Γρηγόρης Καραμέλος: Η καταστροφή του Αγίου Αθανασίου, πράξη ολοκληρωτικού καθεστώτος - Ligoraq Karamelo: Shkatërrimi i Shën Thanasit veprim i një pushteti totalitar.

Δηλώσεις στην γνωστή εφημερίδα Ντιέβνικ έκανε και ο κ Γρηγόρης Καραμέλος πρώην Πρόεδρος της Ομόνοιας Κορυτσάς. Ο ίδιος αναφέρθηκε στην καταστροφή του ναού τους Αγίου Αθανασίου τονίζοντας πως το γεγονός αυτό δεν έχει προηγούμενο για την ορθόδοξη κοινότητα στην Αλβανία και επιστρέφει  μνήμες, που είναι ακόμη νωπές, ενός ολοκληρωτικού καθεστώτος που δεν σέβεται τα θεμελιώδη δικαιώματα και τις βασικές ελευθερίες, όπως είναι και η Πίστη. Το καθεστώς αυτό παραβιάζει την ανεξαρτησία των θρησκευτικών θεσμών όπως και την συμφωνία που έχουν υπογράψει οι θεσμοί αυτοί με την Αλβανική Πολιτεία. -         Ασφαλώς και είμαστε θυμωμένοι και καταδικάζουμε αυτή την πράξη τόνισε ο κ Γρηγόρης Καραμέλος που είναι σπουδαίο και ιστορικό μέλος της ελληνικής μειονότητας στην Αλβανία. Ο κ Καραμέλο αναρωτήθηκε αν ταιριάζει σε μια κυβέρνηση με ευρωπαϊκές φιλοδοξίες να κάνει παρόμοιες πράξεις. Αναμφίβολα- τόνισε ο ίδιος- η κατάσταση είναι δύσκολη και εμποτισμένοι με διάφορους κινδύνους με απρόβλεπτες συνέπειες. Αυτό κυρίως γιατί το γεγονός αυτό άγγιξε το πιο ευαίσθητο σημείο κάθε ορθόδοξου που δεν είναι άλλο παρά η Αγία του Πίστη. Οι αυθαιρεσίες της κυβέρνησης προκαλούν ανασφάλεια, άγχος και θυμό. Δεν μπορεί να δικαιολογείται πρωθυπουργός χώρας που φιλοδοξεί να είμαι μέλος της ευρωπαϊκής οικογένειας να λαμβάνει τέτοια ακραία μέτρα. Να παρεμβαίνει βάναυσα  στην εσωτερική ζωή των θρησκευτικών ιδρυμάτων και θεσμών, να ενθαρρύνει την διχόνοια, τις διακρίσεις, να προσβάλλουν την Ορθοδοξία συγκρίνοντας το παρεκκλήσι που χτίστηκε με τους κόπους και την εργασία των κατοίκων, μ΄ ένα «γκαράζ»- ανέφερε ο κ Καραμέλο. Το ελληνικό στοιχείο αντέδρασε έντονα προς το Έντι Ράμα που δημοσιεύοντας φωτογραφίες της παλιάς εκκλησίας προκαλούσε λέγοντας που «ο ναός αυτός θα ξαναγεννηθεί  στο όνομα της εθνικής κληρονομιάς. Ρώτησαν τον κ Καραμέλο να εξηγήσει γιατί συνέβη ό, τι συνέβη. Ο ίδιος τους απάντησε πως είναι δύσκολο να βγάλεις κάποιο, ακριβές, συμπέρασμα και ότι πίσω από την πράξη αυτή είναι κρυμμένες τάσεις διαστρέβλωσης της ιστορίας της Ορθοδοξίας στην περιοχή. Δημιουργώντας έτσι προϋποθέσεις για ποικίλες ερμηνείες που εξυπηρετούν τον εθνικισμό. Ως βάση για τον εθνικισμό αυτό είναι και οι αβάσιμες ιστορίες περί ιεραποστόλων που δίδασκαν την αλβανική γλώσσα εκεί.     Με υλικό από το Ντνιέβνικ.

Deklarata në gazetën e njohur Dievnik bëri z. Ligoraq Karamelo, ish Kryetar i Omonias Dega Korçë. Ai ju rreferua shkatërrimit të Kishës së Shën Athanasit duke theksuar se kjo ngjarje është e paprecedent për komunitetin orthodhoks në Shqipëri dhe natyrisht sjell në mendje, kujtime akoma të freskta nga sistemi totalitar, i cili nuk respektonte të drejtat elementare, siç është dhe vetë Besimi Fetar. Ky pushtet shkel pavarësinë e institucioneve fetare por dhe marrëveshjen që kanë nënshkruar këto institucione më shtetin Shqiptar. -         Sigurisht që jemi të zemëruar dhe dënojmë këtë veprim –theksoi z Ligoraq Karamelo që është një prej anëtarëve të shquar dhe të rëndësishëm të minoritetit grek në Shqipëri.  Zoti Karamelo pyeti veten nëse i pështatet një qeverie me ambicie evropiane që të kryejë të tilla veprime. Pa diskutim – tha ai- që gjendja është e vështirë dhe e mbushur me rreziqe të ndryshme të cilat mund të sjellin rrjedhime të paparashikueshme. Kjo kryesisht sepse kjo ngjarje preku pikën më delikate për çdo orthodhoks që nuk është gjë tjetër veçse Besimit të tyre Shenjtë. Shkeljet e paligjshme të qeverisë nxitin pasiguri, ankth dhe zemërim. Nuk mundet të jusifikohet, kryeministri i një vendi që ka ambicje të jetë anëtar i familjes europiane, të marrë masa kaq ekstreme. Të ndërhyjë me dhunë në jetën e brendshme të institucioneve fetare, të inkurajojë përçarjen, dallimet, të ofendojë Orthodhoksinë duke krahasuar kishën që u ngrit me mundin dhe punën e qytetarëve, me një “garazhd” – tha z Karamelo. Elementi helen reagoi ashpër kundrejt Edi Ramës i cili duke publikuar fotografi të kishës së vjetër përshkallëzonte situatën duke thënë “se ky tempull do të rilindë në emër të trashëgimisë kulturore”. E pyetën z Karamelo që të shpjegonte përse ndodhi kjo që ndodhi. Ai vetë u përgjigj se është e vështirë që të nxjerrësh një rezultat ekzakt por gjithashtu ky veprim fsheh tendenca të shtrembërimit të historisë së Orthodhoksisë në këtë zonë. Duke krijuar kështu, kushtet për interpretime të larmishme që do t’i shërbenin nacionalizmit. Si bazë për këtë nacionalizëm janë dhe historitë e pabaza për misionarë që mësonin gjuhën shqipe atje. Me material  nga Dievnik

Ο Μητροπολίτης Κονίτσης Ανδρέας για το γκρέμισμα του Ι. Ν. Αγίου Αθανασίου Δρυμάδων Χειμάρρας

Αριθ. Πρωτ. 61                         

Εν Δελβινακίῳ τῇ 27η Αυγούστου 2015

.

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Δρυϊνουπόλεως, Πωγωνιανής και Κονίτσης κ. ΑΝΔΡΕΑΣ

έκανε τις ακόλουθες δηλώσεις :

«Τελικά ο αλβανός πρωθυπουργός Έντι Ράμα, αποδεικνύεται και ιερόσυλος και θρασύτατος. Διότι, χθες, 26 Αυγούστου, λίγο μετά τις 4 τα ξημερώματα, με τις δικές του «ευλογίες» η πολεοδομική αστυνομία ολοκλήρωσε τον στόχο του δημάρχου Χειμάρρας, γκρεμίζοντας τον Ιερό Ναό του Αγίου Αθανασίου, στο χωριό Δρυμάδες της Χειμάρρας. Όπως είχαμε τονίσει σε πρόσφατες δηλώσεις μας, την εκκλησία αυτή την είχε κατεδαφίσει το βάρβαρο και απάνθρωπο καθεστώς του κομμουνιστή δικτάτορα Ενβέρ Χότζα. Όμως, οι Βορειοηπειρώτες κάτοικοι των Δρυμάδων, την ξανάκτισαν το 1992, δηλαδή μετά την παταγώδη πτώση του απαισίας μνήμης εκείνου καθεστώτος.

Κι ο μεν Χότζα και κομμουνιστής ήταν και δικτάτορας. Δεν πίστευε τίποτα κι έκανε ό,τι ήθελε. Ο σημερινός, όμως, αλβανός πρωθυπουργός Έντι Ράμα, πού παρουσιάζεται σαν δημοκρατικός ηγέτης, συνεχίζει, δυστυχώς, την τακτική του Χότζα. Κι έτσι αποδεικνύεται ένας θλιβερός ιερόσυλος, που δεν φοβάται τον Θεό και δεν ντρέπεται τούς ανθρώπους…

Αλλά ο Έντι Ράμα είναι και θρασύτατος. Γιατί, απαντώντας στις δηλώσεις του εκπροσώπου του Ελληνικού Υπουργείου Εξωτερικών, πέρα του ότι είπε πώς η Χειμάρρα είναι … αλβανική, πρόσθεσε προκλητικά, ότι οι Έλληνες «έκαναν συχνά στο παρελθόν παρεμβάσεις στα εσωτερικά της Αλβανίας, το κάνουν και τώρα ακόμα. Θα τους χρειαστεί λίγος ακόμη χρόνος για να το συνειδητοποιήσουν».

Λοιπόν, ιερόσυλε και θρασύτατε Έντι Ράμα, άκουσε:

Η Χειμάρρα – παρά τις ανθελληνικές μεθοδεύσεις σου – ήταν, είναι και θα παραμείνει Ελληνική, στον αιώνα τον άπαντα. Και η Ελλάδα έχει χρέος να υπερασπίζεται την εθνικότητα και την ορθόδοξη πίστη των Βορειοηπειρωτών. Αντίθετα δέ απ’ ό,τι εσύ νομίζεις, η Χώρα μας έχει προ πολλού συνειδητοποιήσει πώς έχει σάν βασικό της καθήκον την υπεράσπιση της Χειμάρρας, αλλά και του Αργυροκάστρου και της Κορυτσάς και ολόκληρης της Βορείου Ἠπείρου. Κι όσο πιό γρήγορα τό συνειδητοποιήσεις, τόσο πιο καλά θα είναι γιά τή χώρα σου. Δέν πρέπει δέ νά ξεχνάς, ότι η Αλβανία, αν στάθηκε στα πόδια της, μετά το κομμουνιστικό καθεστώς, τό οφείλει στήν Ελλάδα, όπως όλοι γνωρίζουν.

Λοιπόν, φρόνιμα. Και λίγα λόγια, μετρημένα. Η σχέση καλής γειτονίας των χωρών μας, δεν οικοδομείται με παλληκαρισμούς και με έκνομες ενέργειες, αλλά μέ σεβασμό προς τα ανθρώπινα δικαιώματα των Βορειοηπειρωτών. Μη νομίζεις δέ ότι ο θρυλικός Χειμαρραίος οπλαρχηγός Σπυρομήλιος υπήρξε μόνο τό 1913 – 1914. Υπάρχουν και σήμερα πολλοί Σπυρομήλιοι… Γι’ αυτό σου ξαναλέμε: Φρόνιμα!».

(Εκ της Ιεράς Μητροπόλεως)

.

Μια περιγραφή γκρεμίσματος εκκλησίας, στα χρόνια του Ενβέρ Χότζα

Όπως γνωρίζουμε, με πρωτοβουλία του δήμαρχου Χειμάρρας Gjergji Goro, συνεργεία του Δήμου γκρέμισαν την εκκλησία του Αγίου Αθανασίου, στο χωριό Δρυμάδες, παρά τις αντιδράσεις των κατοίκων, της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Αλβανίας και τα διαβήματα του Ελληνικού Υπουργείου Εξωτερικών. Αυτό αποτελεί συνέχεια της τακτικής του κομμουνιστή δικτάτορα Εμβέρ Χότζα, που δεν ήθελε χώρους λατρείας οποιασδήποτε θρησκείας στην επικράτειά του.

Στο αριστουργηματικό αυτοβιογραφικό βιβλίο του Βαγγέλη Παπαχρήστου «ΑΓΓΕΛΟΣ ΣΤΗΝ ΧΩΡΑ ΤΩΝ ΔΑΙΜΟΝΩΝ» υπάρχει μία περιγραφή γκρεμίσματος της εκκλησίας στο χωριό ‘’Παπαράχη’’, (σελ. 233 -237 ). Το γκρέμισμα της εκκλησίας παρουσιάζεται σαν μια ανάμνηση του Κλεάνθη, Γραμματέα του Κόμματος του χωριού, περίπου πέντε χρόνια αργότερα, όταν πήγε να επισκεφθεί τον φούρνο, ο οποίος είχε αναγερθεί στο προαύλιο της εκκλησίας, μετά την ισοπέδωσή της από τους κομμουνιστές και την νεολαία του χωριού.

Ο ‘’Αρχηγός’’ είχε αποκαλέσει την χώρα άθεη και τους κατοίκους της πιστούς στο Κόμμα και στον Μαρξισμό –Λενινισμό και αποφάσισε την κατάρρευση των εκκλησιών, μοναστηριών και άλλων θρησκευτικών ιδρυμάτων, όσα είχαν σχέση με τον Θεό. Και κάλεσε την Νεολαία να εφαρμόσει πρώτη την παραγγελία του, ως δήθεν δική της ιδέα. Και έτσι άρχισε η μεγάλη εξόρμηση σε όλη την χώρα. Δεκάδες εκκλησίες και μοναστήρια ισοπεδώθηκαν, Η μεγαλύτερη μοίρα έπεσε στις εκκλησίες. Ανεξαρτήτως που ήταν παμπάλαιες, από αρχαιοτάτων χρόνων, και ας είχαν πάνω τους ανεκτίμητες αγιογραφίες βυζαντινής τέχνης. Μερικά χωριά τις μετέτρεψαν σε αποθήκες για τα σιτηρά, άλλα σε στάβλους γι α τα γελάδια και τα γουρούνια του συνεταιρισμού. Κάμποσα τις ξήλωσαν από τα θεμέλια.

——

Στην ‘’Παπαράχη’’ ένας αξιωματούχος του Κόμματος του χωριού, ονόματι Ντίνος, τέθηκε επικεφαλής της ομάδας, που αποτελείτο από κομμουνιστές και νέους άνδρες και ήταν επιφορτισμένοι με το γκρέμισμα της εκκλησίας του χωριού.

-«Εμπρός» τους είπε ο Ντίνος, που ηγούνταν της ομάδας. «Να μην μείνει ούτε πέτρα από το κτίριο της εκκλησίας. Η θρησκεία είναι το όπιο για τον λαό, λέει ο αρχηγός μας» και ξεκαρδίστηκε στα γέλια. «Τι κάθεστε και με κοιτάτε;; Εμπρός, δουλειά !!!»

- «Που να αρχίσουμε, μπάρμπα – Ντίνο;;»

-«Μερικοί με κασμάδες και άλλοι με λοστούς, αρχίστε όπου σας βολεύει. Εσύ, Περικλή και εσύ, Βασίλη, ανεβείτε στην σκεπή»

…. Κατεδάφισαν τους τοίχους, τους γεμάτους από αγίους και μάρτυρες, το σκαλιστό εικονοστάσι της Ωραίας Πύλης, όπου άριστοι ξυλογλύπτες είχαν αποτυπώσει όλη τους την τέχνη και την φαντασία. Την εκκλησία εκείνη που γέμιζε με κόσμο στα πανηγύρια, που ήταν η ψυχή του χωριού. Σε μια ώρα, στο χαγιάτι της είχε συγκεντρωθεί ένας μεγάλος σωρός με εκκλησιαστικά σκεύη: το κομματιασμένο εικονοστάσι, πολυέλαιοι, εικόνες με τους προφήτες και τους αποστόλους με την μακριά γενειάδα τους και τα κεντητά ρούχα τους επάνω στο σώμα τους, ευαγγέλια. Όλα πανάρχαια, με μεγάλη αξια…. όλα σωριασμένα και σπασμένα….

——

΄Εμαθαν το περιστατικό οι γέροντες στο χωριό και σταυροκοπιούνταν. «Καραμένοι να είναι», φώναζαν και τα μάτια τους δάκρυζαν. ‘Εμαθε το γεγονός και ο παπά – Μιχάλης.

Ήταν άρρωστος και ήταν μερικούς μήνες που ήταν στο κρεβάτι. «Πως είναι δυνατόν», είπε με τον εαυτό του. «Πως είναι δυνατόν να βάλουν χέρι στις εκκλησίες;; Αυτές είναι ο θρόνος του Θεού, εδώ στην γη. Τι έχουν με τα μέρη αυτά:: Τι τους εμποδίζουν οι εκκλησίες και οι ναοί ;;». Σήκωσε τα χέρια του προς τον ουρανό και προσευχήθηκε. Φώναξε την παπαδιά.

- «Τι γίνεται βρε παπαδιά; Τι ακούν τα αυτιά μου; γκρεμίζουν την εκκλησιά;;»

Η παπαδιά που γνώριζε το γεγονός, δεν τολμούσε να το εκμυστηρευτεί.

- «Δεν ξέρω, παπά μου, εγώ δεν βγήκα καθόλου από το σπίτι».

——–

Ο παπάς, παρόλο που ήταν πολύ άρρωστος, αποφάσισε να πάει ο ίδιος στην εκκλησία για να δει τι συμβαίνει και τον ακολούθησε και η παπαδιά.

Σαν έφθασε στην εκκλησία και είδε τα ανεκτίμητα εκκλησιαστικά σκεύη σκορπισμένα και σπασμένα. Σαν είδε τους ανθρώπους με κασμάδες και λοστούς να καταστρέφουν την εκκλησία, σαν οι ύαινες την λεία τους , του κόπηκαν τα γόνατα. Ήταν έτοιμος να σωριαστεί, αν δεν προλάβαινε η παπαδιά, που ήταν κοντά του. Πήρε βαθειά ανάσα. Σηκώθηκε όρθιος και σαν πάνθηρας που ρίχνεται πάνω στο κυνηγημένο ελάφι , όρμησε προς τους συγχωριανούς του που εκτελούσαν το έργο του διαβόλου.

«Άθεοι…! Αντίχριστοι…. Καταραμενοι! … Τι έχετε με την εκκλησία;; Γιατί την γκρεμιζετε;; Τι σας έκανε αυτή ;;; Καταρεμενοι να’στε !!!

———

Ακολούθησε φιλονικία του παπά με τον Ντίνο, ο οποίος τον περιγελούσε και τον ειρωνευόταν.

Μερικοί νέοι, μπροστά σε αυτές τις καταστάσεις είχαν αφήσει την δουλειά και παρακολουθούσαν σκεπτικοί.

- «Εμπρός εσείς, βλέπω σας παρέσυρε ο παπάς. Μη φοβάστε, αύριο δεν θα είναι παπάς.

Θα τον ξυρίσουμε εμείς, αν δεν ξυριστεί μόνος του», τους φώναξε άγρια ο Ντίνος.

- «Τι τα’βαλες και εσύ τώρα με τον παπά;», του είπε κάποιος από την παρέα.

- «Μα δεν γλέπεις τι μας λέει;;»

- «Ας τον να λέει, γέρος άνθρωπος είναι !!! Μια ζωή εργάστηκε για την εκκλησία αυτή»

- «Τήρα πού’σαι !!! Σε έπιασε και σένα το φιλότιμο;; Έλα ρίξε κάτω καμιά πέτρα, αυτό να

κάνεις».

Ο παπά –Μιχάλης, δεν μπόρεσε να αντέξει άλλο. ΄Επεσε κάτω αναίσθητος. Είχε λιποθυμήσει

——–

Ο Ντίνος εξακολουθεί απτόητος να ειρωνεύεται τον παπά, αδιαφορώντας για την κατάστασή του.

Μερικοί άνδρες τον μετέφεραν σπίτι του. Ύστερα από μερικούς μήνες, χωρίς να σηκωθεί από το κρεβάτι, χωρίς να φάει και να πιεί, από το μεράκι του, ο παπά – Μιχάλης ξεψύχησε.

Τον εντιαφίασαν χωρίς ιερέα, χωρίς ιερατικές τελετές, σαν ένα συνηθισμένο άνθρωπο. Κάποιος την νύχτα, κρυφά, έβαλε πάνω στον τάφο του έναν ξύλινο σταυρό. Αυτή ήταν η τελευταία χάρη που έκαναν στον παπά – Μιχάλη.

Ο Κλεάνθης, όσες φορές έμπαινε στον φούρνο, θυμόταν τον περιστατικό με τον παπά –

Μιχάλη. ΄Ηταν ένα γεγονός τραγικό που μαθεύτηκε γρήγορα σε όλη την περιοχή

———–

Ακολούθησε διάλογος με τον Κλεάνθη και τον φούρναρη. Ο μεν φούρναρης ζητούσε από τον Κλεάνθη να φροντίσει να του βρει ξύλα για τον φύυρνο του, ο δε Κλεάνθης του μετέφερε να παράπονα των συνεταιριστών για το ψωμί του.

ΚΛΕΑΝΘΗΣ : Παραπονούνται για το ψωμί οι συνεταιριστές. Μία είναι πολύ καμένο, μία άψητο.

ΦΟΥΡΝΑΡΗΣ : Αν έχουν παράπονο από την δική μας μπομπότα, να τους κάψει ο Θεός!!

ΚΛΕΑΝΘΗΣ. Μη μιλάς για Θεό, Λάμπρο. Εσύ δεν έψηνες το ψωμί ένα μήνα με τις εικόνες της εκκλησίας, όταν την ισοπεδώσαμε. ΄Η, με τις εικόνες, το ψωμί γινόταν πιο νόστιμο ;;

ΦΟΥΡΝΑΡΗΣ: Αφού μου τις έφερναν, σύντροφε γραμματέα, τι να τις έκανα, να τις πέταγα;;

 Ἐπιμέλεια Κειμένου : ΘΩΜΑΪΣ ΠΑΡΙΑΝΟΥ

πηγή