ΦΊΛΕ ΑΛΒΑΝΙΚΈ ΛΑΕ.... - POPULLI, MIK, SHQIPTAR....

28 Shtator 2015. Shqiptari 20 vjeçar, studenti, Kelart Hasani bëri kërkesë për azil në Gjermani dhe brenda dy orësh (!) nuk u pranua. Endërra e tij për një jetë më të mirë  u shua shejt. Burimi: New York Times. 

Φίλε ἀλβανικέ λαέ, Τώρα πού βλέπεις τά καραβάνια τῶν προσφύγων νά κατακλύζουν τήν Εὐρώπη, ἀσφαλῶς θά θυμήθηκες τή δεκαετία τοῦ ΄90 καί τή φυγή σου ἀπό τήν ἀλβανική κόλαση στήν Ἑλλάδα. Ἀναρωτήθηκες πῶς ἐνῶ ἡ πλούσια καί "εὐαίσθητη" Εὐρώπη δέν μπορεῖ νά ἀντέξει 500.000 ψυχές, ἡ φτωχή Ἑλλάδα μόνη της ὑποδέχτηκε καί ἔσωσε 800.000 Ἀλβανούς καί Βορειοηπειρῶτες; Καί μάλιστα χωρίς τό σχεδιασμό πού κρύβεται κάτω ἀπό τήν ὑποκρισία τῶν δῆθεν πονόψυχών της Γερμανίας ἀπό τή μία καί τῶν δουλεμπόρων τῆς Τουρκίας ἀπό τήν ἄλλη. Αὐτό τό ἑλληνικό θαῦμα φιλοξενίας καί ἀνθρωπιᾶς ὀφείλεται σέ δύο παράγοντες: Πρῶτα ἀπό ὅλα στό Μητροπολίτη Σεβαστιανό πού εἶχε παλέψει δεκαετίες γιά τά ἀνθρώπινα δικαιώματα, καταγγέλοντας τή δικτατορία τοῦ Χότζα καί τοῦ Ἀλία στήν Ἑλλάδα καί στό Ἐξωτερικό. Αὐτός ἐνημέρωσε τόν ἑλληνικό λαό, ὑπερασπίστηκε ὁλομόναχος τήν ἐγκατελειμένη Ἑλληνική Μειονότητα, ἐπισκέφτηκε τούς καταυλισμούς, πρόσφερε ἀπεριόριστη ἀνθρωπιστική βοήθεια σέ ὅλους-ἀδιακρίτως θρησκείας καί γλώσσας-.Θυμᾶσαι ἄλλωστε ὅτι ἡ λέξη "Βορειοηπειρώτης" ἀποτελοῦσε τό καλύτερο διαβατήριο γιά μία καλύτερη ζωή στήν Ἑλλάδα. Ὁ δεύτερος παράγοντας ἦταν ἡ ἀνεξικακία καί ἡ συγχωρητικότητα τῶν ἴδιων τῶν Βορειοηπειρωτῶν. Ποτέ δέ ζήτησαν ἐκδίκηση γιά τά δεινά τους καί δέν ξέσπασαν στούς ἁπλούς Ἀλβανούς ὅταν πλέον βρέθηκαν στήν ἐλεύθερη μητέρα πατρίδα τους. Τί ἀνταπέδωσε ὅμως ἡ ἐπίσημη Ἀλβανία σέ αὐτό; Ἀχαριστία καί φθόνο. Τό κράτος καί τά μέσα ἐνημέρωσης ἀντιμετωπίζουν τόν εὐεργέτη τους σάν τό χειρότερο ἐχθρό. Μέσα ἀπό τά σχολικά βιβλία, τίς τηλεοπτικές ἐκπομπές καί τίς δηλώσεις τῶν πολιτικῶν, χύνουν καθημερινά χολή ἐναντίον τῆς Ἑλλάδας καί τῆς Ἑλληνικῆς Μειονότητας. Τά πρόσφατα γεγονότα μέ τό γκρέμισμα ναοῦ τοῦ Ἁγίου Ἀθανασίου στή Χιμάρα, οἱ ξυλοδαρμοί ἱερέων καί γερόντων, ἡ ἄγρια δολοφονία τοῦ Ἀριστοτέλη Γκούμα ἐπειδή μιλοῦσε ἑλληνικά καί ἡ συνεχής καταπάτηση τῶν περιουσιῶν δέ θυμίζουν Εὐρώπη. Ἄν πᾶς στήν αὐτόνομη Βοϊβοντίνα τῆς Σερβίας, βλέπεις πώς οἱ Οὖγγροι ἔχουν τίς ἐκκλησίες τους, τά σχολεῖα τους καί διδάσκονται καί μιλοῦν ἐλεύθερα τή γλώσσα τους. Πρέπει νά ἀποφασίσεις ἄν θέλεις τά παιδιά σου νά ζήσουν μέ εἰρήνη, συνεργασία καί πρόοδο ἤ νά συνεχίσουν τόν κατήφορο τῶν πολιτικῶν πού προβάλοντας ἀνιστόρητες διεκδικήσεις, ἐξυπηρετοῦν ἐγκληματίες καί ξένους πράκτορες. Πρέπει νά πάψεις νά τούς ἀκοῦς, νά τούς ψηφίζεις καί νά τούς ἀφήνεις νά σέ χρησιμοποιοῦν. Βέβαια ἴσως σκεφτεῖς πονηρά ὅτι ἡ Ἑλλάδα δέν ἔιναι πλέον ἑλκυστικός προορισμός γιά δουλειά καί δέν τήν ἔχεις ἀνάγκη. Ἀλλά καί σήμερα στή νέα μετανάστευση, στή Γερμανία καί ἀλλοῦ, πάλι πολλοί Ἀλβανοί πηγαίνουν καί προτιμοῦν τίς ἑλληνικές γειτονιές, τά ἑλληνικά σχολεῖα καί τίς ἐκκλησίες καί ὄχι τά τουρκικά τζαμιά καί τά ἰταλικά μαγαζία μέ τούς Κοσοβάρους. Τέλος σέ θυμίζω ὅτι οἱ ξυπόλητοι καί ρακένδυτοι Ἕλληνες τό 1940, ἐδίωξαν τούς πάνοπλους φασίστες καί ἐλευθέρωσαν τή Χιμάρα, τό Ἀργυροκάστρο, τήν Κορυτσά διοικώντας μάλιστα γιά ἔξι μῆνες μέ ἰσονομία καί δημοκρατία τήν περιοχή πού ἔκτοτε λείπουν στόν τόπο αὐτό τόν ἠρωϊκό καί αἱματοβαμμένο… …Γιατί…Ἄλλος καθορίζει τίς τύχες τῆς Ἱστορίας, τῶν λαῶν καί τῶν ἀνθρώπων καί ἀποδίδει τό Δίκιο καί τήν Ἀλήθεια ὅπως καί ὅποτε Αὐτός νομίζει!... Δημήτρης Πέτκος

Populli mik, shqiptar. Tani që shikon karvanët e emigrantëve që po mbytin Europën, me siguri do të kesh kujtuar dhjetvjeçarin e viteve 90 dhe ikjen nga ferri shqiptar në Greqi. Mos vallë pyete ndonjëherë veten se si ndërsa Europa “e ndjeshme” dhe e pasur nuk mundi të durojë 500.000 shpirtra, Greqia e varfër priti e vetme 800.000 Shqiptarë dhe Vorioepirotë? Bile, pa planifikimin që fshihet nën hipokrizinë e gjoja të dhembshurve të Gjermanisë nga njëra anë dhe të tregëtarëve të shpresës së Turqisë nga ana tjetër. Kjo mrekulli e mikëpritjes greke vjen si produkt i dy elementëve?  Para së gjithash falë Mitropolitit Sevastiano që kishte luftuar me dhjetra vjet për të drejtat e njeriut, duke akuzuar diktaturën e Hoxhës dhe të Alias në Greqi dhe Jashtë Shtetit. Ai informoi popullin grek dhe mbrojti krejt i vetëm, Minoritetin e braktisur Helen, vizitoi kampet e pritjes dhe ofroi ndihmë pa kufij, humane tek të gjithë pavarësisht fesë dhe gjuhës. E mban mend, patjetër, se fjala “vorioepirot” përbënte pashaportën më të mirë për një jetë më të mirë në Greqi. Elementi i dytë ishte mungesa e ligësisë, pafajsia dhe sensi i faljes të vetë Voriepirotëve. Kurrë nuk kërkuan hakmarrje për të këqijat që pësuan dhe nuk nxorrën dufin tek shqiptarët e thjeshtë kur tashmë u gjendën në nënën, athdeun e tyre të lirë. Por çfarë ktheu si mirënjohje, shpërblim Shqipëria për këtë? Mosmirënjohje dhe xhelozi.Vendi dhe mediat e informimit publik përballojnë bamirësin e tyre si armikun më të keq. Nëpërmjet librave shkollorë, emisioneve televizive dhe deklaratave të politikanëve, derdhin çdo ditë helm ndaj Greqisë dhe Minoritetit Helen. Ngjarjet e fundit me rrëzimin e kishës së Shën Athanasit në Himarë, dhuna ndaj klerikëve dhe pleqëve, vrasja e egër e Aristotel Gumës sepse fliste Greqisht dhe shkelja e vazhdueshme e pasurive, nuk të kujtojnë Evropën. Nëse shkon në Vojvodinën e pavarur të Serbisë, shikon se si Hungarezët kanë kishat e tyre, shkollat e tyre dhe mësojnë dhe flasin lirshëm gjuhën e tyre. Duhet të vendosësh nëse dëshiron që fëmijët e tu të jetojnë në paqe, bashkëpunim dhe prosperitet ose të vazhdojnë tatëpjetën e politikanëve, të cilët duke reklamuar pretendime të pa baza historike, iu shërbejnë kriminelëve dhe agjentëve të huaj. Duhet të ndalosh së dëgjuari, së votuari dhe nuk duhet ti lejosh të të  përdorin si të duan.   Sigurisht që  ndoshta mendon me dinakëri se Greqia nuk është më një destinacion tërheqës për punë dhe nuk ja ke më nevojën. Por dhe sot në emigrimin e ri, në Gjermani dhe gjetkë, sërish shumë shqiptarë shkojnë dhe preferojnë lagjet ku banojnë grekët, shkollat greke dhe kishat e tyre dhe jo xhamitë turke apo dyqanet italiane me Kosovarë. Në fund të kujtoj se grekët këmbëzbathur dhe të veshur me lecka më 1940-ën, dëbuan fashistët e armatosur deri në dhëmbë dhe çliruan Himarën, Gjirokastrën, Korçën duke udhëhequr bile për gjashtë muaj me barazi dhe demokraci këto zona gjë e cila që prej atëhere mungon në këtë vend heroik dhe të larë me gjak. ... Sepse..... Tjetër cakton fatet e Historisë, të popujve dhe të njerëzve dhe ia dedikon të Drejtën dhe të Vërtetën si dhe kur Ai  mendon!..... Dhimitër Petko.

Ιστορική Φωτογραφία: Όταν οι Κορυτσαίοι ήθελαν να είναι μέρος της πατρίδας τους- Foto historike- Kur korçarët donin të ishin të bashkuar me Greqinë!

Συλλαλητήριο στην Κορυτσά προ της  Διεθνούς Επιτροπής- Οι κορυτσαίοι ήθελαν να ενωθούν με την πατρίδα τους Ελλάδα

Demostratë në Korçë para Komisionit të Ndërkombëtarëve të cilët caktonin kufijtë e ballkanit. Demostrata kishte si qëllim të ndihmonte këtë komision që të kuptonte origjinën e pjesës më të madhe të Korçës e cila ishte helene dhe dëshironte të ishte  pjesë e shtetit Helen ku dhe përkiste në mënyrë natyrale nga të gjitha aspektet. 

Κορυτσά και Μοσχόπολη το 1913 - Korça dhe Voskopoja më 1913

Κορυτσά και Μοσχόπολη το 1913  του Νίκου Υφαντή  Στον «Oδηγό της Νέας Ελλάδος» (Μπαίδεκερ) υπό Τρύφωνος Ευαγγελίδη, που εκδόθηκε το 1913 (Εν Αθήναις, τύποις Δ. Γ. Ευστρατίου και Δ. Δελή – Πραξιτέλους 8) περιλαμβάνεται και η Κορυτσά, απελευθερωθείσα Ηπειρωτική πόλη, με πολυπληθή ελληνικό πληθυσμό και ακμάζοντα πολιτισμό, η οποία, δυστυχώς, μετά τη διάλυση της Οθωμανικής αυτοκρατορίας και την διανομή των «ιματίων» της, μετά δηλ. τους Βαλκανικούς πολέμους, με απόφαση των τότε Μεγάλων Δυνάμεων, η Κορυτσά, όπως και το υπόλοιπο Βόρειο Τμήμα της Ηπείρου, παραχωρήθηκε στο νεοσύστατο αλβανικό κράτος. Εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι ο Ευαγγελίδης αναφέρει όσα πρέπει να γνωρίζουν οι επισκέπτες – περιηγητές επισκεπτόμενοι την Κορυτσά. Γράφει για τα ξενοδοχεία, τα εστιατόρια, τα ζαχαροπλαστεία, τα φαρμακεία και λοιπά καταστήματα, που ήταν όλα ελληνικά. Γράφει σχετικά: «Ξενοδοχεία: «Μοναστήριον» αδελφών Τσίγκου μεθ’ εστιατορίου, «Κωνσταντινούπολις» Δ. Δημέλη – Εστιατόρια: Β. Ηλιού, Μ. Πάντου – Ζαχαροπλαστεία: αδελφών Βίκα Α. και Γ. και Χ. Μιχαήλ, Ε. Γκίκα, Χ. Λιμπώνια – Ζύθος παρά Κ. Σκένδερη – Ιατροί: Α. Βαλαούρης, Σ. Βιλβίλης, Χ. Δάρδας, Δ. Παπαδόπουλος, Α. Χριστοδούλου, Χ. Ζωγράφος και Χ. Κοντούλιας – Οδοντοϊατρός – Φαρμακεία: Ι. Παπαγιάννη, Γ. Σκάλλη, Π. Φύλλα. Φωτογραφεία: Π. Δημητριάδου, Α. Νικολακοπούλου, Χ. Σούλου – Κουρεία: Δ. Βόρια, Γ. Λετιμπέλου – Καφεία: Γ. Αντωνίου, Χ. Γερμενλή – Καπνοπωλεία: Κ. Αδέζα, Κ. Σκένδερη, Λ. Κονταξή». Αφού μιλάει διεξοδικά για τη γεωγραφική θέση της Κορυτσάς, για τα βουνά, τα ποτάμια, τις λίμνες και τις πεδιάδες, σημειώνει: «Έχει 22.000 κατοίκων, ων οι 16.000 Έλληνες, οι δ’ άλλοι Αλβανοί και Τούρκοι και Αθίγγανοι καλούντες αυτήν Γκιορδζά και διατηρούντες διά της προπαγάνδας, σχολεία στοιχειώδη, εν ω ημείς διατηρούντες από του 1817, ειμή πρότερον, (Μ. Παρανίκας Σχεδίασμα σ. 79) προς τω Γυμνασίω, πλείστα Ελληνικά Σχολεία Αρρένων και Θηλέων». Η πόλη είναι του Μητροπολίτη Κορυτσάς, ο οποίος, πριν καταργηθεί η Αρχιεπισκοπή της πρώτης Ιουστινιανής το 1767, είχε και τη φήμη Κορυτσάς και Σελασφόρου. Μετά υπήχθη στο Οικουμενικό Πατριαρχείο. Πολλοί κάτοικοι της Κορυτσάς αποδημούν στο εξωτερικό, επιστρέφουν και ανεγείρουν λαμπρά οικοδομήματα. Η πόλη έχει «ζωηρόν εμπόριον και βιομηχανίαν εντοπίων υφασμάτων». Ο Τρύφων Ευαγγελίδης μέτρησε 4 ναούς, λαμπρό μητροπολιτικό ίδρυμα, δημόσια καταστήματα, ωρολόι της πόλης, 2 τεμένη, λουτρά, δημαρχιακό κατάστημα και στρατώνα. Αναφέρει επίσης τα εξής χωριά γύρω από την Κορυτσά: Μπόρια (Εμπορία) (με ανθρακωρυχεία), Σιάπκα ή Σίπτικη (Ιππιοχία) και Μοσχόπολη, Ζβέσδα (Σελασφόρος), Βιθικούκι, Βοβοστίτσα και Πλιάσα (Πήλιον – Ιστορικό από τα χρόνια του Μ. Αλεξάνδρου 336-4 π.Χ.). Τα χωριά αυτά μετά την Επανάσταση του 1770 έπαθαν πολλά από τους Τουρκαλβανούς και δεν μπόρεσαν να ανακάμψουν από την καταστροφή. Ο Τρ. Ευαγγελίδης προτρέπει τους επισκέπτες μετά την Κορυτσά να επισκεφτούν την Μοσχόπολη, η οποία απέχει τρεις ώρες από την Κορυτσά και υπήρξε πνευματική όαση «κατά τα δυσπροπέλαστα ταύτα μέρη της Μακεδονίας» πριν από την καταστροφή της από τους Τουρκαλβανούς. Γράφει σχετικά: «Η πόλις αύτη το πρώτον Βοσκόπολις (Τουρκιστί Τομόρδζα) καλουμένη φαίνεται ότι ιδρύθη, ως μεν εν τω κώδικι της Μονής Προδρόμου λέγεται τω 1330 υπό βοσκών εκ των πέριξ συμπηξάντων τας καλύβας αυτών εις πόλιν, αλλ’ ως ο περί αυτής εξ αυτοψίας γράψας γραμματεύς του Πατριαρχείου Αλεξανδρείας και ιεροδιάκονος της Ε’ Μεραρχίας της καταλαβούσης την Δυτικήν Μακεδονίαν κ. Δ. Καλλίμαχος, θεωρεί ότι η πόλις εκτίσθη κατά τον ΙΕ’ αιώνα επί οροπεδίου της οροσειράς Όπαρης εις ύψος 1.200 μ. Συν τω χρόνω ευδοκιμών ο συνοικισμός ούτος έφθασεν εις το άκρον της ακμής του κατά τα τέλη του ΙΖ’ αιώνος, εξαπλωθείς επί επτά λόφων, εφ ων εισέτι σώζονται τα ερείπια της υπό των Αλβανών καταστροφής». Για πρώτη φορά ονομάστηκε Μοσχόπολη ίσως το 1610 από τους Πατριάρχες Ιεροσολύμων, οι οποίοι διεπίστωσαν ότι τα ελέη που προσέφερε η Βοσκόπολη ήταν περισσότερα και από εκείνα που πρόσφεραν πολύ μεγάλες πόλεις. Για το λόγο αυτό την ονόμασαν Μοσχόπολη. Οι Μοσχοπολίτες κατέστησαν σπουδαία την πατρίδα τους. Το 1750 είχε περίπου 60.000 ψυχές, εκλεκτά σχολεία, όπως η Νέα Ακαδημία, τυπογραφείο, στο οποίο τυπώθηκαν αρκετά βιβλία, συντεχνίες, κανονισμό της κοινότητας, ιδιωτικές και κοινοτικές οικοδομές και πολλά άλλα. Όλα αυτά τα κατάστρεψαν το 1769 οι Τουρκαλβανοί. Οι Μοσχοπολίτες μετά την καταστροφή σκορπίστηκαν στις γειτονικές πόλεις και πολλοί μετανάστευσαν στο εξωτερικό. Εκεί εμπορεύονταν και πλούτισαν, όπως ο Σίνας και ο Σμολένσκης. «Σήμερον Μοσχόπολις αποτελεί μικρόν χωρίο (κ. 2.000). Είναι δε πατρίς του εθνικού ευεργέτου βαρώνου Σίμωνος Σίνα και του στρατηγού Κωνσταντίνου Σμολένσκη». πηγή

Korça dhe Voskopoja më 1913  nga Niko Ifandi Në “Guidën e Greqisë së Re” (Baidheker) të Trifon Evangjelidhit, që u botua më 1913, (Në Athinë, Botimii Dh, G. Evstratiu dhe D Dheli- Praksitelus 8), përfshihet dhe Korça, qyteti Epirot i çliruar me një popullatë helene të shumtë dhe një kulturë tepër të zhvilluar, e cila, fatkeqësisht , pas shpërbërjes së perandorisë Osmane dhe ndarjse së “plaçkës” së saj, dmth pas luftërave Ballkanike, me vendim të fuqive të atëhershme të Mëdha, Korça, si dhe pjesa Veriore e Epirit, iu dorëzua, shtetit shqiptar të sapokrijuar. Të bën përshtypje të madhe, fakti që Evangjelidhi, përmend të gjitha ato sa duhet të njohin vizitorët – turistët duke vizituar Korçën. Shkruan hotelet, restorantet, embëltoret, farmacitë dhe dyqanet e tjera, që ishin greke. Shkruan tekstualisht në lidhje me këtë: “ Hotele: “Monastirion” i vëllezërve Cingu/Çingu me restorant, “Konstandinupoja” e DH Dhimelit – Restorante: V Iliu, M Pandu – Ëmbëltore: e vëllezërve Vika A dhe G, dhe H Mihail, E Gjika, H Libonja, - Birrari pranë K Skendherit – Mjekë: A Ballauri, S Bimbli, H Dardha, Dh Papadhopoulos, A Kristodhulu, H Zografos dhe H Kondulias – Dentist – Farmaci: I Papajani, G Skalli, P Filla, Studio Fotografie: P Dhimitriadhu, A Nikolopoulou, H Sulu, -Berberanë: Dh Voria, G Letibelu, - Kafe: G Andoniu, H Germenli – Dyqane Duhani: K Adheza, K Skendheri, L Kondakçi”. Pasi flet me hollësira për pozicioni gjeografik të Korçës, për malet, lumenjtë, liqenet dhe fushat, shënon: “Ka 22 000 banorë nga të cilët 16000 janë Helenë/ Grekë, ndërsa pjesa tjetër përbëhet nga Shqiptarë dhe Turq dhe Ciganë, duke e quajtuar atë Korçë dhe mbajnë për arsye propagandisitke shkolla elementare, ndërsa ne i mbajmë që prej 1817, për mos thënë më parë, (M Paranika, Skicë fq 79) drejt Gjimnazit, një numër të madh Shkollash Greke , Djemsh dhe Vajzash”. Qyteti është i Mitropolitit të Korçës, i cili para se të eliminohej Kryepiskopata e Justinianës së parë më 1767, ksihte dhe famën, i Korçës dhe i Selasforës. Më pas u vendos nën Administratën e Patriarkanës Ikumenike. Shumë banorë të Korçës, emigrojnë jashtë, kthehen që të ndërtojnë ndërtesa të ndritëshme. Qyteti ka “një tregëti të zhvilluar dhe industri të bezeve lokale”. Trifon Evangjelidhi numëron 4 tempuj, ndërtesën e ndritëshme të mitropolisë, dyqane publike, orën e qytetit, 2 xhami, banja, dyqan bashkiak dhe kamp ushtarak. Përmend gjithashtu dhe këto fshatra rreth Korçës: Mborjen (me miniera qymyri) Shipskën dhe Voskopojën, Svezdën (Selasforin), Vithkuqin, Vovosticën (Boboshticën) dhe Plasën (Plion – vendëndodhje historike që prej viteve të Aleksandrit të madh 336-4 para Krishtit). Këto fshatra pas Kryengritjes së 1770 pësuan shumë të këqija nga turkoshqiptarët dhe nuk mundën të rimëkëmben nga shkatërrimi. Trifon Evangjelidhi iu propozon vizitorëve që pas Korçës të vizitojnë Voskopojën/Moskopolin, e cila është rreth 3 orë nga Korça dhe ishte një oaz “në këto vende të vështira për tu kalar, të Maqedonisë” para se ajo të shkatërrohej nga turkoshqiptarët. Shkruan mbi këtë: “Ky qytet Voskopoja e parë (turqisht Tomadhza), duket se u themelua, siç thuhet dhe në kodikun e Manastirit të Shën Prodhromit, më 1330, nga barinj të zonës përreth që vendosën kasollet e tyre në këtë qytet, por nga ato sa shkroi për të dëshmitari okular dhe sekretari i Patriarkanës së Aleksandrisë dhe hierodhiakoni i Batalionit të 5-të që pushtoi Maqdoninë Perendimore z Dh Kalimahos, e konsideron se qyteti u ndërtua në shek e 15-të në fushëgropën e vargmalit të Oparit, në lartësinë 1200 m. Me kohën ky vendbanim arriti kulmin e tij gjatë fundit të shekullit të 17-të duke u shtrirë në shtatë kodrat, ku në secilin janë shpëtuar themelet e shkatërrimit të shkakëtuar nga Shqiptarët”. Për herë të parë u quajt Voskopojë ndoshta më 1610 nga Patriarkët e Jerusalemit, të cilët konstatuan se ato sa ofroi Voskopoja ishin shumë më tepër nga ato sa ofruan qytete të mëdha. Për këtë arsye e quajtën Moskopoli. Moskopolitët e bënë atdheun e tyre të veçantë e të famshëm.  Më 1750 kishte pothujse 60000 frymë, shkolla të shkëlqyera, si Akademia e Re, shtypshkronjë, tek të cilat u shtypën mjaft libra, studime, rregullorja e komunitetit, ndërtesa private dhe publike dhe shumë të tjera. Të gjitha këto i shkatërruan më 1769 turkoshqiptarët. Moskopolitët pas shkatërrimit u shpërndanë në qytetet fqinje dhe në vende të largëta. Atje u morën me tregti dhe u pasuruan, si Sina dhe Smolenski “Sot Voskopja përbën një fshat të vogël (me 2000 banorë). Është dhe atdheu i bamirësit kombëtar Simon Sina dhe e gjeneralit Konstandin Smolenski”. Përktheu: Pelasgos Koritsas