Σελίδες

Η «Μεγάλη Αλβανία» δεν είναι στην ατζέντα των ελίτ μας

Ο υπουργός Εξωτερικών του Κοσόβου κ. Ενβέρ Χοτζάι, με τον Ελληνα ομόλογό του κ. Ν. Κοτζιά.
ΕΤΙΚΕΤΕΣ:
Η «Μεγάλη Αλβανία» δεν είναι στην ατζέντα των ελίτ του Κοσόβου, λέει, μεταξύ άλλων, στην «Κ» ο υπουργός Εξωτερικών της χώρας κ. Ενβέρ Χοτζάι, που βρέθηκε την Παρασκευή στην Αθήνα για επαφές με τον Ελληνα ομόλογό του κ. Ν. Κοτζιά. Ο κ. Χοτζάι ευχαριστεί τους Ελληνες στρατιώτες και διπλωμάτες που υπηρετούν στο Κόσοβο και εγγυώνται την ασφάλεια της χώρας, ενώ τονίζει πως ευελπιστεί σε σύσφιγξη των οικονομικών και πολιτικών σχέσεων ανάμεσα σε Αθήνα και Πρίστινα.
– Υπάρχει ανησυχία πως ό,τι άρχισε με τη διακήρυξη της ανεξαρτησίας του Κοσόβου, ίσως αποδειχθεί το πρώτο βήμα στην πορεία δημιουργίας μιας «Μεγάλης Αλβανίας». Είναι αιτιολογημένες αυτές οι ανησυχίες;
– Τα τελευταία χρόνια έχουμε ένα νέο πολιτικό τοπίο. Υπάρχει ένας νέος χάρτης των Βαλκανίων, μετά την ανεξαρτησία του Κοσόβου το 2008 και του Μαυροβουνίου το 2006, που σηματοδότησαν τα τελευταία κεφάλαια της διάλυσης της Γιουγκοσλαβίας. Το Κόσοβο είναι μέρος του νέου χάρτη και θα υπάρχει ως ανεξάρτητο κράτος για πάντα. Το αφήγημα της «Μεγάλης Αλβανίας» δεν είναι στην ατζέντα των ελίτ του Κοσόβου αλλά και των Αλβανών γενικά. Πρόκειται για αφήγημα φόβου, το οποίο διαδίδεται κυρίως από κάποιους στη Σερβία. Οι συνάδελφοί μας στο Βελιγράδι μιλούν γι’ αυτό το αφήγημα περισσότερο από οποιονδήποτε άλλο στην περιοχή.
– Η Πρίστινα εφαρμόζει τη Συμφωνία των Βρυξελλών του 2013;
– Από το 2011 έχουμε έναν διάλογο με τη Σερβία για όλα τα εκκρεμή μεταξύ μας θέματα. Δεν πρόκειται για διάλογο που αφορά την κυριαρχία του Κοσόβου. Η πιο σημαντική συμφωνία μεταξύ μας είναι αυτή που υπογράφηκε τον Απρίλιο του 2013 στις Βρυξέλλες. Αρκετές πτυχές της έχουν ήδη εφαρμοστεί. Μέρος της συμφωνίας είναι η δημιουργία μιας ένωσης δήμων της σερβικής κοινότητας.
Ο ρόλος της Αθήνας
Οι 10 νέοι δήμοι θα κυβερνώνται από τους ίδιους τους Σέρβους του Κοσόβου. Επίσης, 11 από τα 120 μέλη του Κοινοβουλίου μας προέρχονται από τη σερβική κοινότητα. Εχουν γίνει μέρος της πολιτικής, της οικονομικής και της κοινωνικής ζωής. Ωστόσο, ορισμένες φορές εκπρόσωποι της σερβικής κοινότητας έχουν χρησιμοποιηθεί από τη Σερβία για να υπονομευθεί η κρατική οντότητα του Κοσόβου.
– Η Ελλάδα δεν έχει αναγνωρίσει το Κόσοβο, ωστόσο έχει στηρίξει τη συμμετοχή της χώρας σε μια σειρά διεθνών οργανισμών. Πώς βλέπετε τις σχέσεις σας με την Αθήνα στα επόμενα χρόνια;
– Η Ελλάδα είναι μία από τις πιο σημαντικές χώρες στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, μέρος της περιοχής μας. Εχει στηρίξει την ειρήνη και τη σταθερότητα ως μέλος της Ε.Ε. αλλά και γενικότερα. Ευχαριστούμε την Ελλάδα για τη στήριξή της συνολικά. Εχουμε Ελληνες στρατιώτες στην KFOR, οι οποίοι κάνουν εξαιρετική δουλειά στη διαφύλαξη της ειρήνης και της ασφάλειας στο Κόσοβο. Επίσης, έχουμε Ελληνες διπλωμάτες σε αποστολές της Ε.Ε. και άλλους οργανισμούς. Θα ήθελα να αναφερθώ στην πολύ ενεργό πρέσβειρα Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου, η οποία είναι επικεφαλής της μη στρατιωτικής αποστολής της Ε.Ε. στο Κόσοβο (EULEX). Αυτά είναι λίγα παραδείγματα για να εξηγήσω στο κοινό σας πόσο σημαντική είναι η εμπλοκή της Ελλάδας στη διαδικασία οικοδόμησης του κράτους μας. Θα θέλαμε η Ελλάδα να αναγνωρίσει το Κόσοβο και να ξεκινήσει μια νέα περίοδος πολιτικής φιλίας ανάμεσα στις δύο χώρες. Χάρις στην Ελλάδα γίναμε μέλη σε ορισμένους διεθνείς οργανισμούς και αναγνωρίζουμε την υποστήριξη στην προσπάθειά μας να γίνουμε υποψήφιοι προς ένταξη στην Ε.Ε. Επιτρέψτε μου τον προσωπικό τόνο, καθώς έχω σπουδάσει αρχαία ελληνικά και ελληνική ιστορία στο Πανεπιστήμιο της Βιέννης και αισθάνομαι ότι έχουμε αρκετά κοινά.
– Το Κόσοβο έχει ευρωπαϊκή προοπτική; Επισκεφθήκατε πριν από λίγες μέρες τις Βρυξέλλες. Τι μηνύματα λάβατε;
– Η σχέση με την Ε.Ε. είναι η πλέον σημαντική. Αντιλαμβανόμαστε την ενσωμάτωσή μας ως επιστροφή στην Ευρώπη. Συνάντησα την κ. Μογκερίνι, τον επίτροπο Χαν και μέλη του Ευρωκοινοβουλίου. Προσπαθούμε να λάβουμε στήριξη ώστε η φιλελευθεροποίηση της βίζας να ισχύσει και για τους Κοσοβάρους. Επίσης, με την Ε.Ε. έχουμε την πολύ σημαντική Συμφωνία Σύνδεσης και Σταθεροποίησης. Το Κόσοβο είναι η μόνη χώρα στην περιοχή που δεν είναι υποψήφια προς ένταξη και αυτό ελπίζουμε να αλλάξει. Στις Βρυξέλλες συζητήσαμε, επίσης, για την περιοχή και το μέλλον του διαλόγου ανάμεσα σε Σερβία και Κόσοβο.

Ο «Κινέζος» που έσβησε τη φωτιά στα Βαλκάνια

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:
Ο Χόιτ Μπράιαν Γι, κινεζικής καταγωγής αναπληρωτής βοηθός ΥΠΕΞ των ΗΠΑ, είναι ένας έμπειρος διπλωμάτης, που υπηρέτησε σε δύσκολα πόστα. Από το Ζάγκρεμπ της Κροατίας, ήρθε ως γενικός πρόξενος στη Θεσσαλονίκη σε μια εποχή που τα Βαλκάνια έβραζαν ακόμα και από εκεί εστάλη να υπηρετήσει για ένα διάστημα στην Καμπούλ, προτού αναρριχηθεί στα υψηλά κλιμάκια της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής.
Τον «Κινέζο» με τα άπταιστα ελληνικά επιστράτευσε το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, για να σβήσει τη φωτιά που πήγε να ανάψει στα Σκόπια και όπως δείχνουν τα πράγματα μάλλον τα κατάφερε – έστω προσωρινά. Από τη Δευτέρα που έφυγε από τα Σκόπια, αφού είδε την πολιτική και πολιτειακή ηγεσία, οι τόνοι έπεσαν, η ρητορική της όξυνσης αμβλύνθηκε κάπως και κατά πώς δείχνουν τα πράγματα η κατάσταση οδεύει προς εκτόνωση. Το τι ακριβώς διημείφθη στις συναντήσεις και αν υπάρχει παρασκήνιο δεν έχει γίνει ακόμα γνωστό. Ξέρουμε μόνο τι δήλωσε ο ίδιος αμέσως μετά και τι είπαν και οι πρωταγωνιστές της κρίσης συνομιλητές του.
Ο Χόιτ Μπράιαν Γι μπορεί να μην είναι... Χόλμπρουκ και θιασώτης της διπλωματίας του «οδοστρωτήρα», κατέστησε όμως, με τον ήρεμο και μειλίχιο λόγο του, σαφές στους αντιμαχομένους ότι οι ΗΠΑ δεν θα επιτρέψουν να εξελιχθεί η κρίση από πολιτική σε εθνοτική και να καταλήξουν Αλβανοί και Σλαβομακεδόνες στα όπλα, όπως την άνοιξη του 2001.
Μέχρι και την περασμένη Κυριακή, ο αμερικανικός παράγοντας έδειχνε να απουσιάζει από την πιο επικίνδυνη, τούτη την περίοδο, εστία έντασης των Βαλκανίων, την ΠΓΔΜ. Υπήρχε η εντύπωση ότι οι ΗΠΑ, μετά την αλλαγή φρουράς στον Λευκό Οίκο, έχουν πάψει να ενδιαφέρονται για τα Βαλκάνια και αποτέλεσμα αυτού του «κενού ισχύος» ήταν η συνεχής κλιμάκωση της κρίσης που απειλούσε να αποσταθεροποιήσει την ίδια τη χώρα και να εξαπλωθεί στις άλλες γύρω εύφλεκτες ζώνες.
Ηταν τέτοια η απαξίωση προς την αμερικανική πλευρά από τον Γκρούεφσκι, που ο ίδιος και ο πρόεδρος Ιβανόφ όχι μόνο αγνοούσαν τις συστάσεις και παραινέσεις του πρέσβη των ΗΠΑ στα Σκόπια, αλλά ενίοτε του κουνούσαν και το δάχτυλο, ενώ αγνοούσαν παντελώς τις ευρωπαϊκές παρεμβάσεις της Φεντερίκα Μογκερίνι. Ο Χόιτ Μπράιαν Γι, όμως, φαίνεται ότι ήρθε και έβαλε τα πράγματα στη θέση τους, αξιώνοντας να τηρηθούν οι συνταγματικές διαδικασίες με τον σχηματισμό «μεταρρυθμιστικής κυβέρνησης», του συνασπισμού Σοσιαλδημοκρατών και αλβανικών κομμάτων, ενώ προέβαλε και το καρότο της ένταξης στις ευρωατλαντικές δομές. Οι δυτικοί δεν μπορούσαν να αφήσουν να εξελιχθεί άλλο η κρίση. Πολύ περισσότερο, μάλιστα, όταν στο παιγνίδι έχει εμπλακεί και η Ρωσία, παίρνοντας ανοικτά το μέρος του εθνικιστή Γκρούεφσκι και καλώντας, διά του Πατριάρχη Κυρίλλου, στη Μόσχα τον πρόεδρο Ιβανόφ προκειμένου να τον παρασημοφορήσει για την προσφορά του στην... Ορθοδοξία.
Ποιος μπορούσε να πιέσει τους εμπλεκομένους στην αντιπαράθεση ώστε να αποκατασταθεί η συνταγματική ομαλότητα, να λειτουργήσει το δημοκρατικό πολίτευμα και, κυρίως, να μη διαταραχθεί η αρμονική συμβίωση των δύο κοινοτήτων; Αποδείχθηκε πως οι Αμερικανοί εξακολουθούν να έχουν τον πρώτο λόγο στη διατήρηση της αρχιτεκτονικής ασφάλειας και του συνοριακού status, που οικοδομήθηκε μετά τη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας στα Δυτικά Βαλκάνια, και πολύ δύσκολα θα την εμπιστευθούν στους Ευρωπαίους.
Η λύση
Οι εξελίξεις τρέχουν στα Σκόπια και εκτός απροόπτου ο Ζάεφ και τα αλβανικά κόμματα θα σχηματίσουν τελικά κυβέρνηση. Η αίσθηση, ωστόσο, που κυριαρχεί είναι ότι με την αμερικανική παρέμβαση αποσοβήθηκαν τα χειρότερα και η πολιτική ομαλότητα θα αποκατασταθεί βήμα βήμα. Οι πάντες, ωστόσο, γνωρίζουν ότι όσο παραμένει στο πολιτικό παιγνίδι ο Γκρούεφσκι, τα πράγματα δεν πρόκειται να ηρεμήσουν. Η σημερινή κρίση φέρει ξεκάθαρα το όνομά του. Ως πρωθυπουργός, επί τρεις θητείες, με την πολιτική του εξαρχαϊσμού και το αφήγημα του «μακεδονισμού», αλλά και τη συνεχή υπονόμευση, διά της απονεύρωσης της Συμφωνίας της Αχρίδας, έσπρωξε στην απέναντι πλευρά, αντί να φέρει κοντά το ισχυρό αλβανικό στοιχείο (πλησιάζει το 30% του πληθυσμού), το οποίο συσπειρώθηκε σε εθνικιστική βάση αφήνοντας περιθώρια σε οράματα τύπου Μεγάλης Αλβανίας. Δεν δίχασε, όμως, μόνο τις δύο εθνότητες, αλλά και την ίδια τη σλαβομακεδονική κοινωνία, κυβερνώντας με «εργαλεία» το κομματικό και διεφθαρμένο κράτος, χειραγωγημένη δικαιοσύνη, φιμωμένα ΜΜΕ και ένα απίστευτο δίκτυο μυστικών υπηρεσιών που έφτασε σε σημείο, όπως αποκαλύφθηκε με ντοκουμέντα, να παρακολουθεί για λογαριασμό τους τις τηλεφωνικές συνδιαλέξεις 30.000 πολιτών.
Ηταν αυτοί οι λόγοι για τους οποίους ακόμα και ο δυτικός παράγοντας ήθελε να απαλλαγεί από τον πρώην εκλεκτό του, εκτιμώντας πως αποτελεί παράγοντα ανωμαλίας και τροχοπέδη για την ευρωατλαντική πολιτική της ΠΓΔΜ. Και έτσι έγιναν οι πρόωρες εκλογές, με τον εθνικιστή ηγέτη να μην αποδέχεται την τήρηση του συντάγματος και να επιμένει σε εκ νέου προσφυγή στην κάλπη προσδοκώντας στην υφαρπαγή της ψήφου των Σλαβομακεδόνων διά της διχαστικής επίκλησης «κίνδυνου» αλβανοποίησης του κράτους. Φοβάται ενδεχομένως πως εάν δεν κυβερνήσει, κινδυνεύει να πάει φυλακή, δεδομένου ότι η ανεξάρτητη εισαγγελέας που τοποθετήθηκε από τη Βουλή για να διερευνήσει τα έργα και τις ημέρες της διακυβέρνησής του, έχει ασκήσει εναντίον του διώξεις για βαρύτατα αδικήματα.
http://www.kathimerini.gr/

Απευθείας Μετάδοση - Ελληνορθόδοξη Παιδεία ή Άθεα Γράμματα;