Με κάθε λαμπρότητα και παρουσία πλήθους κόσμου τιμήθηκε ανήμερα της 28ης Οκτωβρίου η 75η επέτειος του ΟΧΙ, στους Βουλιαράτες Αργυροκάστρου, όπου βρίσκεται το μοναδικό οργανωμένο νεκροταφείο Ελλήνων πεσόντων στη Βόρειο Ήπειρο από τον Ελληνο-ιταλικό Πόλεμο.
Αμέσως μετά τη δοξολογία την οποία τέλεσε ο Μητροπολίτης Αργυροκάστρου Δημήτριος στον Ιερό Ναό Αγίου Αθανασίου Βουλιαρατών, ακολούθησε η πομπή στο Στρατιωτικό Νεκροταφείο με επικεφαλείς τους μαθητές του ελληνικού μειονοτικού σχολείου του χωριού, οι οποίοι κρατούσαν μία τεράστια ελληνική σημαία.
Στο κοιμητήριο των Ελλήνων Πεσόντων τελέστηκε τρισάγιο στην μνήμη τους, ενώ αναγνώστηκαν τα ονόματα όλων των εκεί ενταφιασμένων Στρατιωτών. Ακολούθησε κατάθεση στεφάνων από εκπροσώπους της Ελληνικής Πολιτείας, συγγενών των Πεσόντων, πολιτικών και τοπικών φορέων της Ελλάδας, της ομογένειας αλλά και της Αλβανίας καθώς και πολλών σωματείων.
Στον χαιρετισμό του ο Πρέσβης της Ελλάδας στα Τίρανα Λεωνίδας Ροκανάς σημείωσε ότι «είναι καλό να θυμόμαστε από την ιστορία μας τι έχουμε κάνει όταν βρισκόμαστε ενωμένοι σαν μία γροθιά και κυρίως όταν υπερασπιζόμαστε τα μεγάλα αγαθά και τα μεγάλα ιδανικά τα οποία πολλές φορές οι ίδιοι δώσαμε στην ανθρωπότητα».
Ιδιαίτερη βαρύτητα όμως ο κ. Ροκανάς έδωσε στην έκκληση που απηύθυνε στην αλβανική πλευρά για το ανοικτό θέμα των άταφων Ελλήνων πεσόντων του Ελληνο-ιταλικού Πολέμου: «Η Αλβανία ξέρει πολύ καλά και ο αλβανικός λαός ακόμα καλύτερα, ότι οι εμείς οι Έλληνες έχουμε δείξει όχι απλώς αλληλεγγύη και εμπιστοσύνη αλλά κυριολεκτικά αγάπη απέναντι τους και πως έχουμε συμπαρασταθεί στις δύσκολες στιγμές της χώρας αυτής. Αυτό κάνουμε και θα κάνουμε και στο μέλλον. Η Ελλάδα θα συνεχίσει να είναι στο πλευρό της Αλβανίας και στην πορεία της προς την Ευρωπαϊκή Ένωση. Αλλά έχω μία βαθιά παράκληση από καρδιάς για την φίλη αλβανική κυβέρνηση και τον φίλο αλβανικό λαό. Οι περισσότεροι νεκροί μας από τον Ελληνο-ιταλικό Πόλεμο έπεσαν ηρωικά στο έδαφος αυτής της χώρας, αλλά είναι ακόμα άταφοι. Απευθύνω έκκληση στην αλβανική κυβέρνηση για ακόμα μία φορά να επιτρέψει τις εργασίες εκταφής των οστών των παλικαριών μας, την αναγνώριση τους και επιτέλους την τίμια ταφή τους σε τάφους με τις τιμές που τους αξίζουν». Όπως σημείωσε ο Έλληνας Πρέσβης «η κατάσταση την οποία βιώνουμε δεν τιμά τον πολιτισμό μας ούτε τις άριστες και μακραίωνες σχέσεις που τιμούν τους δύο λαούς μας. Από την εποχή του Σοφοκλή και της Αντιγόνης όλοι οι άνθρωποι στην γη τιμούν τους νεκρούς».
Στη συνέχεια ο πρώην Υπουργός Γεώργιος Σούρλας, ως επίτιμος πρόεδρος της Ένωσης Τέκνων Συγγενών και Φίλων Άταφων Πεσόντων 1940 - ΄4, απέδωσε τιμητική πλακέτα στον κ. Μιχάλη Μάσσιο από την Δερβιτσάνη Αργυροκάστρου, στο πρόσωπο του οποίου τιμήθηκαν όλοι οι Βορειοηπειρώτες που βοήθησαν τον Ελληνικό Στρατό κατά τον Ελληνο-ιταλικό Πόλεμο.
Ο κ. Σούρλας είπε στον χαιρετισμό του ότι είναι απαράδεκτο να παραμένουν επί 74 χρόνια άταφοι οι Έλληνες πεσόντες του Έπους του 1940 – 41. «Πως μπορεί να γίνει η Αλβανία μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης όταν υπάρχει αυτή η εκκρεμότητα; Πως μπορεί να το δέχεται αυτό η Ελλάδα;» διερωτήθηκε, αποσπώντας θερμό χειροκρότημα των παρευρισκομένων. «Τελείωσαν τα όρια της ανοχής και της υπομονής μας. Πρέπει του χρόνου να γιορτάσουμε την επέτειο της 28ης Οκτωβρίου με την αποκατάσταση αυτή της εκκρεμότητας. Ας το κατανοήσουν και οι κυβερνόντες στην Αθήνα και στα Τίρανα. Τα παιδιά των πεσόντων θα κάνουμε αγώνα και θα βρεθούν και οι δύο πλευρές μπροστά σε εκπληκτικές εξελίξεις. Και αν νομίζουν πως όταν πεθάνουν τα παιδιά των Πεσόντων δεν θα βρουν άλλον μπροστά τους κάνουν μεγάλο λάθος. Υπάρχουν οι νεότεροι που θα συνεχίσουν».
Ο Επίτιμος πρόεδρος της Ένωσης Τέκνων Συγγενών και Φίλων Άταφων Πεσόντων, ευχήθηκε επίσης στον Πρέσβη της Ελλάδος στα Τίρανα, κατά την επόμενη επέτειο του ΟΧΙ να βγάλει λόγο με τον οποίο θα ευχαριστεί την αλβανική και την ελληνική κυβέρνηση για τον ενταφιασμό των Ηρώων του 1940 – 41, αφού όπως τόνισε «δεν γίνεται να γιορτάζουμε την 28ηΟκτωβρίου στην Ελλάδα έχοντας πεταμένους τους Στρατιώτες μας, αυτό αποτελεί σχιζοφρένεια».
Από την πλευρά του ο Βορειοηπειρώτης Μιχάλης Μάσιος έδωσε μήνυμα ελπίδας και αγωνιστικότητας σημειώνοντας: «Εγώ ο ίδιος που είχα καταδικαστεί για δέκα χρόνια ως πολιτικός κρατούμενος στις χειρότερες φυλακές της Αλβανίας στο Σπάτς, λέω ότι η Ελλάδα ποτέ δεν πεθαίνει».
Αποκορύφωμα της εκδήλωσης ήταν το πρόγραμμα που πραγματοποίησαν το 12τάξιο Ελληνικό Μειονοτικό Σχολείο Βουλιαρατών και το Δημοτικό Σχολείο της Ι.Μ. Αργυροκάστρου με ποιήματα και τραγούδια για το Έπος του ΄40. Τέλος, ο δημοφιλής Ηπειρώτης τραγουδιστής Σάββας Σιάτρας απέδωσε ένα δημοτικό τραγούδι αφιερωμένο στον ηρωισμό των Ελλήνων Στρατιωτών στα βουνά της Βορείου Ηπείρου.
Την ίδια μέρα νωρίτερα έγινε επιμνημόσυνη δέηση στο Στρατιωτικό Νεκροταφείο της Κλεισούρας, όπου δεν έχουν τοποθετηθεί ακόμα στα μνήματα τα οστά των Ελλήνων Στρατιωτών.
Μαθητικές εκδηλώσεις για την επέτειο του ΟΧΙ πραγματοποιήθηκαν επίσης κατά τις προηγούμενες μέρες στην Κορυτσά, τους Άγιους Σαράντα και τη Χιμάρα από τα ελληνικά σχολεία των περιοχών.
Πορεία από τον Ι.Ν. Αγίου Αθανασίου Βουλιαρατών προς το Ελληνικό Στρατιωτικό Νεκροταφείο
Μεγάλη ελληνική σημαία και πανό στο ύψωμα του Αγίου Αθανασίου στους Βουλιαράτες,
όπου την 1η Δεκεμβρίου 1940 έγινε πολύνεκρη μάχη ανάμεσα στους Έλληνες και τους Ιταλούς
Η γαλανόλευκη μπήκε στο Στρατιωτικό Νεκροταφείο
Ο αντιπρόεδρος της Ένωσης Τέκνων, Συγγενών και Φίλων Άταφων Πεσόντων 1940 - ΄41
κατέθεσε στεφάνι στο Μνημείο του Νεκροταφείου
Κατάθεση στεφάνου από τις μαθήτριες του Δημόσιου Ελληνικού Σχολείου Βουλιαρατών
Ομιλία του Πρέσβη της Ελλάδας στα Τίρανα Λεωνίδα Ροκανά
Στο πρόσωπο του κ. Μιχάλη Μάσσιου από τη Δερβιτσάνη βραβεύεται ο Ελληνισμός της Β. Ηπείρου που βοήθησε τον Ελληνικό Στρατό το 1940 - ΄41. Την τιμητική πλακέτα δίνει ο επίτιμος πρόεδρος της Ένωσης Τέκνων, Συγγενών και Φίλων Άταφων Πεσόντων Γεώργιος Σούρλας
Καλλιτεχνικό πρόγραμμα από τους μαθητές του Σχολείο Βουλιαρατών
