Τι αποφάσισε η Διορθόδοξη Ειδική Επιτροπή - Përfundoi punimet Këshilli Special Ndërorthodhoks. Mitropoliti i Korçës Hirësi Joani pjesë e këtij Këshilli

Εργασίες της συνελθούσης σε δεύτερη συνεδρία της μεταξύ 15 και 20 Φεβρουαρίου 2015 στο Ορθόδοξο Κέντρο του Οικουμενικού Πατριαρχείου στο Σαμπεζύ Γενεύης Ειδικής Διορθοδόξου Επιτροπής επί της προπαρασκευής της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου της Ορθοδόξου Εκκλησίας ολοκληρώθηκαν στις 20 Φεβρουαρίου. Αναλυτικα:  Με ευλογία του Αγιωτάτου Πατριάρχου Μόσχας και Πασών των Ρωσσιών Κυρίλλου την Ορθόδοξη Εκκλησία της Ρωσίας στη συνεδρία εκπροσωπούσε αντιπροσωπεία με επικεφαλής τον Μητροπολίτη Βολοκολάμσκ Ιλαρίωνα, Πρόεδρο του Τμήματος Εξωτερικών Εκκλησιαστικών Σχέσεων του Πατριαρχείου Μόσχας. Επίσης μέλη της αντιπροσωπείας είναι ο Πρωθιερέας Νικόλαος Μπαλασώφ, Αναπληρωτής Πρόεδρος του ΤΕΕΣ και ο διάκονος Ανατόλιος Τσουριακώφ, στέλεχος του Τμήματος ως μεταφραστής. Η Επιτροπή ολοκλήρωσε τη επιμέλεια του σεβαστού μέρους του σχεδίου του κειμένου της Πανορθοδόξου Συνόδου με τίτλο «Ἡ συμβολή τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας εἰς ἐπικράτησιν τῆς εἰρήνης, τῆς δικαιοσύνης, τῆς ἐλευθερίας, τῆς ἀδελφοσύνης καί τῆς ἀγάπης μεταξύ τῶν λαῶν, καί ἄρσιν τῶν φυλετικῶν καί λοιπῶν διακρίσεων». Επίσης αποφασίσθηκε η περαιτέρω πορεία σχετικά με την αναθεώρηση του ώς άνω κειμένου και την επιμέλεια των λοιπών σχεδίων κειμένων των συνοδικών αποφάσεων. Η Ειδική Διορθόδοξος Επιτροπής θα συνεχίσει το έργο της τον Μάρτιο-Απρίλιο του 2015. Στην Επιτροπή υπό την προεδρία του Μητροπολίτου Γέροντος Περγάμου Ιωάννου μετείχαν αντιπροσωπείες των 14 κατά τόπους Ορθοδόξων Εκκλησιών με την ακόλουθη σύνθεση: Ο Μέγας Πρωτοπρεσβύτερος Γεώργιος Τσέτσης, ο Αρχιμανδρίτης Μάξιμος Πόθος (Οικουμεικό Πατριαρχείο)· Ο Μητροπολτίς η Καλής Ελπίδος Σέργιος και ο Αρχιμανδρίτης Νικόλαος Ιωαννίδης (Πατριαρχείο Αλεξανδρείας)· Ο Μητροπολίτης Αρκαδίας Βασίλειος και ο κ. Γεόργιος Γκαντούρ (Πατριαρχείο Αντιοχείας)· Ο Αρχιεπίσκοπος Κωνσταντίνης Αρίσταρχος και ο καθηγητής Θ. Γιάγκου· Ο Μητροπολίτης Γκόρι και Ατένι Ανδρέας και ο Πρωτοπρεσβύτερος Γεόργιος Ζβιντάντζε (Πατριαρχείο Γεωργίας) · Ο Μητροπολίτης Μαυροβουνίου και Παραθαλασσίας Αμφιλόχιος και ο Επίσκοπος Μπάτσκας Ειρηναίος· Ο Μητροπολίτης Τιργοβιστίου Νήφων και ο Πρωθιερέας Βιορέλ Ιωνίτσα Τιργοβιστίου (Πατριαρχείο Ρουμανίας)· Οι Μητροπολίτες Βάρνας και Βελίκι Πρεσλάβ Ιωάννης και Νευροκοπίου Σεραφείμ (Πατριαρχείο Βουλγαρίας)· Ο Μητροπολίτης Πάθου Γεώργιος και ο καθηγητής Ν. Ζαχαρόπουλος (Εκκλησία της Κύπρου)· Οι Μητροπολίτες Δημητριάδος Ιγνάτιος και Μεσσηνίας Χρυσόστομος (Εκκλησίας της Ελλάδος) · Ο Μητροπολίτης Κορυτσάς Ιωάννης και ο Επίσκοπος Απολλωνίας Νικόλαος (Εκκλησία της Αλβανίας) · Ο Επίσκοπος Σιεμιατίτσε Γεώργιος και ο Πρωθιερέας Ανδρέας Κούζμα (Εκκλησία της Πολωνίας) · Ο Μητροπολίτης Μιχαλουπόλεως Γεώργιος (Εκκλησία Τσεχίας και Σλοβακίας). Την Γραμματεία επί προπαρασκευής της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου συναποτελούσαν ο Μητροπολίτης Ελβετίας Ιερεμίας, ο Αρχιδιάκονος Ιωάννης Χρυσαυγής και ο καθηγητής Βλάσιος Φειδάς. Η Σύναξις των Ορθοδόξων Προκαθημένων που συνήλθε στην Κωνσταντινούπολη τον Μάρτιο του 2014, είχε αποφασίσει την σύσταση μιας Διορθοδόξου Ειδικής Επιτροπής, με σκοπό την αναθεώρηση των κειμένων τα οποία είχαν εκπονηθεί από την Γ΄ Πανορθὀδοξη Προσυνοδική Διάσκεψη το 1986, και που συμπεριλαμβάνονται στο θεματολόγιο της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου. Σε μιά πρώτη φάση, τον Νοέμβριο του 2014, η Επιτροπή ασχολήθηκε με το θέμα των Διαχριστιανικὠν Διαλόγων και της Οικουμενικής Κινήσεως γενικά. Στην δεύτερη συνεδρία της που πραγματοποιήθηκε και πάλιν στο Ορθόδοξο Κέντρο του Οικουμενικού Πατριαρχείο στην Γενεύη, υπό την Προεδρία του Μητροπολίτου Γέροντος Περγάμου Ιωάννου (15-21 Φεβρουαρίου 2015), η Επιτροπή ασχολήθηκε με το θέμα «Η συμβολή της Ορθοδόξου Εκκλησἰας εις την προώθησιν της Ειρήνης, της Δικαιοσύνης, της Ελευθερίας, της Αδελφοσύνης και Αγάπης μεταξύ των λαών και την εξαφάνισιν των φυλετικών και άλλων διακρίσεων», στο οποίο έγιναν οι απαιτούμενες αλλαγἐς. Στην επόμενη συνεδρία της, η Ειδική Επιτροπή θα ασχοληθεί με την επιμέλεια των κειμένων που αφορούν στα εξής θέματα της Ημερησίας Διατάξεως της Αγἰας και Μεγάλης Συνόδου: «Το ζήτημα του Κοινού Ημερολογίου», «Κωλύματα γάμου», και «Η σπουδαιότης της νηστείας και η τήρησις αυτής σήμερον». Το έργο της Επιτροπής προβλέπεται να ολοκληρωθεί προ του Πάσχα 2015. Τα αναθεωρηθέντα από αυτήν κείμενα θα παραπεμφθούν στην επόμενη Προσυνοδική Πανορθόδοξη Διάσκεψη, που προγραμματίστηκε για τα μέσα του τρέχοντος έτους.  agioritikovima.gr

U kryen punimet e mbledhjes së dytë të Këshillit të Posatshëm Ndërorthodhoks, nga data 15 deri më 20 Shkurt të 2015 në Qëndrën Orthodhokse të Patriarkanës Ikumenike në Sambezi  Gjenevë , mbi parapërgatitjen e Sinodhit të Madh dhe të Shenjtë të Kishës Orthodhokse. Më hollësisht: Me bekim të Patrikut të Shenjtë të Moskës dhe Gjithë Kishës Orthodhokse Ruse në mbledhje merrte pjesë një përfaqësi  e saj në krye të së cilës ndodhej Mitropoliti i Volkolamskut Ilarioni, President i Degës së Çështjeve të Jashtme të Marrdhënieve Kishtare të Patriarkanës së Moskës. Gjithashtu anëtarë të përfaqësisë janë, Protopresviter Nikolaos Balasof, zvendës president i TEES dhe dhiakon Anatol Curiakof, anëtar i Degës së përkthimit. Këshilli plotësoi me kujdes një pjesë të mjaftueshme të planit  të tekstit të Sinodhit Panorthodhoks me titullin “Pjesmarrja e Kishës Orthodhokse në mbizotërimin e paqes, të drejtësisë, të lirisë, të vëllazërisë dhe të dashurisë ndërrmjet popujve, dhe eliminimin e dallimeve racore dhe dallimeve tjera”. Gjithashtu u vendos ecuria e mëtejshme në lidhje me riformatimin e tekstit të mësipërm si dhe planifikimin e teksteve plane të tjera të vendimeve sinodike. Këshilli i Posatshëm Ndërothodhoks do të vazhdojë punimet e saj në Mars- Prill 2015. Në Këshiill nën udhëheqjen e Mitropolitit Jerondit Pergamit Joanit merrin pjesë përfaqësi nga 14 Kisha lokale Orthodhokse me këtë përbërje. Mega Protopresviteri Georgio Tsetsi, Arkimandrit Maksim Pothos (Patriarkana Ikumenike), Mitropoliti i Shpresës së Mirës Sergio dhe Arkimandriti Nikolao Joanidhi (Patriarkana e Aleksandrisë) Mitropoliti i Arkadisë Vasil dhe z Gjeorgjios Gandur (Patriarkana e Antiokisë). Kryepiskopi Konstandin Aritarku dhe profesori Th Giagkou, Mitropoliti i Gorit dhe Ateni Andrea deh Protopresviter Georgios Zvintantze (Patriarkana e Gjeorgjisë). Mitropoliti i Malit të Shenjtë dhe Parathalassias Amfilohios dhe Episkopi Batskës Irineu, Mitropoliti i Tirgovistiut Nifon dhe Protoprifti Viorel Ionitsa Tirgovistiou (Patriarkana e Rumanisë). Mitropoliti i Varnës dhe Velikit Preslav Joani dhe Nevrokopit Serafim (Patriarkanë Bullgarisë). Mitropoliti i Pathut Gjeorgjios dhe profesori N Zaharopoulos (Kisha e Qipros). Mitropoliti i Dhimitriadhës Ignati dhe Mesinias Krisostom( Kisha Greke) Mitropoliti i Korçës Joani dhe Episkopi i Apollonisë Nikolla (Kisha e Shqipërisë). Episkopi i Siematitse Georgios  dhe Protoprifti Andrea Kuzma (Kisha Polake). Mitropoliti i Mihalupoleos Georgio (Kisha e Çekisë dhe Sllovakisë). Sekretarinë mbi parapërgatitjen e të Sinodhit të Madh dhe të Shenjtë e ndihmonin dhe Mitropoliti i Svicrës Jeremia, Kryedhiakoni Joani Hrisavgis dhe profesori Vlashi Fidas. Mbledhja e Primatëve Orthodhoksë që u realizua në Konstandinupojë në Mars të 2014, kishte vendosur përbërjen e një Këshilli të Posatshëm Ndërorthodhoks, me qëllim  rishikimin e teksteve të cila ishin ndërtuar nga Kongresi Parasinodik Panorthodhoks i 3-të më 1986 dhe që përfshihen në tematologjinë e Sinodhit të Madh dhe të Shenjtë. Në një fazë të parë, më Nëntor të 2014, Këshilli shqyrtoi  çështjen e Dialogut Ndërkristian dhe të Lëvizjes Ikumenike në përgjithësi. Në mbledhjen e dytë të tij që u realizua sërish  në Qëndrën Orthodhokse të Patriarkanës Ikumenike në Gjenevë, nën Presidencën e Mitropolitit Jerondit të Pergamit Joanit (15-21 Shkurt 2015), ky Këshill siç thamë dhe më lart shqyrtoi temën: “Pjesmarrja e Kishës Orthodhokse në mbizotërimin e paqes, të drejtësisë, të lirisë, të vëllazërisë dhe të dashurisë ndërrmjet popujve, dhe eliminimin e dallimeve racore dhe dallimeve të tjera”. Në mbledhjen e saj të ardhshme, Këshilli Special do të merret me përkujdesjen e teksteve që kanë lidhje që këtej e tutje me Çështjet e Ditës së Kishës së Sinodhit të Shenjtë dhe të Madh: “Çështja e Kalendarit të Përbashkët”, “Problematikat e Martesës” dhe “Vlera e kreshmës dhe ruajtja e saj sot”. Vepra e Këshillit parashikohet të përfundojë para Pashkës 2015. Tekstet e rishikuara prej saj do të çohen në Mbledhjen e ardhshme Parasinodike Panorthodhokse, që u programua nga mezi i vitit prezent. Përktheu: T. H. B, (Ky material na erdhi me email)

Αλβανία: Μέρος υψηλού κινδύνου για την υγεία!-Shqipëria, vend me rrezikshmëri të lartë për shëndetin

Të sëmuresh në Shqipëri është me rrezik të lartë. Një studim i International SOS, një organizatë e specializuar në shërbimin shëndetësor dhe ndihmën e shpejtë për klientët e saj që udhëtojnë për arsye biznesi në vende të ndryshme të botës, e klasifikon vendin tonë në të njëjtën kategori me Modavinë apo zonat e luftës në Ukrainë. Në të njëjtën listë bëjnë pjesë dhe Kosova, Shkupi (sllavomaqedonet), Bosnje – Hercegovina e Bjellorusia. International SOS i përllogarit rreziqet që paraqet sistemi shëndetësor në bazë të nivelit të kërcënimit të sëmundjeve infektive, të higjenës, shpeshtësinë e aksidenteve dhe në disponueshmërinë e cilësinë e infrastrukturës lokale shëndetësore. Rreziqet kanë të bëjnë edhe me vështirësinë për të gjetur spitale adekuate e mjekë të mirë, qendra shëndetësore që ofrojnë shërbimin e duhur mjekësor në zonat rurale apo me vështirësinë për të gjetur ilaçet e duhura, raporton lapsi.al. Në studimin e botuar në Washinton Post thuhet se pjesa më e madhe e vendeve të Europës Juglindore bëjnë pjesë me nivel të mesëm apo të lartë të rrezikut. “Çuditërisht Greqia konsiderohet  një nga destinacione më të sigurta për të udhëtuar, përsa i përket sistemit shëndetësor, pavarësisht rënies me 40 % të financimit nga buxheti për spitalet shtetërore prej vitit 2011 dhe mungesave të shpeshta në furnizimet e pajisjeve mjekësore gjatë vitit 2013”, thuhet në studim. . Përgatiti Lapsi.al

Να αρρωστήσεις στην Αλβανία αποτελεί μεγάλο κίνδυνο. Μια μελέτη του Διεθνές ΣΟΣ, μια ειδική οργάνωση στην υγειονομική περίθαλψη  και τα επείγοντα περιστατικά   για τους πελάτες της που ταξιδεύουν για λόγους εργασίας σε διάφορα μέρη του κόσμου κατατάσσει την Αλβανία στην ίδια κατηγορία με την Μολαδαβία ή τις εμπόλεμες ζώνες της Ουκρανίας. Στην ίδια λίστα κατατάσσονται τα Σκόπια, το Κόσσοβο, η Βοσνία Ερζεγοβίνη και η Λευκορωσία. Το Διεθνές ΣΟΣ λογαριάζει τους κινδύνους που παρουσιάζει το σύστημα υγείας με βάση το επίπεδο της απειλείς των μεταδιδόμενων ασθενειών, της υγιεινής, την συχνότητα ατυχημάτων και την ποιότητα της τοπικής δομής για την περίθαλψη. Οι κίνδυνοι έχουν    να κάνουν με τις δυσκολίες  εύρεσης νοσοκομεία και καλούς γιατρούς στις απόμακρες περιοχές ή με τις δυσκολίες για την εύρεση των κατάλληλων φαρμάκων. Στην μελέτη που δημοσιεύτηκε στην Washington Post αναφέρεται πως οι περισσότερες χώρες νοτιοανατολικά της Ευρώπης έχουν μέτριο επίπεδο κινδύνου. « Εκπλήσσει το γεγονός που η Ελλάδα αποτελεί από τις ασφαλείς χώρες για να ταξιδεύει κανείς ενώ το σύστημα υγείας έχει υποστεί περικοπές που φτάνουν το 40% από το 2011 και μάλιστα υπήρχαν ελλείψεις  στα φάρμακα και γιατρικά μηχανήματα».

Αλβανός Φιλόσοφος: Τα αλβανικά πανεπιστήμια "Συμμορίες Κακοποιών που πουλούν πτυχία" - Fuga: universitetet, këto banda keqbërësish që shesin diploma

Nga Parisi ku jep mësim prof. Artan Fuga, është treguar shumë i ashper me sistemin e lartë të arsimit shqiptar. Ne një intervistë të gjatë për gazetat Express, ai ka fshikulluar edhe universitetet private. "Privatët ta harrojnë se misioni i tyre është të shesin diploma pa dije dhe se detyra e tyre është të diplomojnë, por jo të krijojnë kushte edukimi për lehtësim punësimi. Të mos harrojnë se një shkollë nga një sipërmarrje keqbërëse e ndan vetëm një fletë cingari. U merr jetën dhe të ardhmen të rinjve nëse nuk je ku duhet. Fiton para duke gënjyer e ushqyer iluzione te rinia, i mashtron ata. Unë njoh universitete që janë në fakt, realisht, “banda keqbërësish të njohura dhe pranuara nga ligji”. Por, ministritë përkatëse të arsimit nuk kanë sy t’i shohin. Kurrikulat e një pjese të këtyre shkolla vijnë era myk, të vjetra, me tema propagandistike, gjithë ideologjizma. Unë kam guximin dhe kurajën qytetare të pohoj se arsimi shqiptar në fushat humane dhe sociale e ekonomike ende nuk e ka kaluar fazën e parë dhe të dytë të evolucionit të ndërgjegjes kolektive, po t’i mbahemi skemës madhore të Ogyst Kontit. Pra jemi akoma në fazën fetishiste, të shpjegimit sipas bindjes ndaj autoritetit, citatit, pra besimit të verbër, në fazën e filozofimeve të kota dhe ideologjisë, pa arritur ende në kurse lëndësh që të jenë shkencore dhe teknike e profesionale. Kur shoh ndonjë profesor pa diplomë në fushën ku hiqet si profesor më vjen të qesh, qaj, çirrem, shkul flokët, grindem, tallem, trishtohem, thërras, ulërij, por ja që kështu është. Ne jetojmë fazën e superpozimit, të klonimit, të departamenteve të njëjta, të fakulteteve të njëjta, dhe ky është krimi ynë për edukimin kombëtar. Ne prodhojmë të papunë sepse prodhojnë të diplomuar të klonuar, të gjithë njësoj, dhe me dije e aftësi profesionale, të tejkaluara qysh nga vitet ‘60. Por, si nuk pati kjo hapësirë mbarëkombëtare një ministër arsimi t’i thotë ndal kësaj gjëje, dhe pastaj po të mos e dëgjonin t’ua hidhet çelësat e zyrës në këmbë atyre që s’e kuptonin dhe të hynte në histori!" lapsi.al

Από το Παρίσι όπου και διδάσκει ο αλβανός καθηγητής της φιλοσοφία Αρτάν Φούγκα, έχει εκφραστεί πολύ αυστηρά για το ανώτατο Αλβανικό σύστημα εκπαίδευσης . Σε μια μεγάλη συνέντευξη του για την εφημερίδα Εξπρες, επιτέθηκε  και  στα ιδιωτικά πανεπιστήμια. «Οι ιδιώτες να ξεχάσουν πως η αποστολή τους είναι να πουλήσουν πτυχία χωρίς γνώσεις και πως το καθήκον τους  είναι να δίνουν διπλώματα, και όχι να δημιουργούν μορφωτικές προϋποθέσεις για την διευκόλυνση της εργασίας. Να μην ξεχάσουν πως ένα σχολείο από μια   εγκληματική επιχείρηση την χωρίζει μία τρίχα. Παίρνει την ζωή και το μέλλον των παιδιών εάν δεν είσαι εκεί που πρέπει.  Κερδίζει χρήματα λέγοντας ψέματα και προσφέροντας ψευδαισθήσεις στην νεολαία, τους εξαπατά. Εγώ γνωρίζω πανεπιστήμια που   είναι στην πραγματικότητα «εγκληματικές συμμορίες αναγνωρισμένα και αποδεκτά από το νόμο». Αλλά τα αρμόδια Υπουργεία δεν έχουν μάτια να τα δουν.  Τα αναλυτικά προγράμματα μέρους αυτών των σχολείων μυρίζουν μούχλα, παλαιά, με προπαγανδιστικά θέματα και ιδεολογισμούς. Εγώ έχω το θάρρος και την δύναμη να αποδεχτό πως η αλβανική εκπαίδευση τις ανθρωπιστικές, κοινωνιολογικές και οικονομικές σπουδές ακόμη δεν έχει ξεπεράσει την πρώτη φάση της ομαδικής συνείδησης, εάν κρατήσουμε το σχεδιάγραμμα του Ογκουστ Κόντι. Άρα είμαστε ακόμα στο φετιχιστικό στάδιο, της ερμηνείας μετά από την  υπακοή στην εξουσία, αποσπάσματος, δηλαδή της τυφλής πίστης, στην φάση των άχρηστων φιλοσοφημάτων και κενής ιδεολογίας, χωρίς να φτάσουμε ακόμη σε φροντιστήρια μαθημάτων που είναι επιστημονικά , τεχνικά και επαγγελματικά. Όταν βλέπω κάποιων καθηγητή χωρίς πτυχίο στο πεδίο που το παίζει καθηγητής μου έρχεται να γελάσω, να κλάψω, να ουρλιάξω, να τραβήξω τα  μαλλιά μου, να γκρινιάξω, να κοροϊδέψω, να πικραθώ, να φωνάξω, να αλλά να που έτσι είναι τα πράγματα. Εμείς ζούμε στην φάση της υπερπαραγωγής, της κλωνοποίησης , των παρόμοιων τμημάτων, των ίδιων σχολών και αυτό είναι το έγκλημα μας για την εθνική εκπαίδευση. Εμείς παράγουμε άνεργους γιατί παράγουμε κλωνοποιοιμένους  διπλωματούχους, όλους το ίδιο, και με επαγγελματικές γνώσεις και ικανότητες ξεπερασμένες από την δεκαετία του 60. Αλλά πως δεν είχε αυτό το έθνος παντού στο κόσμο έναν υπουργό Παιδείας ώστε να μπορεί να κάνει κάτι γι’ αυτό και έπειτα αν δεν τον άκουγαν να έριχνε τα κλειδιά στα πόδια αυτών που δεν τον καταλάβαιναν και να έμπαινε στην ιστορία!».

Το Γεφύρι του Αλή Πασά - Urra e Ali Pashait

Βρίσκεται πάνω απ’ το Αργυρόκαστρο, στη χαράδρα του Μαναλάτι, γεφυρώνοντας το ομώνυμο ποτάμι. Λειτούργησε σαν υδατογέφυρα -για να φτάνει το νερό στο κάστρο- αλλά χρησιμοποιήθηκε και από τους ανθρώπους για να κατεβαίνουν, παρακάμπτοντας το φαράγγι, στην πόλη.    Πρόκειται για εντυπωσιακό σε μέγεθος γεφύρι, παρόλο που είναι μονότοξο -σηκώνεται πάνω από τον πυθμένα της χαράδρας κοντά στα 20 μέτρα! Το ίδιο το τόξο, για την ακρίβεια, ανοίγει 14.25 μ. και πηγαίνει ψηλά στα 18.00. Μάλιστα, για να αντέχει, διαμορφώθηκε με διπλή σειρά θολιτών.  Δεξιά κι αριστερά, τρυπούν τα ογκώδη τύμπανα δύο παράθυρα, προσφέροντας διέξοδο στα ισχυρά ρεύματα του φαραγγιού. Το δυτικό έχει άνοιγμα 4.60 μ. και ύψος 4.65, ενώ το ανατολικό, αντίστοιχα, 3.45 μ. και 4.20. Ο διάδρομος διάβασης, επίπεδος βέβαια για να διευκολύνεται η ροή του νερού, είναι αρκετά στενός, μόλις 2.30 μ., αλλά το μήκος του πάει στα 38.50.    Η όλη κατασκευή -όπως και τα υπόλοιπα μικρά γεφύρια που υποστηρίζουν το δρόμο του νερού για το κάστρο- είναι έργο του Αλή πασά. Αυτός συνέλαβε την ιδέα και αυτός φρόντισε να υλοποιηθεί στα 1811 με 1812. ---------------------------------- Γεωγραφικά στοιχεία γεφυριού: Ν  40 ̊ 03΄52.81΄΄ Ε  20 ̊ 07΄54.02΄΄ Υψ. 459 μ. Νο καταγραφής / αρχειοθέτησης: 487 / 25.10.1997

Gjendet mbi Gjirokastër, në grykën e Manalatit, duke lidhur lumin me të njejtin emër. Funksionoi si urrë uji- që të vinte uji në kështjellë- por u përdor dhe nga njerëzit për t’u ngjitur dhe për të zbritur, duke devijuar grykën, në qytet. Bëhet fjalë për urrën impresionuese për nga madhësia, mgjth se me një hark- ngrihet mbi fundin e grykës afro 20 metra! E njejtë me harkun, për saktësi, hapet 14,25 metra dhe shkon lart deri 18. Bile që të durojë u krijua me dy sërë harqesh. Në të djathtë dhe në të majtë, çpojnë murret e stërmëdha dy dritare duke ofruar dalje në rrymat e forta të grykës. Në perëndim ka një hapje prej 4,60 metro dhe lartësi 4,65 metro, ndërsa lindorja respektivisht, 3,45 metro dhe 4,20 metro.  Pjesa ku kalohet, e sheshtë natyrisht që të lehtësonte kalimin e ujës, është mjaft e ngusht, vetëm 2,3 metro, ndërsa gjatësia shkon në 38,5 metro. I gjithë ndërtimi – si dhe urrat e tjera të vogla që mbështetin rrugën e ujës për në kështjellë- janë vepër e Ali Pashait. Ai dha idenë dhe ai u përkujdes që të realizohe më 1811 deri në 1812. ......................... Të dhënat gjeografike të urrës: : Ν  40 ̊ 03΄52.81΄΄ Ε  20 ̊ 07΄54.02΄΄ Υψ. 459 μ Përktheu. Iskender Teologu

ΤΟ ΓΕΦΥΡΙ ΤΗΣ ΑΡΤΑΣ- URA E ARTES

Τ

ραγούδια περί “του εντοιχισμού της πρωτομάστορισσας” -παραλογή για τους Έλληνες, μπαλάντα για τους υπόλοιπους βαλκανικούς λαούς- έχουν καταγραφεί και στην Αλβανία σε πολλές παραλλαγές. Αναφέρονται κυρίως σε χτίσιμο κάστρων στα βόρεια της χώρας και γεφυριών στις νότιες περιοχές, χωρίς όμως αυτό να αποτελεί απαράβατο κανόνα. Ουσιαστικά αποτελούν παράλληλα του ελληνικού “του γεφυριού της Άρτας”, με μικρές ή μεγαλύτερες μεταξύ τους διαφορές στην υπόθεση του μύθου, αλλά βέβαια με μελωδίες που έχουν να κάνουν με τα ντόπια ηχοχρώματα.

Μια ξεχωριστή υπόθεση, για την Αλβανία, αποτελούν οι παραλλαγές που έχουν καταγραφεί στον χώρο της πάλαι ποτέ Τσαμουριάς, σημερινής Θεσπρωτίας. Αυτές, με τίτλο ακριβώς “Το γεφύρι της Άρτας” (Ura e Artes), σχεδόν ταυτίζονται με το ελληνικό τραγούδι.

Η παραλλαγή που θα ακούσουμε εδώ να τραγουδάει ο Sali Mani (1944-2009) έχει μια ιδιορρυθμία. Η υπόθεση, με κάποιες πρόσθετες λυρικές εκφράσεις, είναι όμοια με την τοπική παραλλαγή της Άρτας, αλλά εκφέρεται σε βαριά βορεινή διάλεκτο (ο Mani καταγόταν από την Σκόδρα). Στη μελωδία, μονοφωνική εν αντιθέσει με τη νότια πολυφωνική*, κυριαρχεί το çifteli ή çiftelia ή qifteli, μουσικό όργανο με δύο χορδές (ετυμ. Çift = διπλό και tel = χορδή), ιδιαίτερα αγαπητό στο Κόσσοβο και στη Βόρεια Αλβανία -η υψηλότερη χορδή παίζει τη μελωδία, η χαμηλότερη συνοδεύει κρατώντας το ίσο.

Disa mjeshtra duarart
     Μάστορες χρυσοί αντάμα po ndertonin ure ne Arte                  
      φτιάχνουν γέφυρα στην Άρταura diten lartesohej
      ό,τι μέρα σηκωνότανvinte nata e rrezohej 
     φτάνει η νύχτα γκρεμιζόταν.

Vjen aty nje magjistar
     Ένας μάγος εκεί πέρα…
- O fatkeqa pune e mbar
     - Κακή μοίρα, γεια στα χέρια
kur nje nuse te flijoni
     θέλει νύφη να θυσιάστε
uren e Artes ta maroni.
     τς Άρτας γέφυρα να φτιάστε 
                            Kryemjeshtri e degjoj                          
     Πρωτομάστορας π’ ακούει
nje bylbyl nuses i coj 
     στέλνει σπίτι του τ’  αηδόνι
- I thuaj nuses zog i bardhε
     - Ασπρο πες πουλί στη νύφη 
tash tek ura mos me ardhe.
     στο γεφύρι να μην τύχει. 
Dhe bylbyli fluturoι
     Πέταξε γοργά τ’ αηδόνι
lajmin vrap nuses i a coj.
     άλλα πάει και λέει στην κόρη.
Dridhen mjeshtrat si purteka
      Ψάρια τρέμουν οι μαστόροιtash prejt kujt po sillet dreka.
     ποια το φαγητό θα φέρει.
  

Ne gryk te rruges del tuj ardhe
     Βγαίνει στράτα. δρόμο παίρνει, nuse molla bor e bardhe
     νύφη μήλο, άσπρο χιόνι.Kryemjeshtri kur e pa
     Πρωτομάστορας τη βλέπειi shkoj zemra ne koke i ra.
     η καρδιά ραγίζει πέφτει.- Dora u lumt o ustallare

     - Γεια χαρά σας ρε μαστόροιpse spo shkoka puna mbar

     στράφι η δουλειά σας όλη 

kryemjeshtri ce ka gjet  
      τι τον μάστορά σας βρήκε
ka ule kryt e nuk po flet.

     δεν μιλά στη λύπη μπήκε.- Una zen ne uje ka tret.
     - Στο νερό η βέρα λειώνει.Ulet nusja me ia gjet
     Να τη βρει η νύφη μόνηkur ne themel e paskan hedh
     μπήκε κάτω στο θεμέλιe murrosen nusen vet.
     την εχτίσαν πέτρα όλη.

- Si po me dridhen kemb e dur
     - Όπως πόδια χέρια τρέμουν keshtu u dridh gjithmone kjo ure
     τα γιοφύρια σας να κρέμουν - Mos mallko i thot kryemjeshtri
      - Οι κατάρες σου δεν κάνειse vjen vllaj knej nga kurbeti
      απ’ τα ξένα αδέρφι φτάνει
- Fjala mbrapsht, goja mu thafte
      - Να’ ν το στόμα μου ξερόtrupi im hekur u beft 
      το κορμί μου σίδεροqumshti i gjinit drit e djellit
      ήλιου φως τα στήθια καίειshpirti yje neper qiell
      του ουρανού η ψυχή μου αστέριoj Cameri o vendi im
      Τσαμουριά μου ωχ εγώ
ε καμ len nje djale jetim
      έχω αφήσει ορφανό
gjini kurre mos mu shterofte
      το βυζί να μη στερέψεινανα kurre mos e haroft
      μάνα του νάχει στη σκέψηoj Cameri placave kulle e 
     όι, κάμποι Τσαμερίme ma rrit djalin per grue
      κάντε άντρα το παιδί
kur ti vjen malli per drite
      όταν ήλιο θα διψάσειqumesht e drite ti jap me pi.
       μάνας γάλα να θηλάσει.

Τραγουδάει

ο Sali Mani

(1944-2009)

ΒΙΝΤΕΟ

URA E ARTES  /  ΤΟ ΓΕΦΥΡΙ ΤΗΣ ΑΡΤΑΣ

Μοντάζ: Σπύρος Μαντάς

Μετάφραση: Edmond Pashaj
Απόδοση: Σπύρος Μαντάς
Παραγωγή: Αρχείο Γεφυριών Ηπειρώτικων
2014

Η Άτυπη Σύνοδος των ΥΠΕΞ της SEECP στα Τίρανα

Οι εξελίξεις στην περιοχή των Βαλκανίων, με έμφαση στην περιφερειακή συνεργασία και στις αναπτυξιακές προοπτικές, βρίσκονται στο επίκεντρο της Άτυπης Συνόδου των υπουργών Εξωτερικών των χωρών - μελών της Διαδικασίας Συνεργασίας Νοτιοανατολικής Ευρώπης (SEECP), που διοργανώνεται σήμερα στα Τίρανα.

Η συνάντηση πραγματοποιείται με πρωτοβουλία της Αλβανίας που ασκεί την εκ περιτροπής προεδρία της πρωτοβουλίας (Ιούλιος 2014 - Ιούνιος 2015). Στις εργασίες προεδρεύει ο υπουργός Εξωτερικών της Αλβανίας, Ντιτμίρ Μπουσάτι. Ο Αλβανός πρωθυπουργός, Έντι Ράμα, ο οποίος απευθύνει αυτή την ώρα χαιρετισμό στους συμμετέχοντες, τόνισε ότι χρειάζεται να γίνουν ακόμη πολλά στην περιοχή για να καταστεί αξιόπιστος εταίρος της ΕΕ.

Τη συμμετοχή τους στις εργασίες της συνάντησης έχουν επιβεβαιώσει πέντε αντιπρόεδροι κυβερνήσεων και υπουργοί των χωρών της περιοχής και εννέα αναπληρωτές και υφυπουργοί και η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας, Φεντερίκα Μογκερίνι.

Την Ελλάδα, στην Άτυπη Σύνοδο της SEECP στα Τίρανα, εκπροσωπεί ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών Νίκος Χουντής.

Το καλοκαίρι την προεδρία της SEECP αναλαμβάνει η Βουλγαρία.

Πηγή: www.himara.gr