συμβούλεψε τα παιδιά να χαρακτηρίζονται πάντοτε απ’ την αγάπη μεταξύ τους, την αδελφική αλληλεγγύη και την ευγενή άμιλλα ώστε στο Σχολείου τους να μην κολλήσουν ποτέ μικρόβια συνηθισμένα των σχολικών περιβαλλόντων όπως η ζήλια, η κακία, ο άρρωστος εγωισμός.

Ο Μακαριώτατος και οι άλλοι παρευρισκόμενοι επισκέφθηκαν τους χώρους του Εκπαιδευτηρίου και τα εργαστήρια που παρά το περιορισμένο χρόνο έχουν καταφέρει να στηθούν και να ανταποκρίνονται ήδη στις εκπαιδευτικές ανάγκες.

Η χορωδία του 9-Χρόνου Σχολείου για άλλη μια φορά γέμισε το περιβάλλον με ιδιαίτερα χαρούμενες παιδικές νότες αισιοδοξίας και ελπίδας.

 

http://tachydromos.org/

Με τον Σταυρό του Απόστολου Παύλου, τιμήθηκε ο Μακαριότατος Αρχιεπίσκοπος Τιράνων, Δυρραχίου και Πάσης Αλβανίας Αναστάσιος στη Πρέβεζα

Με την Ανώτατη Τιμητική Διάκριση της Μητροπόλεως Νικοπόλεως και Πρεβέζης, τον Σταυρό του Απόστολου Παύλου, τίμησε το απόγευμα της Πέμπτης ο Μητροπολίτης Χρυσόστομος τον Μακαριότατο Αρχιεπίσκοπο Τιράνων, Δυρραχίου και Πάσης Αλβανίας κ. Αναστάσιο.

Μετά τη Δοξολογία που πραγματοποιήθηκε στο Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Χαραλάμπους παρουσία όμορων Μητροπολιτών, εκπροσώπων των αρχών της πόλης και πλήθους πιστών, ο Μητροπολίτης Νικοπόλεως και Πρεβέζης κ. Χρυσόστομος υποδέχθηκε με μεγάλη συγκίνηση τον Αρχιεπίσκοπο Αναστάσιο και εξήρε το έργο του και τη σημαντική προσφορά του.

Στην αντιφώνησή του ο Μακαριότατος Αναστάσιος ευχαρίστησε τον Μητροπολίτη Χρυσόστομο αλλά και όλους όσοι τον υποδέχθηκαν με τόση θέρμη στην Πρέβεζα, λέγοντας χαρακτηριστικά πως αποτέλεσε έκπληξη για τον ίδιο μια τέτοια υποδοχή.

«Ξέρω ότι στην πατρίδα μας τώρα υπάρχει ένα σύννεφο το οποίο μας κουράζει και μερικές φορές οδηγεί σε κάποια περίεργη κατάθλιψη. Έχω την εντύπωση ότι είναι μια νέα ευλογία του Θεού για να συναισθανθούμε κι εμείς ότι έχουμε πολλά πράγματα να διορθώσουμε. Είμαστε ένας ευεργετημένος λαός, άλλα μερικές φορές όταν κάποιος έχει όλα τα αγαθά ίσως δεν τα εκτιμά. Αυτή η κρίση για την οποία τόση συζήτηση γίνεται, προφανώς έχει πολλές αιτίες και νομίζω ότι όλοι περιγράφουμε την κρίση ως κρίση αξιών. Μας ενδιαφέρει μερικές φορές να χανόμαστε μέσα στην αοριστία αλλά ποιες είναι ακριβώς αυτές οι αξίες που έχουμε ξεχάσει και τι πρέπει να γίνει; Νομίζω ότι το πρώτο το οποίο πρέπει να γίνει είναι το θάρρος της αυτοκριτικής. Εμείς πρέπει να καταλάβουμε ότι αυτή η κρίση έχει μία αιτία και να έχουμε το θάρρος της αυτοκριτικής. Χρησιμοποιούμε αυτή τη λέξη και νομίζω συνήθως το μυαλό των περισσοτέρων μας πηγαίνει στην πολιτική ή στην οικονομική ηγεσία της χώρας οι οποίοι οπωσδήποτε έχουν πολύ μεγαλύτερη ευθύνη, αλλά δεν είναι μόνο αυτοί. Σκεφτείτε ότι όλος ο λαός σε πάρα πολλά πράγματα δεν είναι συνεπής» τόνισε μεταξύ άλλων ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος και συνέχισε: «Η εκκλησία έχει το χρέος αυτή τη δύσκολη ώρα να πει λόγο προφητικό. Καλά τα ψωμιά και τα άλλα τα οποία προσφέρουμε, αλλά θα χρειαστεί λόγος αλήθειας ο οποίος θα θρέψει τη σκέψη και τις αποφάσεις των ανθρώπων. Ποια είναι η λύση; Υπάρχει μία λέξη η οποία ενώ είναι από τα πιο βασικά που λέμε μες στην εκκλησία μας, αποτελούσε το ξεκίνημα του μηνύματος τους Χριστού, συνήθως την σνομπάρουμε λίγο σήμερα και αυτή η λέξη είναι μετάνοια. Τη θεωρούμε ότι είναι πολύ θρησκευτική και δεν την πολυλέμε στις επίσημες συζητήσεις μας και όμως αυτό είναι το ζητούμενο. Μετάνοια και αλλαγή με συνειδητή σκέψη ότι ο λόγος του θεού δεν είναι απλός και τον διαβάζουμε, ούτε ότι οι εντολές του Χριστού είναι απλώς αλα καρτ, όσες μας ενδιαφέρουν τις ακολουθούμε και όσες μας φαίνονται δύσκολες τις βάζουμε στο ντουλάπι. Ο λόγος του θεού είναι για να οδηγεί τη ζωή μας σε κάθε φάση. Το να είναι κανείς δίκαιος και αληθινός αυτό είναι πιο αρεστό, από ότι οι πολλές οι μετάνοιες, από ότι οι πολλές οι κουβέντες οι θρησκευτικές, από ότι πολλά εξωτερικά πράγματα! Εάν δεν το ανακαλύψουμε αυτό δεν πρόκειται να προχωρήσουμε καλά. Αυτό ισχύει για όλους μας μέσα στην εκκλησία, γιατί και εδώ στα εκκλησιαστικά πράγματα υπάρχει πολλές φορές άρνηση της αλήθειας και της δικαιοσύνης, αλλά πολύ περισσότερο μεσα στο κράτος μας και στην καθημερινή ζωή. Και είμαστε υποχρεωμένοι πλέον να μιλήσουμε για αυτά και μετά έρχεται η αγάπη και η αλληλεγγύη. Χωρίς τις προϋποθέσεις αλήθεια και δικαιοσύνη, δεν υπάρχουν τα άλλα, τα άλλα είναι απλώς για ωραίες κουβεντούλες και για να ξεφεύγουμε από τα προβλήματα τα πραγματικά».

Καταλήγοντας ο μακαριότατος αναφέρθηκε στη δύσκολη ώρα της ζωής του όταν είχε ελονοσία και νόμιζε ότι είναι η τελευταία ημέρα της ζωής του: « Όταν είχα ελονοσία, ήμουνα μόνος και νόμιζα ότι είναι η τελευταία μέρα της ζωής μου στην Αιθιοπία και τότε πρόλαβα να κάνω μια προσευχή που ακόμα τη θυμάμαι. Θεέ μου, έχεις πολλά παράπονα από μένα, αλλά το ξέρεις ότι προσπάθησα να σε αγαπήσω. Νομίζω ότι αν θα ήθελε να γράψει κάποιος ένα μικρό σημείωμα για αυτόν τον άνθρωπο που λέγεται Αναστάσιος θα ήταν το καλύτερο. Ένας άνθρωπος που προσπάθησε να αγαπήσει το Χριστό! Και νομίζω μέσα από την Αγία Γραφή αυτό είναι το πιο συγκλονιστικό. Την αγάπη δεν την εκφράζει κανείς με λουλούδια, την εκφράζει με έργα, με σιωπή, με αποδοχή του κόπου, της αδικίας, της παραγνωρίσεως, της καχυποψίας. Αλλά όταν γίνονται για την αγάπη του Χριστού, όλα παίρνουν ένα διαφορετικό φως, μια διαφορετική δύναμη. Το τελικό μήνυμα για όλους είναι ότι υπάρχει ελπίδα. Υπάρχει ελπίδα όχι γιατί τα πράγματα θα έρθουν καλά, τίποτα δεν έρχεται μόνο του καλά. Υπάρχει ελπίδα γιατί ο Χριστός είναι το κέντρο της ζωής της εκκλησίας μας και το κέντρο της δικής μας της ζωής!».

Αμέσως μετά ακολούθησε προβολή ντοκιμαντέρ στο Πολιτιστικό Κέντρο του Δήμου Πρέβεζας, σχετικά με το έργο της Εκκλησίας της Αλβανίας, ενώ η εκδήλωση έκλεισε με συναυλία από το Μουσικό Σχολείο Πρέβεζας.

www.atpreveza.gr