Κυριακή, 28 Ιανουαρίου 2018

ΥΠΕΡΗΦΑΝΕΙΑ, ΤΟ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΟ ΑΜΑΡΤΗΜΑ - Krenaria, mëkati më i madh.

Αποτέλεσμα εικόνας για τελωνου και φαρισαιου

ΥΠΕΡΗΦΑΝΕΙΑ, ΤΟ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΟ ΑΜΑΡΤΗΜΑ
«Πς ψν αυτν ταπεινωθήσεται» (Λουκ. 18,14)

άν, γαπητοί μου, μπορ κανες π σς ν μο δείξ να νησ πο ν μ τ βρέχ θάλασσα, τότε μπορε ν βρεθ κα νθρωπος πο ν μ τν πλήττουν τ κύματα τς μαρ­τίας. Κα μία μέρα κόμα ν ενε ζωή του, δν τν ποφεύγει (βλ. Ἰὼβ 4,17· 14,4-5. Παρ. 20,9). Ενε μαρτωλς νθρωπος! τ φωνάζει δια συνείδησί του, τ φωνάζει παγκόσμιος στορία, τ φωνάζει πρ παντς τ σημεριν εαγγέλιο. κείνη μακαρία φων πο κούσα­με, « Θεός, λάσθητί μοι τ μαρτωλ» (Λουκ. 18,13), ξίζει παραπάνω π λλες πολύωρες προσ­ευχές· ατ νέβασε π τ γ στν οραν ναν μαρτωλό. Ατ ενε προσευχ κα κάθε λλου νθρώπου πο δν φησε τ συνείδησί του ν πωρωθ.

μαρτωλς νθρωπος κάθε ποχς, μ πρ παντς μαρτωλός, στ τετράγωνο κα στν κύβο, νθρωπος το αἰῶ­νος μας. Μπο­ρε κανες ν παριθμήσ τ ­μαρ­τή­ματα το συγχρόνου κόσμου; Εκολώτερο ενε ν μετρή­σ τος κόκκους τς μ­μου τς θαλάσσης τς τρίχες τς κεφαλς του τς σταγό­νες τν κεανν, παρ τ μαρτήματα πο δι­απράττονται, μικρ κα μεγάλα, κρυφ κα φανερά, ν οκ κα ν δήμ, σ ­ποι­ο­δήποτε σημεο το κόσμου. Ο γ­γελοι σφαλς θ χουν σημειώσει στ μητρα τους τν αἰῶνα μς ς τν πι μαρτωλ αἰῶνα τς στορίας.
μαρτωλς νθρωπος. λλ ἐὰν σς ρωτήσω, ποιά ενε μεγαλύτερη π λες τς ­μαρτίες, τί θ παντήσετε; ενε φόνος, ψευδορκία, σέβεια στος γονες, τ ­μαρτήματα τς σαρκός, χαριστία, βλασφημία τν θείων;… χι, γαπητοί μου.
σφαλς ατ κα λλα κόμη ενε σο­βαρ κα κλείνουν τν θύρα το παραδείσου. λλ πάνω π ατά, στν κορυφ τς πυ­ραμί­δος, ενε να μάρτημα πο πάνω στ ζυγαρι το Θεο ζυγίζει περισσότερο. Ποιό νά νε ατό; νας μοιχς πόρνος δικος χάριστος κα φονις κ γκληματίας, ρχονται στιγμς πο ναλογίζεται τ μάρτημά του, τ θύματα πο χει δημι­ουργήσει, τν αώνια κόλασι πο τν περιμένει, κα πέφτει μπροστ στν Λυτρωτ το κόσμου κα λέει «Χριστέ, συχώρεσέ με». νας μόνο στέκεται ρθι­ος, σν κολώνα κα πάσσαλος, κα δν λυγίζει ν ζητήσ τ ­λεος το Θεο· κα μαρτία του, βυσσώδης, πο μες δν τν πολογίζουμε λλ ο γ­γελοι κα ζω κα στορία κα ψυχολο­γία κα πρ παντς τ ερ εαγγέλιο σήμερα τ βα­θμολογον ς τν βαρύτερη μαρτία – ποιά ενε, δελφοί μου; Ενε περηφάνεια.
στε περηφάνεια ενε τόσο μεγάλο κακό, στε κατατάσσεται στν πρώτη γραμ­μή;…

* * *
Σς φαίνεται, γαπητοί μου, ατ περβολι­κό. λλ σς κάνω μία ρώτησι, πάνω στν ποία στυψαν τ μυαλά τους κα φιλόσοφοι χω­ρς ν βρον πάντησι. ­ρώτησι ενε· πό­θεν τ κακό; π πο εσέβαλε τ κακ στν κό­­σμο; Μήπως ­π τ Θεό; ­παγε τς βλασφημί­ας! γαθς Θες δν μπορε νά νε πηγ το κα­κο. Μήπως π τν ν­θρωπο; Ο­τε· γιατ νθρωπος ε­νε τ θμα το κακο. Τότε π πο ρθε συμφορά; Κατ τ Γρα­φ τ κακ προ­λ­θε π τ σαταν, ατς ενε φευρέτης τς μαρτίας. Κα ποιά μαρτία διέπραξε;
Προ­ηγουμένως σατανς ταν τ λαμπρό­τε­ρο στρο. Γιατ πως πάρχουν λικ στρα, τσι πάρχουν κα πνευματικ στρα (βλ. κα Dante Al­ighieri, «Παράδεισος», 3ο βιβλίο το ργου Θεία Κωμδία). παράδει­σος ενε γεμτος π τέτοια στρα· χι ­λικ πο μι μέρα θ σβήσουν πως λο τ σύμ­παν, λ­λ πνευματικ πο ποτέ χρόνος δν θ τ σβή­σ, πως ενε π.χ. ο μεγάλοι πατέρες τς κ­κλησίας (Γρηγόριος, Βασίλειος, Χρυσό­στομος κ.λπ.), γι τος ποίους κκλησία μας ψάλλει «στέρες πολύφωτοι το νοητο στερεώματος» (δοξ. γ. Πατέρ.). Πρν ­π τος γίους πατέρας, ­στέρες κα φτα μεγάλα ενε ο γγελοι, κα πρτος μέσα στ πλήθη κενα, γγε­λος πο φωσφόριζε κα σελάγιζε στ νοητ στε­ρέωμα, ταν «ωσφόρος». Τ νομα ατ στν ­γία Γραφ σημαίνει κα τν αγερινό, τν γνω­στ πλα­νή­τη φροδίτη· κατ λέξιν σημαί­νει «ατν πο φέρει τν ω, δηλαδ τν α­γή, κα προμηνύει τν νατολή» (Ψαλμ. 109,3). Κυρίως μως σημαίνει τν σαταν, κα δηλώνει κρι­βς τ κάλλος, τν ραιότητα κα λαμπρότη­τα πο ε­χε. ωσφόρος λοιπόν, πρωτοστά­της γγελος πο βρισκόταν κοντ στ θρόνο το ψί­στου, πεσε (σ. 14,12)· πεσε π τ ψος το ο­ρανο «ς στραπή», καριαα – στ στιγμή, ­πως στραπή, τσι τν εδε Κύριος (Λουκ. 10,18).
Κα τίθεται τ ρώτημα· πς πεσε ωσ­φόρος; (σ. ..), ποιά ταν μαρτία του πο τν γκρέμισε π τν ορανό; Γραφ ­παντ. ωσφόρος δν εχε λικ σμα· ­μαρτία του δν ταν οτε μοιχεία οτε πορ­νεία οτε κλοπή, κάτι π ατ πο διαπράττει νθρωπος μ τ σμα του· μαρτία πο διέπραξε τ ­υλο πνεμα ταν μαρτία υλη, πνευματικ ­μαρτία, ταν περηφάνεια.
νοξτε σς παρακαλ τν προφήτη σαΐα (βλ. σ. 14,13-15), κ κε θ δτε τί λέει. Επε μέσα στ σκέψι του ωσφόρος· Μικρ εν θέσι πο κατέχω, πρέπει ν ψωθ· θ νεβ στν ο­ρα­ν πάνω π τ σύννεφα, θ στήσω τ θρόνο μου πάνω π τ στέρια, θ γίνω μοιος μ τν ψιστο(!). Κα μόλις κανε ατ τν περή­­­φανη σκέψι, κατέπεσε στν δη. Κι χι μόνο διος λλά, πως λέει ποκάλυψις συμβο­λικά, μ τν ορά του παρέσυρε κα τ να τρίτο τν στέρων, δηλαδ γγέλους πο γιναν δαίμονες (π. 12,4). Κα τότε κούστηκε φω­ν το ρχαγγέλου Μιχαήλ, πο τν κομε κ μες στν θεία λειτουργία, «Στμεν καλς, στ­μεν μετ φόβου…» (θ. Λειτ.), σάλπιγγα πο σήμανε συναγερμ κα γρήγορσι γγέλων κα νθρώπων γι ν μείνουν πιστο στν Κύριο.
περηφάνεια λοιπν γκρέμισε π τν ο­ραν τν ωσ­φό­ρο κα πλθος γγέλους· γκρέ­μισε πειτα στν δμ τος πρωτοπλάστους πο μειναν μετανόητοι στν παρακοή τους, γκρέμισε στ Βαβλ μ τ σύγχυ­σι τν γλωσσν κείνους πο ξεκίνησαν ν χτίζουν πύργο πο θά φτανε μέχρι τ στρα, γκρέμισε ­σχυρος κα περηφάνους πως π.χ. τν πάν­οπλο Γολιθ μ τ σφεντόνα νς Δαυΐδ. Κύ­ριος, πως ψαλε Παναγία, «καθελε δυνά­στας π θρόνων κα ψωσε ταπεινούς» (Λουκ. 1,52).
ς ίξ καθένας μας να βλέμμα στ βάθη τς ψυχς του. Δν πάρχει θνητς πάνω στ γ, πο ν μν χ μέσα του περηφάνεια. λλος περηφανεύεται γι τν ραιότητά του, λλος γι τ σωματική του δύναμι, λλος γι τ γνσι κα πιστήμη του, λλος γι τ πλού­τη του, λλος γι τ παιδιά του, λλος γι τ γυνακα του, λλος γι τν πατρίδα του, λ­λος γι ,τιδήποτε π τ λικ γαθά. Μέσ᾿ στ ίζα τς πάρξεώς μας ενε περηφάνεια.
Τ ποτελέσματα τς περηφανείας ποιά ε­­νε, γαπητοί μου; στορία παλαιότερη κα νεώτερη μ μύρια παραδείγματα, καθς κα σύγχρονη περα, πογράφουν κενο πο ε­πε τ ψευδς στόμα το Λυτρωτο μας, τι «πς ψν αυτν ταπεινωθήσεται, δ τα­πεινν αυτν ψωθήσεται» (Λουκ. 18,14· βλ. κα 14,11). Ατ ενε νόμος πο θέσπισε Κύριος.
Σς παρακαλ σήμερα, νοξτε τν προφή­­τη σαΐα κα θ βρτε κάποια φοβερ χωρία (βλ. σ. 6,11· 24,6-13). Λέει κε, προφητεύοντας πρν ­π χτακόσα χρόνια, τι ξ ατίας τς περη­φανείας θ ρθ μέρα πο ο πόλεις θ ­δειάσουν, θ μείνουν ρημες, κατοίκητες, γ θ ρημώσ, ο νθρωποι θ λιγοστέψουν. πειδ τ θνη κα ο λαο περηφανεύον­ται, θ ταπεινωθον· θ γίν «ρμαγεδν» κα «σει­σμς μέγας» (π. 16,16,18)· κα μέσα στ ρείπια θ ταφον στρατηγο κα βασιλες κα ρχοντες κα πιστήμονες πυρηνικν ρευνν. περηφάνεια ενε λέθριο κακό.

* * *
Γι᾿ ατ κριβς, γαπητοί μου, κα γία μας κκλησία σήμερα παρουσιάζει μπροστά μας δύο εκόνες, τ μαύρη εκόνα το περή­φανου νθρώπου πο μιμεται τ δαίμονα, κα τ φωτει­ν εκόνα το ταπεινο. περή­φανος κάνει χθρ τ Θεό· κα ποιος πάει κόν­τρα μ τ Θεό, ποιος κι ν ενε, θ γίν στάχτη.
Σήμερα κκλησία μας νοίγει τ Τριδιο. Κρεμάει π τ στρα μι σκάλα κα μς λέει· Προχωρετε, νεβαίνετε, γίνετε ­στρονατες το πνεύματος! βδομήντα μέρες διαρκε περίοδος ατή. Σήμερα ενε πρώτη μέρα. τελευταία θ ενε τ Μέγα Σάββατο, ταν ερες σκορπίζοντας δα­φνόφυλλα μέσα στ να θ λέ «νάστα, Θεός, κρνον τν γν…» (Ψαλμ. 81,8). μπρός! σαλπίζει τ ερ εαγγέλιο.
ς νεβομε τ σκάλα ατή. Τ πρτο σκα­λ γράφει πάνω· Ταπεινωθτε! ς ταπεινωθομε, ς κλάψουμε, ς πενθήσουμε, ς γίνου­με λαφρο σν φτερωτο γγελοι, κα τότε θ φτάσουμε στ ψη τν ορανν, γι ν μνο­με κε μαζ μ τος γγέλους Πατέρα Υἱὸν κα γιον Πνεμα ες αἰῶνας αώνων· μήν.

(†) πίσκοπος Αγουστνος

(Στον . ν. γ. λευθερίου ρεως Γκύζη – θηνν 30-1-1966 πρωί)

Περίοδος Δ΄ – τος ΛΕ΄, Φλώρινα – ριθμ. φύλλου 2065
Krenaria, mëkati më i madh.

“Ai që lartëson veten do të përulet”(Lluka 18,14)

Nëse të dashurit e mi, mundet dikush prej jush të më tregojë dikë që të mos e lagë deti, atëhere mund të gjendet dhe një njeri që të mos e dëmtojnë dallgët e mëkatit. Dhe sikur vetëm një ditë të jetë jeta e tij, nuk i shmang dot (Shiko Jovi 4,17 – 14, 4-5  Fjalët e Urta 20, 9). A është njeriu mëkatar? E tregon vetë ndërgjegjia e tij, e shpall vetë historia botërore, e shpall mbi të gjitha ungjilli i sotëm. Ai zë i largët që dëgjuam “Zoti, të më mëshirojë mua mëkatarin” (Lluka 18,13), që vlen më tepër se lutjet të tjera të gjata dhe ishte kjo lutje që ngjiti nga toka në qiell një mëkatar. Kju është lutja e çdo njeriu që nuk lejoi që shpiriti i tij të mbulohej nga çmërçi.




Në çdo kohë njeriu është mëkatar, por, mbi të gjitha mëkatar në katror dhe në kub është njeriu i shekullit tonë. Mundet dikush të numërojë mëkatet e botës moderne?
Është më kollaj që të numërojë kokërrat e rërës  së detit ose qimet e kokës së tij ose pikat e qiellit, sesa mëkatet që kryhen, të vogla e të mëdha, fshehur apo hapur, në publik  apo privatisht, në çdo vend të botës. Ëngjëjt me siguri do të kenë shënuar në regjistrat e tyre, shekullin tonë si shekullin më mëkatar të historisë.


Mëkatar njeriu, por, nëse iu pyes cili është mëkati më i madh nga të gjithë, çfarë do të përgjigjeshit? Është vrasja, betimi i rremë, mosrespekti ndaj prindëve, mëkatet e trupit, mosmirënjohja, blasfemia e hyjnoreve, ... Jo të dashurit e mi.


Sigurisht që të gjitha këto janë të rënda dhe mbyllin derën e parajsës. Por mbi të gjitha këto, në majën e piramidës, është një mëkat që mbi peshoren e Zotit  peshon më tepër. Cila të jetë kjo? Një kurvar, një i padrejtë, një vrasës e kriminel, ka momente që mendon mëkatet e tij, viktimat që ka krijuar, ferrin e përjetshëm që e pret, dhe gjunjëzohet para Shpëtimtarit të botës dhe thotë: “Krisht, më fal”. Vetëm njëri qëndron më këmbë si një kollonë apo hu, dhe nuk mendon aspak se duhet të kërkojë mëshirën e Zotit, dhe mëkati i tij,  prej ferri, që ne nuk e mendojmë, por që ëngjëjt, jeta, historia, psikologjia por mbi të gjitha ungjilli i sotëm e vlerësojnë si mëkatin më të rëndë- cila është vëllezërit e mi? Është krenaria.

-         Pra krenaria është kaq e keqe e madhe, sa të rënditet në vijën e parë!!

****


Ju duket të dashurit e mi, diçka e ekzagjeruar kjo. Por do t’iu bëj një pyetje, mbi të ciln do të shtrydhnin trurin dhe filozofët dhe nuk do të gjenin përgjigje. Pyetja është: nga ku vjen e keqja? Nga ku hyri e keqja në botë? Mos ndoshta nga Zoti? Mos iu afro blasfemisë! Zoti i mirë nuk mundet që të jetë burimi i së keqes. Mos ndoshta nga njeriu? As nga ai, sepse njeriu është viktimë e së keqes. Atëhere nga ku erdhi kjo e keqe? Sipas Shkrimit të Shenjtë e keqja e ka prejardhjen nga shejtani, ai është shpikësi i së keqes. Por cilin mëkat bëri ai?

Në fillim shejtani, stanai, ishte ylli më i ndritur. Sepse ashtu siç ekzistojnë yjet materiale, kështu ekzistojnë dhe yjet shpirtërore ( shiko Dante Alighieri, Parajsa, libri i tretë i veprës Komedia Hyjnore). Parajsa është e mbushur me hyje të tilla, jo materiale të cilat një ditë do të shuhen ashtu si gjithë universi, por shpirtërore, që koha kurrë nuk do t’i shuajë, siç janë psh. Etërit e mëdhenj të Kishës (Grigori, Vasili, Goëarti etj) për të cilët Kisha jonë psallën “Yje të shumëndritshëm të qiellit imagjinar” .

Para etërve tanë të shenjtë, hyjet dhe dritat e mëdha janë ëngjëjt, dhe ndër ta më i bukuri ëngëll ishet ai eosfori/ luciferi. Emri i të cilit.


Ky emër në shkrimin e shenjtë do të thotë dhe yll mëngjesi, planetin e njohur afërdita dhe fjalë për fjalë po të përkthehet do të thotë “ ai që sjell mëngjesin, paralajmëron mëngjesin” (Psalmos 109,3). Por kryesisht do të thotë shejtan, dhe tregon pikërisht, bukurinë dhe ndriçimin që kishte. Luciferi pra, ëngjëlli që ishte pranë fronit të më të lartit, ra (Isaia, 14, 12), ra nga lartësia e qiellit “si rrufe”, menjëherë- në çast, si rrufe, dhe kështu e pa Zoti (Lluka, 10, 18)


Ngrihet pyetja, si ra Luciferi, (Isaia) cili ishte mëkati i tij që e rrëzoi nga qielli? Shkrimi përgjigjet. Luciferi nuk kishte trup prej materieje ose mëkati i tij nuk ishte as kurvëria as vjedhja, apo diçka nga ato që bën njeriu me trupin e tij, mëkati që ai kreu kjo frymë e patrup, ishte mëkat jo material, mëkat shpirtëror, ishte krenaria.



Hapeni ju lutem profetin Isaia (shiko Isaian 14,13-15) dhe atje do të shikoni se çfarë thotë. Tha në mendjen e tij Luciferi, është e vogël grada që kam, duhet të ngrihem, do të ngjitem në qiell mbi retë, do të ngre fronin tim mbi yjet, do të bëhem i ngjashëm me më të Lartin (!). Sapo bëri këtë mendim krenar, ra në had. Jo vetëm ai,por , siç thotë dhe Zbulesa në mënyrë simbolike, me bishtin e tij tërhoqi një të tretën e hyjeve, dmth ëngjëj që u bënë demonë ( Apostulli 12,4). Atëhere u dëgjua zëri i kryengjëllit Mihail, që e dëgjojmë dhe në meshën hyjnore “Le të qëndrojmë mirë, le të qëndrojmë me frikë...” (Mesha Hyjnore) ,  boria që ishte alarmi për gadishmëri të ëngjëjve dhe njerëzve që të mbeten besimtarë ndaj Zotit.


Krenaria pra rëzoi nga qielli  Luciferin dhe një mori ëngjëjsh, rrëzoi më pas në Edhem dhe të parëkrijuarit që mbetën të papenduar në mosbindjen e tyre, rrëzoi në Babel me ngatërrimin e gjuhëve ata, që filluan të ndërtonin një kullë që do të arrinte deri në yjet, rrëzoi të fortët dhe krenarët si psh Goliatin me hedhien e gurit nga  një David. Zoti, ashtu siç psalli dhe e Tërëshenjta, “rrëzoi të fortët nga froni dhe lartësoi të përulurit” (Llukai 1, 52) .

Le të hedhë një sy, secili prej nesh, në thellësinë e zemrës së tij. Nuk ka të vdekshëm mbi kët tokë që të mos ketë brenda vetes krenari. Dikush krenohet për bukurinë e tij, dikush por forcën e tij trupore, dikush tjetër për njohuritë dhe shkencën që zotëron, dikush për pasurinë e tij, dikush tjetër për fëmijët e tij,dikush për gruan e tij, dikush për çdo gjë nga të mirat materiale. Në rrënjën e ekzistencës sonë është krenaria.

Rezultati i krenarisë, cili është të dashurit e mi? Historia e vjetrë dhe e re, me një mijë shembuj, si dhe eksperienca moderne, nënshkruajnë atë që tha goja e papërgënjeshtruar e Shpëtimtarit tonë, se “kushdo që lartëson veten do të përulet, dhe ai që përul veten do të lartësohet” (Lluka 18,14 shiko dhe 14,11)

Ky është ligji që vendosi Zoti.

Ju lutem sot hapni, profetin Isaia dhe do të shikoni disa pjesë të tmerrshme (Shiko Isaia 6,11   24, 6-13). Thotë atje duke profetizuar, para 800 vjetësh, se për shkak të krenarisë do të vijë një ditë që qytetet do të zbrazen, do të mbeten të shkreta, të pabanueshme, toka do të shkrretohet, njerëzit do të pakësohen. Mqs kombet dhe popujt krenohen, do të përulen, do të bëhet “Armagedoni” dhe “tërmet i madh” (Apostujt 16, 16, 18) dhe në gërrmadhat do të varrosen gjeneralët, mbretërit, fisnikët, shkencëtarët e kërkimeve bërthamore. Krenaria është një e keqe shkatërrimtare.


***

Për këtë pikërisht, të dashurit e mi, dhe Kisha jonë e Shenjtë sot paraqet para nesh dy figura. Figurën e zezë të njeriut krenar i cili imiton demonin, dhe figurën e ndritur të të përulurit. Krenari bën armik Zotin, dhe ai që shkon në të kundërt me Zotin, kushdo qoftë, do të bëhet pluhur.


Sot Kisha jonë hap Triodhin. Var nga yjet një shkallë dhe na thotë: Ecni, ngjituni, bëhuni astronautë të frymës! Shtatëdhjetë ditë mban kjo periudhë. Sot është dita e parë. E fundit është e Shtuna e Madhe, kur prifti duke shpërndarë fletë dafine në kishë thotë “Zoti u Ngjall, duke gjykuar botën..” (Psalmi 81,8). Përpara! Thërret ungjilli i shenjtë.

Le të ngjitimi këtë shkallë. Shkalla e parë shkruan sipër: PËRULUNI! Le të përulemi, të qajmë, të mbajmë zi, të bëhemi të lehtë si ëngjëj me krahë, dhe atëhere do të arrijmë në lartësinë e qiejve, për të lavdëruar atje bashkë me ëngjëjt Atin Birin dhe Shpirtin e Shenjtë në jetë të jetëve. Amin.



(†) Episkop Avgustini.


(Në Shën Eleftheri i Areos Gizi Athinë 30-01-1966 në mëngjes)

Përgatiti Përktheu Pelasgos Koritsas
Share This
Previous Post
Next Post

Εντολήν καινήν σας δίδω, Να αγαπάτε αλλήλους∙ καθώς εγώ σας ηγάπησα, και σεις να αγαπάτε αλλήλους. Εκ τούτου θέλουσι γνωρίσει πάντες ότι είσθε μαθηταί μου, εάν έχητε αγάπην προς αλλήλους. (Ιωάννης, ιγ΄:34--35).---Një porosi të re ju le juve: Të doni njëri-tjetrin, siç ju desha unë dhe ju të doni njëri-tjetrin. Prej kësaj do t'ju njohin ju të gjithë se jeni nxënësit e mi, në qoftë se keni dashuri për njëri-tjetrin" Joani 13,34-35.

0 σχόλια: